II SA/Gd 558/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędziowie WSA Alina Dominiak (spr.) WSA Felicja Kajut Protokolant Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości w R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę. Decyzją z dnia 18 listopada 2002 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Zarządowi Wspólnoty Mieszkaniowej budynku mieszkalnego w R. przy ulicy [...], wykonać rozbiórkę obudowy śmietnika, usytuowanej w północno-wschodnim narożniku działki nr [...] bezpośrednio na granicy z działkami sąsiednimi. Postanowieniem z dnia 7 marca 2003 r. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej budynku mieszkalnego w R. przy ulicy [...] grzywnę w wysokości 6.000 zł w celu przymuszenia do wykonania postanowienia organu z dnia 18 listopada 2002 r., to jest wykonania rozbiórki samowolnie wykonanej obudowy śmietnika, usytuowanego przy ulicy [...] w R. W tym też dniu został wystawiony tytuł wykonawczy. Następnie postanowieniem z dnia 20 maja 2003 r. nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 7 marca 2003 r. w całości i umorzył postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 marca 2003 r. nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że wystawiony tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów art. 27 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nadto nie zawiera pouczenia o możliwości złożenia zarzutów. Organ podniósł, iż z treści zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej wynika, że strona wykonała obowiązek rozbiórki owego obiektu nałożony decyzją z dnia 18 listopada 2002 r., zaś obecna budowa śmietnika została wykonana na podstawie zgłoszenia złożonego w organie administracji architektoniczno-budowlanej. W tej sytuacji organ pierwszej instancji przed ponownym wszczęciem postępowania egzekucyjnego winien dokonać jednoznacznych ustaleń w tym zakresie. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2003 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej budynku mieszkalnego w R. przy ulicy [...] grzywnę w wysokości 8.000 zł w celu przymuszenia do wykonania rozbiórki samowolnie wykonanej obudowy śmietnika. W uzasadnieniu organ wskazał, że Wspólnota Mieszkaniowa w piśmie z dnia 5 lutego 2003 r. poinformowała, iż rozbiórka obudowy śmietnika została wykonana, zaś w dniu 9 grudnia 2002 r. strona wystąpiła do Urzędu Miasta ze zgłoszeniem budowy obiektu architektury ogrodowej. W przewidzianym prawem terminie organ nie wniósł sprzeciwu do owego zgłoszenia, więc strona wykonała określony we wniosku obiekt. Następnie organ wskazał, że w dniu 26 lutego 2003 r. przeprowadził kontrolę na posesji przy ulicy [...] w R., stwierdzając na podstawie posiadanej dokumentacji fotograficznej obudowy śmietnika, że wykonany obiekt jest tym samym obiektem, na który wydano nakaz rozbiórki. Skoro rozbiórka obudowy śmietnika nigdy nie miała miejsca uzasadnione jest przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wykonania ostatecznej decyzji nakazowej. W postanowieniu wskazano, że zobowiązanemu służy w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia prawo zgłoszenia zarzutów przeciwko prowadzeniu egzekucji z przyczyn wskazanych w art. 33 ustawy oraz wniesienia zażalenia w sprawie powadzenia postępowania egzekucyjnego oraz wniesienie zażalenia na niniejsze postanowienie art. 122 § 3 ustawy. Organ pouczył także stronę m.in. o treści art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. o tym, co może być podstawą zarzutu. Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 15 grudnia 2003 r. wydał tytuł wykonawczy podając, że Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej budynku mieszkalnego w R. przy ulicy [...] nie wykonał obowiązku rozbiórki obudowy śmietnika, usytuowanej w północno-wschodnim narożniku działki nr [...] przy ulicy [...] w R. bezpośrednio na granicy z działkami sąsiednimi, który to obowiązek wynika z prawomocnej decyzji organu z dnia 18 listopada 2002 r. Wskazał, że upomnienie wierzyciela z dnia 3 lutego 2003 r. doręczono zobowiązanemu w dniu 6 marca 2003 r. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] w R. wniosła zarówno zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jak i zażalenie na postanowienie PINB z dnia 15.12.2003 r. W zarzutach Wspólnota powołała przepis art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. zarzut wykonania obowiązku objętego postępowaniem egzekucyjnym. W uzasadnieniu podniesiono, że nakazaną rozbiórkę wykonano, zaś na podstawie zgłoszenia robót budowlanych z dnia 9 grudnia 2002 r. została wykonana nowa obudowa śmietnika. Postanowieniem z dnia 19 maja 2004 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego oddalił zarzuty wniesione przez Wspólnotę Mieszkaniową. Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na powyższe postanowienie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Postanowienie doręczono Wspólnocie w dniu 30 czerwca 2004 r. Nie wniosła ona skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na to postanowienie. W zażaleniu na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 grudnia 2003 r. Wspólnota Mieszkaniowa domagała się jego uchylenia ewentualnie ponownego umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 15 grudnia 2003 r. nr [...]. W uzasadnieniu strona wskazała, że współwłaściciele siłami własnymi dokonali rozbiórki obudowy śmietnika, a następnie dokonano zgłoszenia do Wydziału Budownictwa i Architektury Urzędu Miasta budowy obiektu architektury ogrodowej pergola-wiata i taki też obiekt został wykonany z wykorzystaniem materiałów uzyskanych z rozbiórki. Zatem nie polegają na prawdzie twierdzenia organu jakoby nie wykonano rozbiórki obudowy śmietnika. Nadto strona podniosła, że nie została powiadomiona w mającej się odbyć wizji na terenie nieruchomości, co stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz naruszenie prawa własności. W ocenie strony organ pierwszej instancji uchybił dyspozycji art. 121 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi, iż w przypadku gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, nadto obecna wysokość nałożonej grzywny wskazuje na całkowitą dowolność w jej wymierzaniu, jak również taka wysokość grzywny uchybia dyspozycji art. 121 § 5 cytowanej ustawy. Rozpoznając zażalenie Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 grudnia 2003 r. nr [...], Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...] utrzymał je w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona nie wywiązała się z nałożonego obowiązku, a zatem organ pierwszej instancji zasadnie nałożył nań grzywnę w celu przymuszenia. Następnie organ wskazał, że w myśl art. 121 § 2 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wysokość grzywny jest jednorazowa i nie może przekroczyć 5.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej – kwoty 25.000 zł. Wspólnota Mieszkaniowa jest jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, a więc uznać trzeba, że wysokość grzywny nań nałożonej mieści się w dyspozycji cytowanego przepisu. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu organ odwoławczy podniósł, iż obudowa śmietnika nie została przez stronę rozebrana, o czym świadczy dokumentacja fotograficzna oraz elementy roślinności. Dalej zatem istnieje obudowa śmietnika nie zaś jak twierdzi strona pergola-wiata. W skardze do Sądu Wspólnota Mieszkaniowa zarzuciła postanowieniu: - naruszenie art. 7 § 3 i art. 59 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez ich nie zastosowanie i prowadzenie egzekucji w sytuacji, gdy obowiązek rozbiórki został wykonany, co uzasadniało umorzenie postępowania, - naruszenie art. 7, 8, 9, 10, 77 § 1, 79 § 1 i 2, 80, 81 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez niezastosowanie wskazanych tych przepisach zasad i obowiązków, - niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających znaczenie dla wydanych rozstrzygnięć oraz sprzeczność ustaleń faktycznych z zebranym materiałem. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że nałożony na nią obowiązek został wykonany w grudniu 2000 r., a okoliczność ta została wykazana złożonymi do akt sprawy dokumentami: odpisem uchwały wspólnoty z dnia 28.11.2002 r., odpisem zgłoszenia zamiaru wzniesienia pergoli-wiaty obudowującej śmietnik, fakturą z dnia 14.01.2003 r. Organy administracji obu instancji nie rozpatrzyły jednak materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Następnie skarżąca podniosła, iż druga wizja lokalna została przeprowadzona bez zawiadomienia i udziału strony, co stanowi ewidentne naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o nałożeniu na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości [...] w R. grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 15 grudnia 2003 r. wystawionym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (DZ. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W niniejszej sprawie oznacza to zbadanie, czy zaistniały przesłanki do nałożenia na skarżącą grzywny w celu przymuszenia do wykonania określonego w tytule wykonawczym obowiązku. Decyzja ostateczna nakładająca na Wspólnotę Mieszkaniową obowiązek o charakterze niepieniężnym została zobowiązanej doręczona 27 grudnia 2002 r., następnie skierowano do zobowiązanej upomnienie do wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W upomnieniu wskazano, iż obowiązek winien być wykonany niezwłocznie oraz zagrożono skierowaniem sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Organ postąpił więc zgodnie z art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.). Wobec niewykonania przez zobowiązaną obowiązku organ wystawił w dniu 15 grudnia 2003 r. tytuł wykonawczy i skierował go do postępowania egzekucyjnego w administracji. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji w celu przymuszenia do spełnienia przez zobowiązanego obowiązku przewidziane jest nakładanie grzywny, przy czym grzywna ta może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie, a jeśli egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wnikającego z przepisów Prawa budowlanego grzywna jest jednorazowa (art. 119 § 1 i art. 121 § 1 i 4 powołanej ustawy). Właśnie z tą ostatnią sytuacja mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Z treści art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 25.000 zł w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Organ egzekucyjny nakładając na skarżącą grzywnę doręczył jej tytuł wykonawczy i postanowienie o nałożeniu grzywny. Postanowienie o nałożeniu grzywny zawiera elementy, o których traktuje art. 122 § 2 powołanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a wysokość nałożonej grzywny mieści się w granicach określonych dyspozycją art. 121 § 2 cytowanej ustawy. Zaskarżone postanowienie jest więc zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Odnosząc się do wywodów zawartych w skardze zważyć trzeba, że dotyczą one w istocie kwestii rozstrzygniętych postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...], wydanego na skutek rozpatrzenia zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 19 maja 2004 r., oddalające zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zarzut Wspólnoty oparty był na twierdzeniu, że obowiązek rozbiórki obudowy śmietnika został w całości wykonany. W postanowieniu organ odnosił się negatywnie do twierdzeń Wspólnoty o wykonaniu tego obowiązku. Na owo postanowienie jednak skarżąca nie wywiodła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Oba postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 czerwca 2004 r. - o nr [...] oraz [...] - zostały Wspólnocie doręczone łącznie i w jednej dacie, co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru obu postanowień, jednak nie zmienia to faktu, że na każde z nich mogła być wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarga wniesiona przez skarżącą reprezentowaną przez adwokata w sprawie niniejszej wyraźnie określa, że dotyczy ona postanowienia z dnia 28 czerwca 2004 r. nr [...] utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o nałożeniu grzywny na skarżącą i nie może być żadnej wątpliwości, że dotyczy ona tylko jednego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skoro postanowienie w sprawie zarzutów nie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, to kwestia ta, jako już rozstrzygnięta, nie może być poddana ponownej weryfikacji w ramach rozpoznania skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny. W zaskarżonym skargą postanowieniu znalazły się co prawda stwierdzenia dotyczące wykonania – czy też niewykonania rozbiórki obudowy śmietnika, lecz są one w istocie powtórzeniem fragmentu uzasadnienia postanowienia w sprawie [...], które, jak wyżej wskazano, definitywnie rozstrzyga tę kwestię. Podkreślić jeszcze raz należy, że zarzuty skargi, dotyczące wykonania obowiązku i okoliczności z tym związanych (m.in. ustalenia policji i prokuratury, wizje lokalne) dotyczą kwestii już rozstrzygniętych postanowieniem w sprawie zarzutów. Zaskarżone skargą postanowienie dotyczyło zaś nałożenia na skarżącą grzywny i nie rozstrzygało ono ani w przedmiocie zarzutów ani zasadności zażalenia na prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Mając na uwadze powyższe Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.