II SA/Gd 543/99

WyrokWSA w Gdańsku2001-06-12

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy regały metalowe posadowione na trylinkach, służące do składowania części samochodowych, stanowią obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, a ich wzniesienie bez wymaganego pozwolenia na budowę uzasadnia nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że regały metalowe posadowione na trylinkach, służące do składowania części samochodowych, są obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego (art. 3 pkt 3). Ich wzniesienie bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną, co zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego obliguje organ administracji do wydania nakazu rozbiórki, bez możliwości stosowania uznania administracyjnego.
Stan faktyczny
Piotr Sz. został zobowiązany decyzją organów nadzoru budowlanego do rozbiórki regałów metalowych służących do składowania części samochodowych, posadowionych na trylinkach na działce rolnej. Skarżący podnosił, że regały nie są obiektem budowlanym i służą do uprawy winorośli, a ich rozbiórka zniszczy uprawę i działalność gospodarczą. Organy uznały regały za obiekt małej architektury (pergolę), a następnie NSA za budowlę, której wzniesienie bez pozwolenia stanowi samowolę budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2001 r. sprawy ze skargi Piotra Sz. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 22 lutego 1999 r. (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Piotr Sz. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w G. decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 22 lutego 1999 r. (...) utrzymujące w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w S. G. z dnia 17 sierpnia 1998 r. Utrzymaną w mocy decyzją Kierownik Urzędu Rejonowego w S. G. nakazał skarżącemu rozbiórkę regałów metalowych posadowionych na trylinkach służących do składowania zderzaków, błotników i masek samochodowych na działce nr 115/4 położonej w miejscowości J. gmina S.-G. W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. W uzasadnieniu stwierdza się, że działka nr 114/4 zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego gminy S. G. zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy S.-G. (...) z dnia 20 września 1991 r. - jest terenem rolnym. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący zarzucił wadliwą interpretację art. 3 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że metalowe regały są obiektem budowlanym. Ich posadowienia nie wymagało zatem uzyskania pozwolenia na budowę. Nadto podniósł, że przedmiotowe regały służą jednocześnie do uprawy roślin pnących w postaci winorośli. Demontaż ich spowodowałby zniszczenie uprawy winorośli a także doprowadziłby do zlikwidowania działalności gospodarczej - źródła dochodu skarżącego oraz jego rodziny. Podzielając stanowisko organu I instancji organ odwoławczy zauważa, że skoro regały służą nie tylko do składowania części samochodowych ale również do uprawy roślin pnących - tworzą pergolę. Obiekt taki mieści się w pojęciu małej architektury o czym mowa w art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Stosownie do przepisów art. 30 ust. 1 pkt 1 - Prawa budowlanego budowa obiektu małej architektury /pergoli/ wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji publicznej. Zgłoszenia należy dokonać przed rozpoczęciem robót, w przeciwnym wypadku traktowane są one jako samowolne do których mają zastosowanie przepisy art. 48 Prawa budowlanego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący ponawiając zarzut naruszenia przez organy art. 3 Prawa budowlanego wyjaśnił, że obecnie na regałach nie znajdują się żadne winoroślą zatem twierdzenie o istnieniu tzw. pergoli, która mieści się w pojęciu małej architektury - jest całkowicie bezpodstawne. W odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie organ stwierdza, iż bez znaczenia jest, że skarżący zlikwidował uprawę roślin pnących na przedmiotowych regałach - bowiem zaskarżona decyzja podjęta została według ustalonego wcześniej stanu faktycznego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że przedmiotowy obiekt jest w rozumieniu art. 3 Prawa budowlanego obiektem budowlanym. Stosownie do brzmienia ww. przepisu obiektem budowlanym jest nie tylko budynek czy obiekt małej architektury ale również budowla /art. 3 pkt 3 cyt. ustawy/. Wzniesienie regałów metalowych posadowionych na trylinkach służących do składowania zderzaków i innych części samochodowych bez wymaganego pozwolenia narusza art. 28 Prawa budowlanego i powoduje, zgodnie z treścią powołanego w podstawie prawnej decyzji - art. 48 tego prawa sankcję w postaci nakazu rozbiórki. Art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze z m./, znajdujący w sprawie zastosowanie, przewiduje w każdym przypadku nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jest to niewątpliwie przepis rygorystyczny i wprowadzony został przez ustawodawcę w celu zapobiegania samowoli budowlanej. Unormowanie zawarte w art. 48 ogranicza postępowanie organu nadzoru budowlanego do ustalenia faktu samowoli, wyłącza istniejącą na gruncie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. ocenność przy likwidacji samowoli budowlanych i znosi też uznanie administracyjne u tych sprawach. Tak więc w świetle wskazanej wyżej regulacji ustawowej ustalenie faktu samowoli sprawia, że organ administracji nie ma innej prawnej możliwości postępowania jak nakazanie rozbiórki /art. 49 w rozważanym przypadku nie ma zastosowania/. Kontrolujący zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Sąd administracyjny bada wyłącznie prawidłowość ustaleń organu co do stwierdzonego faktu samowoli budowlanej oraz jej okresu i nie jest władny stosować innych kryteriów aniżeli wynikające z ustawy. Zauważyć też należy, że z materiału dowodowego sprawy /głównie dokumentacji fotograficznej/ wynika że obiekt którego dotyczy decyzja, pełni te funkcje jakie wymienione zostały w nakazie rozbiórki. Z wskazanych w uzasadnieniu przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ - orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło