II SA/Gd 528/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-10-06
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada oszczędności w wysokości 10 000 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w całości (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu)?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w całości, ponieważ posiadane przez niego oszczędności w kwocie 10 000 zł pozwalają na pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla jego koniecznego utrzymania. Zasada jest, że strony ponoszą koszty postępowania, a prawo pomocy jest formą subsydialną dla osób faktycznie niezdolnych do ich poniesienia.Stan faktyczny
M. O. złożył skargę na decyzję Prokuratury Apelacyjnej dotyczącą udostępnienia informacji publicznej. W ramach tej sprawy zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w całości, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na posiadanie domu, działki rolnej, oszczędności w kwocie 10 000 zł oraz dochody swoje i żony. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Prokuratury Apelacyjnej z dnia 21 lipca 2015 r. nr 1/15 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
M. O., skarżący w niniejszej sprawie decyzję w sprawie udostępnienia informacji publicznej, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Skarżący wskazał w złożonym formularzu, że wspólne gospodarstwo prowadzi z żoną i synem. Małżonkowie posiadają dom o pow. 124 m2 i wartości 350 tys. zł, działkę rolną o pow. 5.39 ha i wartości 400 tys. zł. Wedle oświadczenia zgromadzone oszczędności wynoszą 10 tys. zł. Dochód rodziny stanowi wynagrodzenie wnioskodawcy w wysokości 5953,78 zł i renta jego żony w wysokości 894,34 zł. Na stałe miesięczne wydatki składają się raty kredytowe w wysokości 1000 zł i koszty utrzymania rodziny 3000 zł.
Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków.
Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to uwzględnienie wniosku sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Mając jednak na względzie, że skarżący wskazał, iż posiada zasoby pieniężne na kwotę 10 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżącego za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w całości. Taka kwota wystarczy na poniesienie wszelkich kosztów związanych z wniesioną skargą.
W sytuacji skarżącego nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia posiadanych oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. Jak bowiem wskazał skarżący są to środki, które traktuje jako oszczędności.
W ocenie referendarza posiadane przez skarżącego oszczędności, pozwalają mu na poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku jego koniecznego utrzymania. W tym na ustanowienie w sprawie pełnomocnika z wyboru.
W związku z tym nie uznano, aby skarżący spełniał przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym czy też częściowym i jej odmówiono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło