II SA/Gd 532/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 11 października 2011r.na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 maja 2011r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 25 sierpnia 2011r. I. S. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu podniosła, że jest osobą samotną, niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym. Od dnia 1 kwietnia 2011r. ma przyznane przez MOPS świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad swoją matką, która choruje na chorobę Parkinsona i ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Kwota świadczenia pielęgnacyjnego wynosi 520 zł. Wnioskodawczyni otrzymuje także dodatek mieszkaniowy w kwocie 151 zł. Wnioskodawczyni podała, że w związku z tym, że jej czynsz wynosi 242 zł to pomimo posiadania dodatku musi dopłacać do czynszu kwotę 91 zł. Skarżąca podała także, że stan jej zdrowia wymaga stałego zażywania leków na niedoczynność tarczycy, nadprodukcje cholesterolu i nadciśnienie tętnicze dlatego nie stać jej na opłacenie pomocy prawnej. Skarżąca zamieszkuje sama w mieszkaniu o pow. 31 m2. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawczyni pismem z dnia 28 września 2011 r., zobowiązano ją do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych i złożenia oświadczeń w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie obligowało do dostarczenia wyciągu z posiadanych przez skarżącą rachunków i lokat bankowych – w tym konta i lokat dewizowych – z ostatnich trzech miesięcy z uwzględnieniem aktualnego salda tychże rachunków i wszystkich operacji dokonanych w ciągu wskazanego okresu, udokumentowania wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania, w tym opłat za media; zobowiązać do wskazania w jaki sposób skarżąca sprawuje opiekę nad matką, czy oznacza to wspólne spożywanie posiłków, wspólne zakupy, czy matka jest uprawniona do świadczenia emerytalno-rentowego i w jakiej wysokości, czy skarżąca posiada pełnomocnictwo do pobierania tego świadczenia, ewentualnie do rachunku bankowego posiadanego przez matkę; oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącą pojazdów mechanicznych (podania marki, roku produkcji, daty zakupu i aktualnej wartości). Skarżąca nie nadesłała żądanych dokumentów. Złożyła pismo, w którym oświadczyła, że opiekę nad matką sprawuje wspólnie z siostrą, która opłaca wynajęcie opiekunki dla matki. Skarżąca sprawuje opiekę nad matką, gdy opiekunka płatna wyjeżdża do swego domu. Matka skarżącej pobiera emeryturę, ale skarżąca nie zna jej wysokości. Skarżąca załączyła dokument o wysokości czynszu za mieszkanie. Rozpatrując przedmiotowy wniosek referendarz zważył, co następuje: Zgodnie z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W niniejszej sprawie istnieje taka okoliczność, gdyż w sprawach dotyczących pomocy społecznej strony skarżące zwolnione są z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ww. ustawy osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Zgodnie zaś z art. 245 § 3 prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m.in. tylko ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Na mocy art. 255 P.p.s.a. w sytuacji gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Czynności określone w tym przepisie podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji podmiot wezwany do uzupełnienia oświadczenia winien z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania, gdyż jak już wyżej wskazano to w interesie strony leży przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy. Ponadto podkreślić należy, że pomimo, iż sprawa dotyczy zasiłku celowego to nie obowiązuje tu żaden automatyzm w przyznaniu stronie wnoszącej pełnomocnika z urzędu. I strona nie może oczekiwać, że tylko z powodu korzystania ze świadczeń z pomocy społecznej referendarz uzna, że jest osobą ubogą. Skarżąca nie zastosowała się do wystosowanego wezwania bowiem nie przedstawiła żądanych w wezwaniu dokumentów, uniemożliwiając tym samym pełną ocenę jej rzeczywistego stanu majątkowego. Skoro zatem strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej w wezwaniu sądowym dokumentacji to powinna liczyć się z tym, że referendarz nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Z przedłożonych oświadczeń nie wynika, aby sytuacja finansowa uprawniała skarżącą do skutecznego domagania się ustanowienia pełnomocnika na koszt Skarbu Państwa. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.