II SA/Gd 580/08

WyrokWSA w Gdańsku2008-12-03

Skład orzekający: Wanda Antończyk, Barbara Skrzycka-Pilch, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy dotyczącej samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego, w szczególności w zakresie posiadania pozwolenia na budowę i zgodności z przepisami technicznymi, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77, 80 KPA) poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności w zakresie ustalenia legalności budowy i posiadania pozwolenia na budowę, a także poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w świetle okoliczności podniesionych w odwołaniu. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadząc do wadliwej oceny stanu faktycznego i prawnego, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem samowolnie wybudowanego w 1982 r. budynku mieszkalnego poprzez zamurowanie otworów drzwiowych i okiennych. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i wskazali na nabycie nieruchomości w dobrej wierze, kwestionując jednocześnie pomiary organu oraz legalność samego postępowania. Organy nadzoru budowlanego uznały budynek za samowolę budowlaną i zastosowały art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., nakazując zmiany i przeróbki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i określił, że decyzje te nie mogą być wykonane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Sędzia WSA Mariola Jaroszewska(spr.) Protokolant Starszy Referent Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi B. M. i J. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 grudnia 2007 r., nr [...], 2. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie mogą być wykonane. B. M. i J. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2008 r. Nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 grudnia 2007 r. Nr [...], która nakazano skarżącym doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem samowolnie wybudowanego w 1982 r. budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr [1] oraz częściowo na terenie działek nr [2], nr [3] i nr [4] w S., poprzez zamurowanie w terminie do dnia 1 marca 2008r. jednego otworu drzwiowego i dwóch otworów okiennych, zwróconych w stronę granicy z działką nr [5], oraz trzech otworów okiennych zwróconych w stronę granicy z działką nr [2]. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji w części wyznaczającej termin wykonania obowiązku i wyznaczył nowy termin do dnia 31 lipca 2008 r. Skarżący domagają się uchylenia decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ewentualnie o stwierdzenie jej nieważności oraz wnieśli o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania wskazanych przez nich świadków. Ponadto wnieśli o zwolnienie z kosztów sądowych. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2, w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118) oraz art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229), po ustaleniu następującego stanu faktycznego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia 14 grudnia 2007 r. Nr [...], podjętą na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, nakazał B. i J. M. wykonanie w terminie do 1 marca 2008 r. zmian i przeróbek, to jest zamurowanie: otworu drzwiowego i dwóch otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego (parter, poddasze użytkowe, powierzchnia zabudowy 58,23m2), wybudowanego, bez pozwolenia na budowę, w 1982 r. przez poprzedniego właściciela, na terenie wchodzącym w skład czterech działek w S., usytuowanej 0,90 m od granicy z działką nr [5], oraz trzech otworów okiennych w ścianie tego budynku - usytuowanej w odległości 3,55 m od granicy z działką nr [2], w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami. W ocenie organu I instancji, w tym przypadku nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. nakazujące przymusową rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, gdy znajduje się on na terenie, który nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, ponieważ w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rejonu wsi S. (uchwała Rady Gminy w S. nr XL/302/05 z dnia 28 grudnia 2005 r., Dz. Urz. woj. nr 40 poz. 807 z 14.04.2006 r.) działki o numerach: [1], [2], [4] i [3], na których usytuowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny, znajdują się na terenie oznaczonym symbolem A.06.MU., określonym jako zabudowa mieszkaniowo-usługowa. PINB wskazał, że nie znalazł również podstaw faktycznych do nakazania rozbiórki w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, jeżeli obiekt budowlany powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, a także - na podstawie art. 37 ust. 2, czyli z innych ważnych przyczyn. Uznał organ I instancji, że w tej sytuacji należało zastosować art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., gdyż usytuowanie budynku ze ścianami z otworem drzwiowym i otworami okiennym w odległościach mniejszych niż 4 m od granic działek, na których jest on posadowiony, naruszyło przepisy § 12 obowiązującego w tym czasie rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17 poz. 62). Skarżący złożyli odwołanie od decyzji organu I instancji, domagając się jej uchylenia. Oświadczyli, że nabyli nieruchomość w przeświadczeniu jej legalności. Zarzucili, że wykonany przez PINB pomiar odległości ściany budynku objętej nakazem zamurowania trzech otworów okiennych, zwróconych w stronę działki nr [4] nie jest zgodny z odległością zamieszczaną na mapach geodezyjnych, jak również ze stanem faktycznym, bowiem odległość wynosi 4 m; ściana budynku objęta nakazem zamurowania jednego otworu drzwiowego i dwóch otworów okiennych jest usytuowana w odległości 0,9 m do granicy z działką nr [5], ale właścicielami tej działki są skarżący, których wystarczyło wezwać do scalenia działek; przepis określający odległości od granic z działkami sąsiednimi dotyczy działek budowlanych, natomiast teren działki nr [4] jest strefą ograniczeń z zakazem lokalizacji zabudowy mieszkaniowej w sąsiedztwie cmentarza; postępowanie organu pierwszej instancji było opieszałe i stronnicze. Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie wskazał, że art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane stanowi, iż do obiektów, których (samowolna) budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, to jest przed dniem 1 stycznia 1995 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Tymi przepisami są uregulowania art. 37 i art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane oraz rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane, na podstawie którego została wydana zaskarżona decyzja, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy organ wyda decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian i przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami. PINB w K. wskazał w uzasadnieniu rozstrzygnięcia na brak okoliczności z art. 37 do nakazania przymusowej rozbiórki przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego w 1982 r. bez pozwolenia na budowę i w związku z tym zastosował art. 40 ww. ustawy, nakazując zmiany i przeróbki, które mają doprowadzić ten obiekt do stanu zgodnego z przepisami. Stosownie do § 12 ust. 1 wymienionego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki - wolno stojące jednorodzinne domy mieszkalne ze ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi od strony sąsiedniej działki powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Dwie ściany budynku, ze znajdującymi się w nich otworami okiennymi i otworem drzwiowym są usytuowane w stosunku do granic działek w odległościach mniejszych niż 4 m (0,90 m i 3,55 m), co narusza przywołany przepis i uprawnia do wydania nakazu zamurowania tych otworów ze wskazaniem, że można w tym celu wykorzystać pustaki szklane lub luksfery. Organ II instancji w toku postępowania odwoławczego zwrócił się do PINB o uzupełnienie dowodów w sprawie wypisem i wyrysem z miejscowego planu obowiązującego w 1982 r. Organ pierwszej instancji przy piśmie nr [...] z dnia 15 kwietnia 2008 r. przekazał pisemną informację Urzędu Gminy S., że w Urzędzie brak jest danych odnośnie ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w 1982 r. Wobec powyższego organ II instancji uznał, że PINB w K. prawidłowo uwzględnił ustalenia obecnie obowiązującego planu miejscowego, których przedmiotowy budynek mieszkalny nie narusza. Odpowiadając na zarzuty skarżących organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie organu nadzoru budowlanego, w jego obecnym stadium, zmierza do zalegalizowania budynku, czego warunkiem jest doprowadzenie go do stanu zgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi. Wniosek z dnia 16 lipca 2007 r. o legalizację obiektu nie mógł być skuteczny, gdyż wyprzedzał obligatoryjną procedurę badania stanu faktyczno-prawnego. Aktualne przepisy warunków technicznych nie mają zastosowania w tej sprawie, niemniej wyjaśnia się, że § 271 nie pozostaje w sprzeczności z nienaruszalną, również obecnie, odległością 4 m od granicy w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną. Wskazano, że poprzednie przepisy nie wprowadzały pojęcia "działka budowlana", lecz "działka", dlatego są stosowane szerzej. Zdaniem organu II instancji nie ma znaczenia fakt, że jedna z działek sąsiednich stanowi własność właściciela nieprawidłowo usytuowanego budynku. Właściciel nieruchomości powinien wykazać inicjatywę we wprowadzeniu zmian w przebiegu granicy między należącymi do niego działkami, organ nadzoru budowlanego nie jest uprawniony wzywać do scalenia działek. Kwestionowanie w odwołaniu odległości budynku od działki nr [4], ustalonej w postępowaniu z udziałem stron i utrwalonej zapisem w protokole z dnia 30 lipca 2007 r., podpisanym przez strony skarżące, bez przedstawienia dowodu podważającego to ustalenie, jest bezpodstawne. W ocenie organu II instancji przeprowadzonego postępowania nie można uznać za przewlekłe. Wyłączenie organu administracji publicznej od załatwienia sprawy można rozważać wyłącznie przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie i gdy zachodzą ku temu podstawy z przesłanek art. 24 i art. 25 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ogólnikowy zarzut, że organ nie prowadzi sprawy obiektywnie, nie uzasadnia żądania wyłączenia organu (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 1989r., sygn. akt IV SA 324/89, niepublikowanego). Ponieważ oznaczony w zaskarżonej decyzji termin wykonania nałożonego obowiązku upłynął w związku z postępowaniem odwoławczym, organ drugiej instancji uchylił decyzję w dotyczącej go części i wyznaczył nowy termin. B. M. i J. M. we wniesionej skardze zarzucili naruszenie art. 7, art. 35 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1 kpa oraz wskazali, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 ust. 2 i 7 kpa. W uzasadnieniu wskazali, iż właścicielami przedmiotowej działki są od 16 maja 2005 r., a nabyli w dobrej wierze. Nie wiedzą gdzie znajduje się decyzja o pozwoleniu na budowę budynku znajdującego się na ich działce. Zdaniem skarżących legalność tego budynku potwierdza m.in. wpis znajdujący się w księgach wieczystych. Podnieśli, iż organ I instancji nie potrafił dotrzeć do dokumentów potwierdzających powyższe. W ocenie strony skarżącej postępowanie związane z brakiem pozwolenia na budowę powinno być skierowane do inwestora, a nie do obecnych w właścicieli. Nie zgodzili się również z dokonanymi przez organ administracji I instancji pomiarami przedmiotowej nieruchomości. Skarżący są właścicielami działek o nr [1], [2] i [5]. Żadna z ich działek nie sąsiaduje z działką [6]. Ponadto odległość liczona od muru do kamienia granicznego na przecięciu działek [1] i [4] wynosi 4 m. Działka [5] jest obecnie scalana i jest w chwili obecnej własnością skarżących. Wskazali również, że zamurowanie otworów okiennych zmieni w sposób istotny charakter budynku. Skarżący wnieśli o uchylenie terminu wykonania obowiązku, który wyznaczono do dnia 31 lipca 2008 r. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Ustosunkowując się do argumentacji zawartej w skardze organ podał, że dokumentami potwierdzającymi legalność przedmiotowego budynku nie może być umowa zawarta przed notariuszem, udzielony kredyt bankowy lub uiszczany podatek. W piśmie procesowym nadanym 14 listopada 2008 r. skarżący powołali się na decyzję zatwierdzającą podział działki nr [7], której skutkiem jest powiększenie działki nr [5] oraz zawiadomienie Sądu Rejonowego Wydziału Ksiąg Wieczystych w K. potwierdzające zniesienie granic między działkami nr [1] oraz [2], w wyniku czego odległość ściany budynku objętej nakazem zamurowania trzech otworów wynosi ponad 4 m. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jako zasadna podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Przy rozpoznaniu skargi Sąd ma również na względzie treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zatem legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że narusza ona prawo. Zaskarżona decyzja podjęta została po ustaleniu okoliczności sprawy, które w zasadniczym zakresie pozostają sporne. Jak wynika z ustaleń obu organów, opisany obiekt budowlany wybudowany w 1982 r. jest samowolą budowlaną, ponieważ skarżący, którzy nabyli go w roku 2005 bezspornie nie posiadają pozwolenia na budowę. Ponadto, co wynika z pisma Wójta Gminy S., urząd gminy nie ma informacji, czy wydane zostało pozwolenie na budowę na działce nr [1] (vide: pismo k. 50 akt administracyjnych I instancji). W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy ustalenie takie jest nieuprawnione, a co najmniej przedwczesne. Oba organy administracji przeprowadziły postępowanie co do spornej kwestii posiadania pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 kpa w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ I instancji zaniechał wszechstronnego wyjaśnienia sprawy ograniczając się do wskazanych wyżej dowodów negatywnych, a organ II instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego w świetle okoliczności podniesionych w odwołaniu, a dotyczących w szczególności aktu notarialnego zakupu nieruchomości oraz zapisów w księdze wieczystej zabudowanej nieruchomości Kw nr [...] i Kw Nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K.. Co do zasady należałoby przyjąć, że jeżeli w księdze wieczystej ujawniona jest nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym, budynek ten wybudowany został legalnie. Ponadto wskazać trzeba, że w aktach księgi wieczystej, które są dostępne dla właścicieli nieruchomości, a także organów prowadzących postępowanie, mogą znajdować się dowody w postaci dokumentów, potwierdzające legalną zabudowę na wymienionych w decyzji działkach. Pomocny dla ustaleń mógł być również, wymieniony w odwołaniu oraz w skardze, akt notarialny sporządzony przez notariusza G. K. - S.. Zaniechanie przeprowadzenia wskazanych przez stronę dowodów prowadzi do wniosku, że przed organem II instancji miało miejsce naruszenie wymienionych wyżej przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkiem braku wyczerpujących ustaleń była wadliwa i niczym nieuprawniona ocena co do budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego w warunkach samowoli budowlanej oraz naruszenie zastosowanego w sprawie przepisu prawa materialnego – art. 40 ustawy – Prawo budowlane z 1974 r., zmierzającego do legalizacji samowoli. Podkreślić należy, że tylko wszechstronne i prawidłowe ustalenia mogą być podstawą dla rozstrzygnięcia na podstawie skonkretyzowanej normy prawa materialnego, natomiast w warunkach niniejszej sprawy wadliwie ustalony stan faktyczny przesądza o wadliwości zastosowanej podstawy prawnej rozstrzygnięć obu organów nadzoru budowlanego, ponieważ opisane naruszenia miały miejsce przed organami obu instancji. Dodatkowo, organ II instancji naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa, poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji. Wadliwy jest również sposób przeprowadzenia niniejszego postępowania administracyjnego przez organ I instancji, zakończonego decyzją PINB z dnia 14 grudnia 2007 r. utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją. Zwrócić należy uwagę, że zawiadomieniem z dnia 20 lipca 2007 r. poinformowano stronę skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie "robót budowlanych prowadzonych na terenie działki nr [1]...", również zawiadomieniem z dnia 7 sierpnia 2007 r., podjętym na podstawie art. 10 kpa, powiadomiono strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy dotyczącej "robót budowlanych prowadzonych w budynku mieszkalnym usytuowanym na terenie działki nr [1]..." (vide: k. 18, 52 akt administracyjnych I instancji). Z niespornych okoliczności sprawy wynika, że strona skarżąca samowolnie wykonała dobudowę do przedmiotowego budynku, następnie usuniętą w toku postępowania, oraz prowadziła roboty budowlane w związku z ociepleniem budynku mieszkalnego. Niniejsze postępowanie administracyjne zakończone zostało dwiema decyzjami PINB, jedną decyzją poprzedzającą zaskarżoną decyzję, dotyczącą nałożenia określonych obowiązków w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r., drugą - również z dnia 14 grudnia 2007 r. – nr [...], stwierdzającą brak podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o przepisy art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. w sprawie docieplenia budynku usytuowanego na działkach nr [4], [2] i [3] w S. (vide: decyzja k. 65 akt administracyjnych I instancji). Nie ma wprawdzie przeszkód prawnych, by prowadzone postępowanie administracyjne zakończyło się dwiema decyzjami, podjętymi na podstawie różnych przepisów materialnych i z uwagi na różne okoliczności sprawy, jednakże strony tego postępowania powinny posiadać świadomość uprawnień wynikających z art. 9 kpa. Stosownie do treści tego przepisu organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W ocenie Sądu organ prowadzący kontrolowane postępowanie administracyjne dopuścił się naruszenia przytoczonego wyżej przepisu, nie informując strony skarżącej o możliwych skutkach prowadzonego postępowania, odnoszących się do również do budynku mieszkalnego, który dla skarżących w sensie prawnym stanowił stan zastany, na który nie mieli żadnego wpływu. Naruszenie zatem przez organ I instancji art. 9 i art. 10 kpa miało w okolicznościach niniejszej sprawy istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skarżący dopiero z treści uzasadnienia decyzji Nr [...] dowiedzieli się o zakresie prowadzonego postępowania, skutkiem czego wnioski dowodowe odnoszące się do "samowolnie" wybudowanego budynku mieszkalnego mogli zgłaszać dopiero w odwołaniu (w szczególności powołanie się na zapisy w księgach wieczystych nieruchomości zabudowanej budynkiem bliźniaczym, operat rzeczoznawcy wyceniającego nieruchomość sporządzony dla celów uzyskania kredytu, okoliczności zakupu nieruchomości od spadkobierczyni L. i G. P. - por. odwołanie w aktach administracyjnych II instancji). Inną rzeczą jest, że organ II instancji pominął wskazywane okoliczności, których zbadanie było niezbędne dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, czym naruszył zasadę postępowania nakazującą dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 kpa). Zarzuty skargi są zatem w tym zakresie uzasadnione. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, że nietrafny jest zarzut odnoszący się do adresata niniejszej decyzji, skoro bowiem aktualnymi na dzień rozstrzygnięcia właścicielami działki zabudowanej przedmiotowym budynkiem byli skarżący, decyzja nakazowa nie mogła być skierowana do podmiotów, niemających prawa do nieruchomości. Zarzut naruszenia art. 35 kpa, nawet słuszny, pozostaje bez znaczenia dla oceny prawidłowości kontrolowanej decyzji. Bezczynność organu, czyli stan polegający na niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w kpa podlega odrębnemu zaskarżeniu. Natomiast w sytuacji, gdy decyzja została przez organ podjeta, naruszenie terminu do załatwienia sprawy administracyjnej Podnoszona przez skarżących wadliwość pomiarów nie została potwierdzona żadnymi przeciwdowodami, w szczególności mającymi charakter urzędowy, wobec zapisów w dokumencie urzędowym jakim jest protokół oględzin nieruchomości z dnia 30 lipca 2007 r. wraz ze szkicem, podpisany przez stronę bez zastrzeżeń (vide: k. 36-39 akt administracyjnych I instancji). W postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest dopuszczalne przeprowadzenie innych dowodów, niż wskazane w art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Stąd wniosek strony skarżącej o dopuszczenie dowodu z zeznań wskazanych w skardze świadków nie mógł zostać uwzględniony. Wszelkie tego rodzaju wnioski dowodowe należy kierować do organów administracji prowadzących postępowanie. Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa przez oba organy, które uzasadniałyby ocenę, że wydanie decyzji nastąpiło w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 2 lub 7 kpa. Tak zatem sformułowany zarzut skargi, jest nieuzasadniony i nietrafny. Niezależnie od powyższego Sąd dostrzega także wadliwość postępowania organów w ustaleniu kręgu stron niniejszego postępowania administracyjnego. Wskazując, że przedmiotowy budynek mieszkalny usytuowany jest częściowo na działce nr [3], co strona skarżąca zresztą kwestionuje, zaniedbał organ prawidłowego ustalenia, czyją własnością jest wymieniona działka, a to w związku z faktem, że L. P. i G. P. (właściciele według wypisu z rejestru gruntów k. 9 akt administracyjnych I instancji) nie żyją. Okoliczność ta powinna być znana organom, tym bardziej, że skarżący sami powoływali się, iż nabyli swoją nieruchomość od córki – spadkobierczyni L. i G. P., nadto z poświadczeń odbioru decyzji organu I instancji skierowanej do wymienionych, na których poczynione zostały adnotacje doręczyciela, że adresaci nie żyją (vide: k. 66 akt administracyjnych I instancji). Ponieważ jednym z uczestników postępowania jest M. P., jak twierdzą skarżący również spadkobierca po L. i G. małżonkach P. nie jest wykluczone, że w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym brały udział wszystkie strony, kwestia ta jednak wymaga jednoznacznego ustalenia. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy właściwy organ uwzględni ocenę prawną dokonaną przez Sąd, przeprowadzi postępowanie wyjaśniające w zakresie wskazanym powyżej, uwzględniając stan faktyczny co do granic nieruchomości wynikający także z decyzji Wójta Gminy S. S. dnia 22 września 2008 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt podziału działki nr [7] i w ślad za tym idący ich stan prawny – co do prawa własności - na dzień rozstrzygnięcia. Zwróci się organ do strony skarżącej o wskazanie ewentualnych innych dowodów, mogących potwierdzać tezę o legalności istniejącej zabudowy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, co wywołuje skutek do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło