II SA/Gd 6/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.),, Protokolant Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi I.S . na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. Decyzją z dnia 30 czerwca 2004r. nr [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 3 ust.4, 8 ust.1 pkt 1, 36 pkt 1 lit. b, 38 ust. 1 pkt 1, 38 ust. 2 pkt 1, 38 ust. 4, 106 ust. 1, 3 i 4, 147 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, zwana dalej ustawą) oraz art. 104 i 108 Kpa, postanowił przyznać I. S. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego od dnia 1 czerwca 2004r. do dnia 31 grudnia 2004r. w wysokości 69,31 zł miesięcznie. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Organ stwierdził, że z wywiadu środowiskowego i dostarczonych dokumentów wynika, iż wnioskodawczyni spełnia kryteria do przyznania zasiłku okresowego. Organ ustalił, iż dochód wnioskodawczyni, która jest osobą samotną wynosił 114, 44 zł miesięcznie, a więc nie przekraczał kwoty 461, 00 zł, która stanowiła kryterium dochodowe ustalone zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy. Organ ustalił, że I. S. jest osobą bezrobotną i niepełnosprawną w stopniu lekkim, poszukującą pracy samodzielnie, utrzymującą kontakt z pośrednikiem w Powiatowym Urzędzie Pracy. Organ wskazał na sposób ustalenia wysokości przyznanego decyzją zasiłku okresowego, podając, że w przypadku wnioskodawczyni wysokość ta stanowi różnicę miedzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem jaki ona uzyskuje ( art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy), przy czym zgodnie z art. 38 ust.4 kwota zasiłku nie może być niższa niż 20, 00 zł miesięcznie. Z kolei w myśl art. 147 ust.1 pkt 1 ustawy w 2004r. minimalna wysokości zasiłku okresowego wynosi w przypadku osoby samotnie gospodarującej 20% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. W końcu organ powołał się na przepis art. 3 ust. 4 ustawy, który stanowi, że potrzeby osób korzystających z pomocy powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Nawiązując do powyższego organ stwierdził, że ma ograniczone środki finansowe na udzielenie pomocy w tej formie, z uwagi na to wysokość świadczenia ustalona na kwotę 69, 31 zł miesięcznie. Odnosząc się do treści art. 106 ust. 3 ustawy organ wskazał, że zasiłek okresowy przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymagana dokumentacją. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła I. S. domagając się przyznania zasiłku w wysokości 461 zł od 1 stycznia 2004r. do końca 2004r. odwołująca się wskazała w uzasadnieniu odwołania na swoją trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia. Przyznana decyzja organu pierwszej instancji pomoc jest zbyt niska i nie zaspakaja jej podstawowych potrzeb, zamyka drogę do leczenia i terapii. Zaskarżoną decyzją z dnia 29 listopada 2004r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy opisaną wyżej decyzję Prezydenta Miasta. Organ odwoławczy powołując się na przepisy ustawy o pomocy społecznej przedstawił sposób ustalenia wysokości zasiłku okresowego, podając, że jego minimalna wysokość w 2004r. wynosi 69, 31 zł. Z kolei, podobnie jak uczynił to organ pierwszej instancji, organ odwołał się do brzmienia art. 106 ust. 3 ustawy i stwierdził, że skoro I. S. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku okresowego w dniu 23 czerwca 2004r., zatem stosowanie do dyspozycji powołanego przepisu zasiłek przyznano od 1 czerwca 2004r. Organ stwierdził nadto, że organy przyznają pomoc finansową w ramach posiadanych środków i możliwości. Z wyjaśnień organu pierwszej instancji wynika, że stronie przyranna została pomoc w takim właśnie zakresie. Organ wskazał również, że zaskarżona decyzja nie zamyka stronie możliwości otrzymywania pomocy z opieki społecznej również w innej formie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniosła I. S. W uzasadnieniu skarżąca zakwestionowała wysokość przyznanego jej świadczenia, gdyż jej zdaniem kwota, którą otrzymała nie zaspakaja najpilniejszych potrzeb jej, a nadto nie zgadza się z przyznaniem zasiłku od 1 czerwca 2004r. Skarżąca opisał również swoją sytuację rodzinną, zdrowotną i finansową. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa. Określony w powołanym wyżej art. 1 § 1 i 2 zakres sądowej kontroli powoduje, że Sąd bada, czy orzeczenie wydane zostało zgodnie z przepisami wskazanymi w podstawie prawnej decyzji, oraz czy zostały one właściwie powołane i zinterpretowane. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej decyzji, "pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa". Pomoc tę "organizują organy administracji rządowej i samorządowej" (art. 2 ust. 2 ustawy). W gestii tych organów jest więc gromadzenie środków i ich rozdysponowanie na cele określone w ustawie o pomocy społecznej i na zasadach przewidzianych w powołanej ustawie. Szczupłość posiadanych środków finansowych często sprawia, że świadczenia te nie mogą być zrealizowane bądź też znacznie odbiegają w swojej wysokości od oczekiwań osób bądź rodzin o nie wnioskujących. Zwrócić trzeba uwagę, że w art. 3 ustawy o pomocy społecznej mowa jest także o możliwościach finansowych pomocy społecznej. Te właśnie "możliwości" spowodowały przyznanie skarżącej wnioskowanego świadczenia w kwocie niższej niż oczekiwała, co nie jest jednakże równoznaczne z naruszeniem prawa. Stanowiący materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia art. 38 ustawy o pomocy społecznej przewidywał, że przyznanie pomocy w postaci zasiłku okresowego ma charakteru obligatoryjny, wskazano w nim również sposób ustalenia jego wysokości. W przypadku osób samotnie gospodarujących jego wysokość stanowi różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem jaki wnioskodawca zyskuje z tym, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie ( art. 38 ust. 2 pkt 1 ustawy) i niższa niż 20,00 zł miesięcznie (art. 38 ust.4). Nadto w art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy ustalono minimalną gwarantowaną wysokość tego świadczenia docelowo na poziomie - dla osób samotnych w wysokości nie niższej niż 50% kwoty różnicy między kryterium dochodowym a posiadanym dochodem. Powyższe rozwiązanie będzie jednak mogło wejść w życie dopiero w 2008 r. ze względu na ograniczone możliwości finansowe budżetu, bowiem mimo, iż zasiłki okresowe stanowią w ustawie zadania własne gminy o charakterze obligatoryjnym, to w okresie trzech lat ( 2004-2006) dotowane będą z budżetu państwa. Z tej właśnie przyczyny został wprowadzony do ustawy o pomocy społecznej przepis art. 147 ust.1 pkt 1, w myśl którego w 2004r. minimalna wysokości zasiłku okresowego wynosi w przypadku osoby samotnie gospodarującej 20% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. Jak wynika z treści pisma Zastępcy Głównego Księgowego Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 14 lipca 2004r. nr [...] dotacja celowa od stycznia do kwietnia 2004r. w rozdziale zadań zleconych gminie nie uwzględniła zadań fakultatywnych tj. zasiłków okresowych. Z kolei ośrodek nie posiadał informacji o wielkości przyznanej dotacji na realizację zasiłków okresowych w miesiącach od 1 maja 2004r. do końca 2004r., jednakże posiadane środki finansowe pozwalają na wypłacanie zasiłków okresowych w wysokości określonej w art. 147 pkt 1 ustawy. Z bezspornych i prawidłowo ustalonych okoliczności sprawy wynika, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki otrzymania przez skarżącą zasiłku okresowego i tylko, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, z uwagi na niewielkie środki jakimi dysponuje organ (dowodem czego jest powołane wyżej pismo z dnia 14 lipca 2004r.) przyznano skarżącej zasiłek w minimalnej kwocie 69, 31 zł. Nie budzi zastrzeżeń poczyniona przez organy administracji ocena, że wobec ograniczonych możliwości finansowych pomocy społecznej świadczenie w postaci zasiłku okresowego zostało przyznane w takiej wysokości, w jakiej środki organu właściwego w sprawach pomocy społecznej na to pozwalały, tym bardziej, że jak wynika z akt sprawy skarżącego uzyskuje regularną pomoc w postaci świadczeń z pomocy społecznej. Również okres na jaki przyznano zasiłek został ustalony zgodnie z treścią art. 38 ust. 5 i 106 ust. 3 ustawy. W związku z powyższym, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.