II SA/Gd 592/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008r.na posiedzeniu niejawnym wniosku T. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lutego 2008r. nr [...] w przedmiocie nakazu przedłożenia dokumentów postanawia: odmówić przyznania T. M. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych Wnioskiem z dnia 22 sierpnia 2008r. T.M. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że z powodu bardzo trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni podniosła, iż jest osobą schorowaną, stale się leczy i generuje ta okoliczność wysokie wydatki. Jedynym jej dochodem jest renta inwalidzka z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, która nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącej. Ponadto na utrzymaniu skarżącej pozostaje syn, który jest osobą bezrobotną. W rozliczeniu miesięcznych wydatków skarżąca ujęła: lekarstwa ok. 200 zł; energia elektryczna 70 zł; ogrzewanie 100 zł; woda i wywóz nieczystości 80 zł; naprawy i remonty 100 zł; podatek 20 zł; wyżywienie 194 zł. Na zarządzenie referendarza sądowego do nadesłania odpisów wszystkich złożonych przez wnioskodawczynię i jej syna zeznań podatkowych za rok 2007 nadesłano zaświadczenie o osiągnięciu przez T. M. dochodu w roku podatkowym 2007r. w wysokości 8562,94 zł, oraz zaświadczenie, iż S. M. nie figuruje w rejestrze podatników. W zakresie przedstawienia wyciągów i wykazów z ostatnich trzech miesięcy ze wszystkich posiadanych przez członków rodziny rachunków bankowych skarżąca oraz jej syn złożyli oświadczenie, iż takowych nie posiadają. Skarżąca przedstawiła kserokopie dyplomu syna świadczącego o ukończeniu studiów na kierunku prawo w czerwcu 2006r. oraz kserokopię z indeksu syna świadczącą, iż podjął on w 2005r. studia na wydziale chemii. W ocenie referendarza nie stanowi to dowodu potwierdzającego kontynuację studiów przez S. M. Przedłożony został także wypis z aktu notarialnego z dnia 01.08.2003r. dotyczący sprzedaży przez R. M. należącej do niego nieruchomości. Ten dokument nie ma w sprawie znaczenia, gdyż przedmiotem analizy jest sytuacja majątkowa wnioskodawczyni T. M. Z wypisu z rejestru gruntów wynika, iż współwłaścicielem nieruchomości lokalowej i działki położonej w C. przy ul. Targowej 15 jest syn skarżącej S. Celem ustalenia w jakiej formie część nieruchomości należy w chwili obecnej do syna skarżącej nałożono na skarżącą obowiązek nadesłania aktu notarialnego rozporządzającego połową udziału nieruchomości należącej do skarżącej na rzecz syna oraz do wskazania z czego utrzymuje się syn S. W odpowiedzi skarżąca nadesłała pismo, w którym wskazała, iż "syn S. M. nie jest stroną niniejszego postępowania", a ponadto wykazane zostało dokumentami, iż jest osobą bezrobotną, zarejestrowana w PUP w C., ponadto syn pozostaje na utrzymaniu skarżącej. Na dowód przekazania w formie darowizny na rzecz syna udziału ¼ w nieruchomości skarżąca przedłożyła odpis z księgi wieczystej nieruchomości. Celem uzyskania dokumentu przenoszącego udział we współwłasności nieruchomości referendarz sądowy zarządził przeprowadzenie dowodu z akt sprawy sygn. akt II SA/Gd 798/05 poprzez dołączenie do akt niniejszej sprawy wypisu z aktu notarialnego z dnia 02.11.2006r. Tym aktem notarialnym, który nie jest aktem darowizny, a umową o dożywocie, T. M. przeniosła własność połowy przysługujących jej udziałów w nieruchomości lokalowej i nieruchomości gruntowej na syna S. M., "a S. M. w zamian za to zobowiązuje się zapewnić T. M. oraz jej rodzicom A. i H. małżonkom M. oraz brat E. M. dożywotnie utrzymanie polegające na dostarczeniu dożywotnikom wyżywienia, ubrania, światła, opału, pokrycia kosztów leczenia bieżącego i sanatoryjnego, zakupu leków, zapewnienia dowozu do lekarza i do kościoła z częstotliwością wynikającą odpowiednio ze stanu zdrowia i potrzeby odbywania praktyk religijnych oraz świadczenia na rzecz każdego z dożywotników po 400,00 EUR (czterysta euro) miesięcznie waloryzowanych według wskaźnika wzrostu cen podawanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, płatnych tylko na żądanie dożywotników w terminie 7 dni od daty tego żądania. Ponadto ustanawia na rzecz osób bliskich dożywotnika A. M., H. M., E. M. służebność mieszkania polegającą na prawie do korzystania z lokalu mieszkalnego i praw z nim związanych opisanych wyżej." Na podstawie przedłożonych przez skarżącą dokumentów, uzupełnionych przez Sąd wskazać należy, iż w żaden sposób nie zostało wykazane, aby skarżąca pozostawała w sytuacji finansowej i życiowej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przede wszystkim wydatki na jakie wskazuje skarżąca nie mogą zostać uwzględnione, gdyż do pełnego utrzymania skarżącej łącznie z zakupem żywności, leków, ponoszenia wszelkich opłat zobowiązany jest syn S. Wynika to jednoznacznie z zapisu aktu notarialnego umowy dożywocia. W tej sytuacji z pewności na wnioskodawczyni nie ciąży obowiązek utrzymywania syna, który jest osobą dorosłą, zdrową, posiadającą wyższe wykształcenie i z pewnością jest w stanie zapewnić sobie środki utrzymania, a skoro przyjął na siebie zobowiązania o cytowanej powyżej treści to uznać należy, iż czuje się na siłach je realizować. Ponadto skarżąca posiada uprawnienie do żądania od syna nie tylko świadczeń niepieniężnych, ale także w formie pieniężnej poprzez żądanie zapłaty kwoty 400 euro miesięcznie. Skarżąca w pierwszej kolejności powinna podjąć próby uzyskania środków na prowadzenie spraw sądowych poprzez realizacje przysługującej jej wierzytelności względem syna. Ponadto w ocenie referendarza skarżąca usiłowała ukryć przez referendarzem treść umowy dożywocia, gdyż na jednoznaczne wezwanie do przedstawienia tego aktu przesłała odpis z księgi wieczystej nieruchomości. Intencją ustawodawcy jest, aby z prawa pomocy korzystały tylko osoby, które deklarują się niskim dochodami i wyjątkową sytuacją życiową. Przyznanie stronie prawa pomocy wiąże się z wykazaniem przez nią braku możliwości partycypowania w pełnych kosztach postępowania. W ocenie referendarza ustalona sytuacja skarżącej nie pozwala na przyjęcie, iż kwalifikuje się ona do uwzględnienia wniosku, gdyż skarżąca ma możliwość uzyskania środków finansowych, które pozwolą nie tylko na poprawę stopy życiowej, ale również na poniesienie kosztów sądowych niniejszej sprawy. Wobec tego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.