II SA/Gd 571/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Miejskiej na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 maja 2011 r., Nr [...] w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej kwotę 100 zł /sto złotych/ tytułem uiszczonego wpisu sądowego Postanowieniem z dnia 26 maja 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie Prezydenta Miasta z dnia 20 stycznia 2011 r. w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko inwestycji polegającej na budowie kompleksu handlowo-usługowego przy ul. Z. w S. G. Skargę na powyższe postanowienie Kolegium złożyła Gmina Miasta, reprezentowana przez Prezydenta tegoż miasta. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Natomiast z § 2 ww. artykułu wynika, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo wniesienia skargi. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego stroną postępowania administracyjnego nie może być organ, który z mocy przepisów prawa został powołany do wydawania decyzji administracyjnych. Pogląd ten został m.in. wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 1990 r. (sygn. SA/Wr 990/90, ONSA z 1990 r., z. 4, poz. 7), w którym stwierdzono, że bez względu na przedmiot sprawy i jej rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego, w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzję wydaje wójt tej gminy. Nadto w orzeczeniu tym wskazano, że ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnieni do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego (tak: też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 maja 1982 r., sygn. akt SA/Gd 165/82 ONSA z 1982 r., z. 1, poz. 49; w postanowieniu z dnia 18 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 398/00, Lex nr 54728). Również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 16 lutego 2005 r. (sygn. OSK 1017/04, nie publ.) wyrażono pogląd, podzielający wcześniejsze stanowisko zajęte w orzecznictwie, iż powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego czy nastąpiło to z mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 9 października 2000 r., sygn. OPK 14/00, ONSA z 2001 r., nr 1, poz. 17). Stroną postępowania administracyjnego, a następnie sądowoadministracyjnego nie może zatem być gmina, której organ wydał zaskarżone rozstrzygnięcie w pierwszej instancji. Jej rola bowiem kończy się z chwilą wydania aktu administracyjnego skierowanego do podmiotu znajdującego się na zewnątrz administracji publicznej. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, traci on zdolność do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej (w tym przypadku gminy). Nie do zaakceptowania jest bowiem stanowisko, zgodnie z którym gmina może w jeden sprawie występować w różnych rolach procesowych – raz jako organ wydający decyzję, a jednocześnie jako strona postępowania – w zależności od etapu rozpoznania tejże sprawy. W ocenie Sądu zatem, podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi nie był Prezydenta Miasta, reprezentujący gminę, który jednocześnie wydaje rozstrzygnięcia w sprawach dotyczących środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Nie ulega bowiem wątpliwości, że podmiot ten nie ma własnego interesu prawnego we wniesieniu skargi na postanowienie wydane w tym przedmiocie. Prezydent jest w niniejszym stanie faktycznym organem gminy, który działa jedynie w granicach i na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji (wydając akty administracyjne, a więc w ramach imperium), nie zaś jako podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku prawnego dotyczy postępowanie (jako reprezentant osoby prawnej mającej swój interes prawny w sprawie). Jak bowiem wskazano powyżej, byłoby to niedopuszczalne łączenie różnych ról procesowych w tej samej sprawie administracyjnej. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż Gmina, reprezentowana przez prezydenta miasta, nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi w niniejszej sprawie i skargę tego podmiotu, jako niedopuszczalną, odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nadto działając na podstawie na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy, Sąd z urzędu zwrócił skarżącej cały uiszczony wpis od skargi zgodnie z punktem drugim sentencji postanowienia.