II SA/Gd 599/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie lokalizacji drogi 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 4 stycznia 2010 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej T. W. kwotę 457,- zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia 21 maja 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 155 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 4 stycznia 2010 r. o odmowie zmiany ostatecznej decyzji własnej z dnia 24 stycznia 2006 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie odcinka drogi publicznej w liniach rozgraniczających ul. K. w G., na działkach nr [...], [...], [...], [...] oraz na części działek nr [...], [...], [...] i [...] km [...] obręb W., poprzez wyłączenie z zakresu ww. decyzji działki nr [...], stanowiącej własność żądającej zmiany decyzji T. W. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, że zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. wymaga zgody osób, które były stronami w sprawie zakończonej tą decyzją, bez względu na to, jakie prawa nabyła każda z tych stron. Tylko zgoda wprost i wyraźnie przez stosowne oświadczenie złożone organowi administracji publicznej może stanowić jedną z przesłanek zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. W terminie wyznaczonym przez organ I instancji żadna ze stron, w tym też strony postępowania wskazane w decyzji z dnia 24 stycznia 2006 r., nie złożyła oświadczenia wyrażającego zgodę na zmianę decyzji. Stąd też, w ocenie Kolegium zarzut skarżącej o bezpodstawności rozszerzenia kręgu stron postępowania bądź pominięcia w postępowaniu osób zainteresowanych zmianą decyzji nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. W skardze na powyższą decyzję T. W. zarzuciła zaskarżonej decyzji niesłuszne i niesprawiedliwe odrzucenie swoich argumentów na etapie wydawania decyzji lokalizacyjnej oraz takie prowadzenie sprawy, aby wynik jej rozpatrzenia był na niekorzyść odwołującej się strony, a ponadto bezpodstawne włączenie jako strony w sprawie, dodatkowo ponad dwudziestu osób, które dotychczas stronami w sprawie nie były. Wniosła o zmianę decyzji organu I instancji, uwzględnienie jej wniosku o zmianę decyzji ostatecznej z dnia 24 stycznia 2006 r., ponowne rozpatrzenie sprawy i uwzględnienie moich argumentów na etapie wydawania decyzji lokalizacyjnej, zmianę lokalizacji i ukształtowania trasy wytyczonej drogi lokalnej oraz zmniejszenie szerokości projektowanej drogi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację oraz stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że popiera skargę oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu jednak z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Sąd był bowiem zobowiązany z urzędu uwzględnić kwestie proceduralne, których zaistnienie czyni bezprzedmiotowym merytoryczne rozpoznania skargi. Zarówno bowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. To zaś uzasadnia uchylenie obu tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W toku postępowania przed sądem administracyjnym ustalono, że uczestnik postępowania H. S. zmarł w dniu 29 czerwca 2004 r., to jest przed wydaniem decyzji organu I instancji. Organy obu instancji, uznając wskazaną wyżej osobę za stronę w postępowaniu administracyjnym, nie dokonały niezbędnych ustaleń, czy istnieją jej następcy prawni. Zgodnie zaś z art. 61 § 4 k.p.a. o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące, zgodnie z art. 28 k.p.a., stronami w sprawie. Obowiązek zawiadomienia wszystkich osób będących stronami postępowania administracyjnego jest jednym z najistotniejszych aspektów zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, wyrażonej w art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Gwarancją realizacji tego prawa strony jest sankcja wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Nawet w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, organ administracji nie może tylko jej gwarantować udziału, lecz obowiązany jest ustalić, czy w danej sprawie mają prawnie chronione interesy również inne jednostki (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 1998r., sygn. akt I SA/Lu 684/97, w katalogu Lex nr 34726). W przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, wbrew przepisom art. 10 § 1 k.p.a., nie brali udziału następcy prawni H. S., zmarłego przed wszczęciem postępowania, który został uznany przez organ I instancji za stronę w tymże postępowaniu. W konsekwencji, o wszczęciu przedmiotowego postępowania nie zostały zawiadomione wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Uchybienia powyższe nie zostały również uwzględnione przez organ odwoławczy. Wskazane wyżej naruszenia przepisów art. 10 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a. stanowią, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdza naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stwierdzenie powyższych uchybień upoważniało sąd do odstąpienia od merytorycznego rozpoznania zarzutów zawartych w skardze, albowiem na skutek uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji przedmiotowa sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu z uwzględnieniem przepisów art. 10 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, zaś na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) w punkcie drugim orzekł o kosztach postępowania.