II SA/Gd 598/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jedrkowiak po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie postanawia odmówić W. K. zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 5 listopada 2008 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 598/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M. H. na opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 czerwca 2008 r. Tego samego dnia, po zamknięciu rozprawy, uczestnik postępowania W. K. złożył wniosek o zwrot poniesionego kosztu przejazdu w związku z potrzebą stawiennictwa na przedmiotowej rozprawie. Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2002r., Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tych ustrojowych przepisów wynika rola sądu administracyjnego, który nie przejmuje sprawy administracyjnej jako takiej do końcowego załatwienia, a ma jedynie skontrolować (ocenić) legalność zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny nie jest przy tej ocenie związany ani granicami, ani wnioskami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Ta ustrojowa rola sądu administracyjnego uzasadnia zapis art. 107, zgodnie z którym nieobecność stron lub ich pełnomocników na rozprawie nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Komentowany przepis honoruje jednak prawo strony do udziału w rozprawie, będzie bowiem mógł mieć zastosowanie tylko wówczas, gdy strona lub jej pełnomocnik zostali zgodnie z prawem zawiadomieni o terminie rozprawy i samodzielnie zadecydowali o swojej nieobecności. Ustawodawca przyjmuje pewną fikcję takiej właśnie woli stron. Stosownie do treści art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczony przepis odczytywać należy jako zasadę, z wyjątkami, które ustawodawca odniósł do zasady odpowiedzialności za wynik procesu (art. 200 i art. 201 p.p.s.a.), zasady stosunkowego rozdzielenia kosztów (art. 206 p.p.s.a.), zasady zawinienia (art. 208 p.p.s.a.) i zasady słuszności, która znajduje zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym. Wskazać trzeba, iż w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi zasadą jest, że zwrot kosztów postępowania może nastąpić jedynie na rzecz skarżącego i tylko w sytuacji gdy jego skarga została uwzględniona (odstępstwa od tej zasady zawiera tylko art. 201 u.p.p.s.a). Nie jest więc możliwe w kontekście literalnego brzmienia art. 200 omawianej ustawy zasądzanie przez wojewódzkie sądy administracyjne kosztów postępowania na rzecz uczestników postępowania bez względu na wynik postępowania. Pozostaje aktualny pogląd, zgodnie z którym osobom, których interesu prawnego dotyczy wynik postępowania sądowego, ale uczestniczących w postępowaniu na prawach strony (art. 33 § 2 omawianej ustawy), nie przysługuje zwrot kosztów postępowania (podobnie Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 1998 r. V SA 1306/97, ONSA 1999/1 poz. 28, LexPolonica nr 333595). Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 199 wymienionej wyżej ustawy postanowił jak w sentencji.