II SA/Gd 531/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Protokolant Kinga Czernis, po rozpoznaniu w dniu 29 września 2004 r na rozprawie sprawy ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego z dnia 7 marca 2003 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 16 stycznia 2003 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz skarżącego kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 7 marca 2003r. nr [...] , powołując się na przepisy art. 13 ust. 4 i 5 pkt.2 w związku z art. 49 ust. 1 pkt.1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 86 z 1995 r., poz. 433 wraz z późniejszymi zmianami) oraz art. 138 § 1 pkt.l k.p.a. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego WAM Nr [...] z dnia 16 stycznia 2003r. przyznającą K. B. świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego w wysokości 454,83 zł. miesięcznie od l stycznia 2003r. do dnia utraty uprawnień do tego świadczenia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że K. B., pełniący służbę w Wojskowym Sądzie Garnizonowym od dnia 1 lipca 1999 r. otrzymywał świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego w [...] Nr [...] przy ul. [...]. W listopadzie 2000 roku zawarł umowę najmu tego lokalu na czas nieoznaczony i otrzymywał świadczenie finansowe do dnia 31 grudnia 2001r. Następnie Dyrektor OT WAM, w ramach kontynuacji, decyzją Nr [...] z dnia 13 grudnia 2001 r. przyznał zainteresowanemu świadczenie, płatne od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia 31 grudnia 2002 r. W dniu 10 stocznia 2003r. K. B. złożył wniosek o kontynuację wypłaty świadczenia, w wyniku czego organ I instancji przyznał świadczenie za okres od dnia 1 stycznia 2003r. do dnia utraty uprawnień. K. B. odwołał się od tej decyzji, zarzucając naruszenie § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 1996 roku w sprawie szczegółowych zasad i trybu zwrotu kosztów dojazdu do miejscowości, w której pełnią czynną służbę wojskową żołnierze zawodowi i szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 23, poz. 107 ze zm.) w związku z § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 października 2001 roku w sprawie szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 121, poz.1302). Zdaniem organu odwoławczego decyzja organu I instancji nie naruszała obowiązujących przepisów. Zgodnie z przepisem § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 8 października 2001 roku, do ustalenia wysokości świadczenia finansowego w sprawach wszczętych i nie zakończonych wydaniem decyzji przed dniem jego wejścia w życie stosować należy przepisy dotychczasowe. Wniosek K. B. o przyznanie mu świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu złożony został po wejściu w życie tego aktu, a zatem wysokość świadczenia obliczyć należało według zasad ustalonych rozporządzeniem z dnia 8 października 2001 r., co jest zgodne z zasadą pośredniego działania przepisów ustawy (rozporządzenia) nowej do spraw wszczętych po wejściu jej w życie. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. B., który domagał się uchylenia decyzji organów obu instancji i zasądzenia kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 1996 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu zwrotu kosztów dojazdu do miejscowości, w której pełnią czynną służbę wojskową żołnierze zawodowi i szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 23, poz. 107 z późn. zm.) w związku z § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz.U. nr 121.poz. 1302). W uzasadnieniu skargi wskazał, że praktykowane przez organy WAM coroczne wydawanie decyzji w przedmiocie świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu na czas określony i wymaganie składania corocznych wniosków, nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Złożenie przez skarżącego wniosku o wypłatę świadczenia w styczniu 2003r. zostało wymuszone przez organ Agencji, który uzależnił od tego wypłatę świadczenia. Skoro jednak świadczenie przysługuje żołnierzowi do czasu realizacji prawa do kwatery, to decyzja powinna na taki okres ustalać prawo do niego. Prawidłowość tego rozumowania potwierdza zresztą treść zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł także, że § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 8 października 2001 r., stanowi, że do zawartych umów najmu albo podnajmu oraz ustaleń wysokości świadczenia finansowego,... stosuje się przepisy dotychczas obowiązującego rozporządzenia. Użyte w przepisie słowa "jak również" wskazują, że stosowanie przepisów dotychczasowych dotyczy zarówno "spraw wszczętych, a nie zakończonych wydaniem ostatecznej decyzji przed dniem wejścia w życie rozporządzenia", jak i "zawartych umów najmu albo podnajmu oraz ustaleń wysokości świadczenia finansowego". W związku z tym, że umowę najmu skarżący zawarł w listopadzie 2000 r. na czas nieoznaczony, do świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu tego lokalu mieszkalnego stosować należy przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 1996 r. Skarżący wniosek taki złożył jeszcze w 2000 r. W odpowiedzi na skargę wniesiono ojej oddalenie. Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż rozpatrujące sprawę organy wojskowej administracji mieszkaniowej naruszyły przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Okolicznością bezsporną w sprawie było to, że skarżący zawarł umowę najmu lokalu mieszkalnego w listopadzie 2000r., a zatem jeszcze w czasie obowiązywania Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 1996 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu zwrotu kosztów dojazdu do miejscowości, w której pełnią czynną służbę wojskową żołnierze zawodowi i szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 23, poz. 107 z późn. zm.). Dopiero z dniem 2 listopada 2001 r. weszło bowiem w życie Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 października 2001 r. w, sprawie szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz.U. nr 121.poz. 1302). W tej sytuacji kluczowe znaczenie ma w sprawie rekonstrukcja treści normy przejściowej wynikającej z przepisu §7 tego rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że do zawartych umów najmu albo podnajmu oraz ustaleń wysokości świadczenia finansowego, jak również spraw wszczętych, a niezakończonych wydaniem ostatecznej decyzji przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się odpowiednio przepisy dotychczas obowiązującego rozporządzenia z 1996r. Pomimo niezręczności redakcyjnej znaczenie tego przepisu nie powinno, zdaniem Sądu budzić wątpliwości i sprowadza się do tego, że do regulowanych rozporządzeniem kwestii związanych z umowami najmu zawartymi przed jego wejściem w życie należy stosować odpowiednio przepisy rozporządzenia z 1996r. Takie unormowanie ma na celu ochronę żołnierza, który zawarł umowę najmu lokalu w określonych warunkach zapewniających mu refundację określonej części kosztów poniesionych na wynajem lokalu, przed skutkami zmian przepisów następujących w trakcie trwania stosunku najmu, wpływających na wysokość należnego mu świadczenia. Posiadanie bowiem uprawnień do refundacji określonej części kosztów wynajmu lokalu wpływa bowiem niewątpliwie na podjęcie decyzji o zaakceptowaniu określonych warunków umowy najmu, a w szczególności czynszu. Zatem bez względu na to, kiedy wszczęte zostało postępowanie w przedmiocie przyznania świadczenia, jeśli dotyczy ono umowy najmu zawartej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z 2001r. w postępowaniu tym znajdą odpowiednie zastosowanie z mocy §7 tego rozporządzenia przepisy poprzednio obowiązującego rozporządzenia z 1996r. Należy podzielić pogląd skarżącego, który podnosił, że wadliwa była wcześniejsza praktyka organów wojskowej administracji mieszkaniowej, które przyznawały mu świadczenie na okres jednego roku. Ani przepisy obecnie obowiązującego rozporządzenia, ani przepisy poprzednie nie dawały podstaw do tego, by w sytuacji zawarcia przez żołnierza umowy najmu lokalu na czas nieokreślony ograniczać okres pobierania przez niego świadczenia w sposób inny niż wynikający z przepisów określających kiedy żołnierz traci prawo do takiego świadczenia. W tym stanie sprawy, stwierdzając, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia Sąd uchylił je na podstawie art. 145§1 pkt 1 a ustawy Prawo o ustroju sadów administracyjnych. Ponownie rozpatrujące sprawę właściwe organy wojskowej administracji mieszkaniowej ustalając wysokość należnego skarżącemu świadczenia umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego, na podstawie §7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz.U. |nr 121. poz. 1302) powinny, uwzględniając powyższe wywody prawne, zastosować odpowiednio przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 1996 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu zwrotu kosztów dojazdu do miejscowości, w której pełnią czynną służbę wojskową żołnierze zawodowi i szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu przyznawania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego (Dz. U. nr 23, poz. 107 z późn. zm.).