II SA/Gd 576/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2010r.na posiedzeniu niejawnym wniosku E.J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 maja 2010r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić E. J. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 19 sierpnia 2010r. E. J. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwójką dzieci ( 2 i 4 lata). Nie posiada oszczędności. Oboje z mężem osiągają dochody z tytułu zatrudnienia w miesięcznej łącznej kwocie 6000 zł. Rodzina ponosi koszty związane z przedszkolem i żłobkiem w kwocie 800 zł miesięcznie oraz spłaca kredyt hipoteczny, którego miesięczna rata wynosi 1200 – 1350 zł. Skarżąca posiada we współwłasności mieszkanie w Warszawie o pow. 28 m2 oraz działkę w Karwieńskich Błotach o pow. 1000 m2 z domkiem letniskowym. Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów. W sprawie wszczętej wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym bądź częściowym przedmiotem oceny jest stan faktyczny wynikający ze złożonych oświadczeń i przedłożonych dokumentów, zaś ocena ta musi być relatywnie odnoszona do poziomu życia i statusu majątkowego innych obywateli Państwa, na których - w razie przyznania prawa pomocy - ciężar zwolnienia strony od kosztów oraz opłacenia adwokata ustanowionego z urzędu, zostałby przeniesiony. Badanie zasadności zwolnienia wnioskodawcy od kosztów postępowania (kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego) oparte będzie na ocenie, czy stan faktyczny, na który składają się okoliczności wynikające z akt sprawy, odpowiada hipotezie normy prawnej wynikającej z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. Wnioskodawczyni wskazała, iż czteroosobowa rodzina osiąga dochody w wysokości 6000 zł, ponosi zwyczajne koszty utrzymania jak wiele rodzin (przedszkole, żłobek, kredyt hipoteczny), i również wiele rodzin znajduje się w podobnej sytuacji. Trudno dopatrzyć się jakiejkolwiek wyjątkowości, która uzasadniałaby zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych sprawy zainicjowanej przez samą wnioskodawczynię. Rodzina posiada stałe źródło dochodów, w średniej wysokości, posiada także samochód osobowy, utrzymuje domek letniskowy. Sprawa dotycząca domku letniskowego toczy się od niemal roku i z pewnością wnioskodawczyni miała świadomość, iż prowadzenie jakiejkolwiek sprawy generuje koszty i konieczność poniesienia opłat. Opłacenie wpisu w niniejszej sprawie należy potraktować jako bieżący, jednorazowy wydatek. W tym stanie rzeczy uzasadnione jest stwierdzenie, że skarżąca nie wykazała, stosownie do brzmienia art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podstaw do przyznania jej prawa pomocy i wobec takiej konstatacji, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.