II SA/Gd 543/11
WyrokWSA w Gdańsku2011-09-06
Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Wanda Antończyk, Zbigniew Romała
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać uchylona w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 KPA z powodu braku wcześniejszej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdy postępowania te są odrębne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 KPA. Postępowania te są odrębne, prowadzone przez różne organy, a wymóg uzyskania decyzji środowiskowej przed pozwoleniem na budowę wynika z przepisów Prawa budowlanego i ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a nie z przepisów o współdziałaniu organów w ramach jednego postępowania.Stan faktyczny
Gmina złożyła wniosek o pozwolenie na budowę oczyszczalni ścieków. Starosta wydał pozwolenie, jednak Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zarzucił rażące naruszenie prawa z powodu braku decyzji środowiskowej. Wojewoda przekazał sprawę Staroście do wznowienia postępowania. Starosta uchylił pierwotną decyzję i odmówił wydania pozwolenia, powołując się na brak wymaganej dokumentacji środowiskowej. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Gmina wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność wznowienia postępowania i uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego, orzekając, że decyzje te nie mogą być wykonane i zasądzając zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Romała Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy na decyzję Wojewody z dnia 10 maja 2011 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Powiatowego z dnia 18 marca 2011r. nr [...], 2. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym wyroku nie mogą być wykonane, 3. zasądza od Wojewody na rzecz Gminy kwotę 200zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Gmina wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z dnia 10 maja 2011r. nr [...] wnosząc o jej uchylenie w całości, jako naruszającej prawo. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 23 listopada 2009r. Gmina D. K. złożyła wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę dotyczącą remontu i rozbudowy oczyszczalni ścieków w m. G. gm. D. K. obejmujące:
- budowę osadnika wstępnego (studnia Ø 150cm)
-budowę osadnika wtórnego (studnia Ø 250cm)
-budowę rurociągu odprowadzającego ścieki oczyszczone ( rurociąg Ø 200mm, długość 928m)
-zmianę sposobu użytkowania (studnia Ø 470cm).
Decyzją z dnia 26 listopada 2009r. nr [...] Starosta Powiatowy po rozpatrzeniu wniosku inwestora zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę obejmującą remont i rozbudowę oczyszczalni ścieków w miejscowości G., gm. D. K., zgodnie z ww. wnioskiem, na działkach nr [...]- obręb G.
W dniu 28 sierpnia 2010r. do Starostwa Powiatowego wpłynęło postanowienie Wojewody z dnia 24 czerwca 2010r. przekazujące Staroście do rozpoznania wniosek Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty z dnia 26 listopada 2009r.
We wniosku tym zarzucono wydanie decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 72 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008r. w sprawie udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 127 ze zm.). W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zgodnie z projektem budowlanym oczyszczalnia ścieków w miejscowości G. przewidziana została do obsługi [...], a więc jest przedsięwzięciem zaliczanym do mogących potencjalnie rażąco oddziaływać na środowisko zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 72 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco wpływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli obowiązek oceny został stwierdzony przez organ właściwy do wydania decyzji środowiskowych. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania, jak i stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia takiej oceny powinien być stwierdzony postanowieniem organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej (art. 59 ust. 1, art. 63 ust. 1 i 2 ww. ustawy z dnia 3 października 2008r.).Inwestor powinien więc uzyskać decyzję środowiskową , a następnie dołączyć ją do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wskazał, że w toku kontroli ustalił, że Gmina D. K. w dniu 3 listopada 2008r. wystąpiła do Wójta Gminy o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jednakże Wójt decyzją z dnia 6 kwietnia 2009r. umorzył postępowanie w sprawie wydania przedmiotowej decyzji ze względu na brak elementu w stosunku administracyjno-prawnym w postaci braku przepisu nakazującego rozstrzygnięcie o żądaniu strony poprzez wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powołując się na powyższe organ ochrony środowiska podniósł, że decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W powołanym wyżej postanowieniu z dnia 24 czerwca 2010r. Wojewoda powołując się na uzasadnienie wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazał, że z jego treści wynika, iż Starosta wydał pozwolenie na budowę bez uprzedniego wymaganego prawem stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w kwestii obowiązku sporządzania oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Dokonując oceny tego wniosku Wojewoda ustalił, że nie jest właściwy do jego rozpoznania, gdyż opisany stan faktyczny oraz prawny wypełnia znamiona przesłanki z art. 145 § 1 pkt 6 kpa o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Do zbadania sprawy dotyczącej wznowienia postępowania, zgodnie z art. 150 § 1 kpa właściwy jest Starosta. Dodatkowo wskazano, że przesłanki wznowieniowe nie mogą być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji.
Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2010r. Starosta Powiatowy wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 26 listopada 2009r. na podstawie art. 149 § 1 i 145 §1 pkt 5, art. 147 kpa., a następnie decyzją z dnia 15 lipca 2010r, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia ww. decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że zaszła konieczność ustalenia, czy oczyszczalnia w G. należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z uwagi na liczbę RML. Ponownie prowadząc postępowanie organ ustalił, że liczba RML znajduje się w przedziale od 153,3 do 213,3, zatem nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco wpływać na środowisko. Ustalenia te zostały dokonane w oparciu o aktualne parametry istniejącej oczyszczalni (dotychczasowa ilość odprowadzanych ścieków).
Na skutek odwołania od powyższej decyzji wniesionego przez Inspektora Ochrony Środowiska, Wojewoda decyzją z dnia 20 września 2010r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Przedmiotem pozwolenia na budowę jest stan projektowany, a nie istniejący. Nie mają zatem znaczenia w sprawie dotychczasowe parametry oczyszczalni przytoczone w uzasadnieniu decyzji z dnia 15 lipca 2010r. Wskazano, że dla odpowiedniej kwalifikacji przedsięwzięcia należało przyjąć, że zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym oraz uzyskanym pozwoleniem wodnoprawnym oczyszczalnia została przewidziana do obsługi 574 RLM. Na podstawie § 3 ust. 1 pkt 72 rozporządzenia rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko tego typu inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu może być wymagane. Stan taki skutkuje obowiązkiem uzyskania przed pozwoleniem na budowę, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2 oraz art. 72 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 173 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Ponownie rozpoznając sprawę Starosta Powiatowy decyzją z dnia 18 marca 2011r. nr [...]:
1)uchylił ostateczną decyzją Starosty z 26 listopada 2009r. nr [...],
2) odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na remont i rozbudowę oczyszczalni ścieków w miejscowości G. na działkach nr [...], [...], [...], [...]-obręb G. oraz na działce nr [...]-obręb G. - gm. D. K., dla gminy D. K.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 6 kpa w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) w zw. z art. 59 ust.1, art. 63ust.1, 2, art. 71 ust. 2, art. 72 ust.1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
W uzasadnieniu wskazano, że w związku z wystąpieniem w sprawie decyzji z dnia 26 listopada 2009r. o udzieleniu pozwolenia na remont i rozbudowę oczyszczalni ścieków w m. G. przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 6 kpa, tj. wydania decyzji o pozwoleniu na remont i rozbudowę oczyszczalni ścieków, bez wymaganego prawem stanowiska innego organu, zaszła konieczność wznowienia postępowania z urzędu. Organ I instancji wskazał, że ww. decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia 26 listopada 2009r. wydana została po umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej przez Wójta Gminy. Zgodnie z art. 63 ust. 1 i 2 ww. ustawy z dnia 3 października 2008r. zarówno obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jak i stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia takiej oceny, powinien być stwierdzony postanowieniem organu właściwego do wydania decyzji środowiskowej. Wobec niewydania przez Wójta Gminy postanowienia stwierdzającego potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko lub jej brak, zaszła przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 6 kpa. W takim stanie rzeczy Starosta wezwał Wójta Gminy do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej uzyskania pozwolenia na budowę poprzez przedłożenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji lub postanowienia stwierdzającego brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w wyznaczonym terminie powołując się na przepis art. 35 ust. 3 i ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Wobec nieuzupełnienia dokumentacji Starosta powołując się na powyższe orzekł jak w sentencji decyzji.
Niezależnie od powyższego wskazano, że w odpowiedzi na wezwanie Starosty Wójt Gminy poinformował, że nie jest możliwe uzupełnienie dokumentacji, ponieważ postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach poprzedza postępowanie Starosty. Starosta poinformował, że zgodnie z art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego Wojewoda jest organem administracji architektoniczno - budowlanej wyższego stopnia w stosunku do Starosty, w związku z tym bieg sprawy dyktowany był postanowieniem Wojewody z dnia 24 czerwca 2010r. oraz jego decyzją z dnia 20 września 2010r.
Wójt Gminy wniósł odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu odwołania odwołując się do dotychczasowego przebiegu postępowania wskazano, że w ocenie skarżącego uzyskanie wymaganego prawem stanowiska innego organu do którym mowa w art. 145 § 1 pkt 6 kpa dotyczy tzw. postępowania wpadkowego w stosunku do postępowania głównego, które zakończyło się decyzją z dnia 26 listopada 2009r. w sprawie pozwolenia na remont. Powyższy przepis dotyczy współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji, a więc odnosi się do jednego postępowania administracyjnego, w tym przypadku prowadzonego przez Starostę na wniosek Gminy.
Wskazano również, że zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko 9 zw. dalej ustawą), uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć:
1) mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (obowiązek ma charakter obligatoryjny),
2) mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Dla drugiej grupy przedsięwzięć organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określa w formie postanowienia czy taki obowiązek występuje. Stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy postanowienie w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wydaje się po zasięgnięciu opinii: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. W przypadku planowanych przedsięwzięć mogących znacząco wpływać na środowisko, dla których nie określono obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach będzie wskazywała brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast w przypadku, kiedy zostanie przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach będzie nakładała warunki realizacji przedsięwzięcia. Skarżący wskazał, że analizując powyższe przepisy, prowadząc postępowanie środowiskowe umorzył je decyzją z dnia 6 kwietnia 2009r. uznając, że definicja przedsięwzięcia mówi o zamierzeniu budowlanym lub innej ingerencji w środowisko polegające na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin, przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Planowane przedsięwzięcie nie powodowało zmiany sposobu wykorzystania terenu w porównaniu z dotychczasowym.
Podsumowując wskazano, że postępowanie Starosty w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę jest jednym postępowaniem, a postępowanie dotyczące wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest niezależne, odrębne i poprzedzające postępowanie Starosty, co określa art. 72 ust. 1 ustawy.
Powołując się na powyższe skarżący podniósł, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisu art. 145 § 1 pkt 6 kpa. O uzupełnienie wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę poprzez dostarczenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Starosta mógł wezwać Gminę w toku prowadzonego postępowania, czego nie uczynił. Obecnie niezrozumiałe jest dla skarżącego wzywanie go do przedłożenia ww. decyzji, skoro organ nie żądał uzupełnienia wniosku w toku postępowania o pozwolenia na budowę w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, a obecnie inwestycja została zrealizowana.
W ocenie skarżącej nie nastąpiły żadne nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody uzasadniające wezwanie Gminy do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a więc przesłanki z art. 145 § 1pkt 5 kpa, w oparciu o które organ postanowił wznowić postępowanie.
Decyzją z dnia 10 maja 2011r nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 138 § 2 kpa w związku z art. 80 ust.1pkt 2, art. 82 ust. 3 oraz art. 28 ustawy Prawo budowlane.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji powołał się na dotychczasowy przebieg postępowania podając, że zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym przedmiotowa oczyszczalnia przewidziana została do obsługi 574 RLM i na podstawie § 3 ust. 1 pkt 72 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko– bezsprzecznie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu może być wymagane. Na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2 oraz art. 72 ust. pkt 1 w powiązaniu z art. 173 ust. 2 pkt 2 ustawy, w takim przypadku inwestor winien uzyskać przed pozwoleniem na budowę decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia- takiej decyzji inwestor nie uzyskał. Nadto w postępowaniu dotyczącym decyzji środowiskowej oraz wydania pozwolenia na budowę określa się także ewentualną potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, czego dla przedmiotowej inwestycji także nie analizowano. Do wniosku o wydanie uchylonego pozwolenia na budowanie nie załączono decyzji środowiskowej, a więc jak to prawidłowo ustalił organ I instancji zostało ono wydane z naruszeniem prawa i należało je uchylić. Skoro inwestor nie dostarczył decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia do wniosku o pozwolenia na budowę oraz na wezwanie organu I instancji w postępowaniu wznowieniowym, to nie można było zatwierdzić projektu budowlanego i udzielić pozwolenia na budowę. W konsekwencji decyzja organu I instancji uchylająca decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę i odmawiająca jego udzielenia jest prawidłowa. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podał, że uwzględniając zgromadzone materiały oraz stan prawny Wojewoda w oparciu o art. 138 §1 pkt 1 kpa orzekł jak w sentencji.
W/wym. decyzja została zaskarżona przez Wójta Gminy.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa. W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył w całości argumentację zawartą w wyżej przytoczonym odwołaniu od decyzji Starosty Powiatu z dnia 18 marca 2011r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na dotychczasową argumentację.
Na rozprawie przed Sądem Administracyjnym skarżący podniósł, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania rozstrzygając sprawę co do istoty, naruszony został przepis art. 10 kpa, a także zasada dwuinstancyjności. Brak było podstaw do wznowienia i rozstrzygnięcia sprawy a przywołany przepis nie ma w sprawie zastosowania. Decyzje obu instancji naruszają przepis art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, gdyż nie mógł on stanowić podstawy do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego- inwestycja została zrealizowana i oddana do użytku. Wskazano również, że w podstawie prawnej rozstrzygnięcia Wojewoda powołał się na przepis art. 138 § 2 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako P.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pojęcie w granicach sprawy oznacza sprawę, w której został wydany zaskarżony akt. Rozstrzyganie w granicach sprawy, zgodnie z powołanym przepisem oznacza sprawę administracyjną w odniesieniu, do której decyzja została wydana. Zaskarżenie zaś decyzji oznacza, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego staje się ta sama sprawa, która została w decyzji rozstrzygnięta decyzją administracyjną.
Powyższe oznacza, że świetle powołanych regulacji przedmiotem kontroli Sądu, a więc oceny zgodności z prawem jest w rozpoznawanej sprawie decyzja Wojewody z dnia 10 maja 2011r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Powiatowego z dnia 18 marca 2011r.
Sąd uznał , że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzją z dnia 10 maja 2011r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji o udzieleniu pozwolenia na remont i w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na remont i rozbudowę oczyszczalni ścieków w miejscowości G. i G. dla Gminy D. K.
Wydanie decyzji poprzedzone zostało postanowieniem o wznowieniu postępowania z dnia 5 stycznia 2011 na podstawie art. 149, 150 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 6 kpa, a więc na tej podstawie, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (w rozpatrywanej sprawie decyzją Starosty Powiatu z dnia 26 listopada 2009r.), decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu.
Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim:
1)przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008r o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) uzyskaniu przez inwestora wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów.
Nadto pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
1)złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
2) złożył oświadczenie , pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zgodnie z treścią art. 33 ust. 2 do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć ,m.in.:
1) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi wraz z zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu; nie dotyczy to uzgodnienia i opiniowania przeprowadzanego w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar natura 2000;
2) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Stosownie do treści art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1)zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ww. ustawy z dnia 3 października 2008r.;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 2, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadająca wymagane uprawnienia budowlane.
Zgodnie z art. 35 ust. 3 w razie stwierdzenia naruszeń , w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę.
Zgodnie natomiast z przepisem art. 35 ust. 4 w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W świetle powyższych regulacji stwierdzić należy, że organ architektoniczno- budowlany nie jest uprawniony do badania zgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowalnymi lub innymi przepisami prawa, poza przepisami określającymi wymogi ochrony środowiska.
W rozpatrywanej sprawie wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę dotyczył przedsięwzięcia mogącego znacząco wpływać na środowisko, albowiem zgodnie z projektem budowlanym oczyszczalnia ścieków w m. G. przewidziana została do obsługi 574 RLM. (§ 3 ust. 1 pkt 72 ww .rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.). Zatem realizacja takiego przedsięwzięcia wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Przy czym zgodnie z art. 63 ust. 2 ustawy postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ustawa wymaga zatem wydania w każdej sytuacji postanowienia pozytywnego lub negatywnego (art. 63 ust. 1 i ust. 2 ustawy). Postanowienie wydaje się po zasięgnięciu opinii: Regionalnego dyrektora ochrony środowiska i Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Ocena oddziaływania na środowisko jest częścią postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia . Uzyskanie tej decyzji jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco wpływać na środowisko (art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy). Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem pozwolenia na budowę (art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy).
Niespornym w sprawie jest, że organem właściwym w sprawie dotyczącej obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia i zarazem organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach był w rozpoznawanej sprawie Wójt Gminy. Postępowanie w tej sprawie jest regulowane przepisami ww. ustawy z dnia 3 października 2008r. Niespornym jest również, że postępowanie takie nie zostało przeprowadzone i w sprawie nie została wydana decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 1 pkt ).
Natomiast organem właściwym do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i o zatwierdzeniu projektu budowlanego jest organ architektoniczno-budowlany (w rozpoznawanej sprawie Starosta Powiatowy).
W rozpoznawanej sprawie Starosta wydał decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę w sytuacji gdy nie zostało przeprowadzone postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przez Wójta Gminy, jako organu właściwego.
Jednakże powyższe naruszenie trybu postępowania zawartego w cyt. przepisach prawa budowlanego w związku z art. 71 i 72 ust. 1 pkt 1 ustawy nie stanowi podstawy dla wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa.
Postępowanie w sprawie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę są odrębnymi postępowaniami, co zasadnie podniesiono w skardze, prowadzonymi przez różne organy administracji publicznej.
Zgodnie z cyt. przepisem art. 32 ust. 1 pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy, przed wydaniem pozwolenia na budowę organ sprawdza projekt budowlany z wymaganiami ochrony środowiska w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego) .
W świetle powyższych regulacji Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że w sprawie nie zaszła podstawa wznowieniowa określona w przepisie art. 145 § 1 pkt 6 kpa stanowiącym ,że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. Treść przepisu art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego jako warunki niezbędne dla uzyskania pozwolenia na budowę wymienia odrębnie przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko (ust. 1 pkt 1) oraz odrębnie uzyskanie wymaganych przepisami szczególnymi pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów (ust. 1 pkt 2). Przepis art. 35 Prawa budowlanego nakłada na organ architektoniczno-budowlany obowiązek sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz odrębnie nakłada obowiązek sprawdzenia kompletności projektu budowlanego (posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień i sprawdzeń). Nadto podkreślić należy, że wydanie decyzji środowiskowych następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy). W konsekwencji uznać należy, że brak postępowania przeprowadzonego na podstawie przepisów ustawy nie stanowi przesłanki z art. 145 § 1 pkt 6 kpa. Postępowanie dotyczące oceny oddziaływania na środowisko jest postępowaniem odrębnym prowadzonym przez ustawowo właściwe organy (w rozpoznawanej sprawie Wójta Gminy), które w ramach tego postępowania dokonują dodatkowych uzgodnień z organami wymienionymi w ustawie z dnia 3 października 2008r. Zatem wymagane prawem stanowisko innego organu nie może dotyczyć decyzji wydawanej na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008r w sprawie środowiskowych uwarunkowań oraz postanowienia dotyczącego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko
W konsekwencji Sąd uznał, że uchylenie decyzji ostatecznej z dnia 26 listopada 2009r. i odmowa udzielenia pozwolenia na budowę, na tej podstawie, że w sprawie zaszła podstawa do wznowienia postępowania naruszyło przepis art. 145 § 1 pkt 6 kpa..
Odnośnie podstawy prawnej rozstrzygnięcia podanej w sentencji decyzji Wojewody to jest ona oczywiście nieprawidłowa, skoro organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Prawidłowa podstawa prawna została natomiast podana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, tj, art. 138 §1 pkt 1 kpa. Powyższe jednakże nie miało wpływu na wynika sprawy, skoro zaskarżona decyzja narusza prawo z innych przyczyn.
Mając powyższe na uwadze Sąd i działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
Nadto działając na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie mogą być wykonane
Wobec uwzględnienia skargi Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło