II SA/Gd 601/09
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-01-14
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata) musi udokumentować swoją sytuację materialną i bytową?Ratio decidendi
Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, musi udokumentować swoją sytuację materialną i bytową. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej, a brak przedstawienia niezbędnych dokumentów uniemożliwia sądowi dokonanie oceny możliwości płatniczych i zasadności wniosku.Stan faktyczny
Wnioskodawcy B. i S. D. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, celem sporządzenia ewentualnej skargi kasacyjnej. Wskazali, że są emerytami utrzymującymi się z łącznych świadczeń w wysokości 4 545 zł netto miesięcznie oraz posiadają nieruchomości. Sąd wezwał ich do przedłożenia dokumentów źródłowych potwierdzających ich sytuację materialno-bytową, jednak wnioskodawcy nie odpowiedzieli na wezwanie, kwestionując potrzebę dokumentowania sytuacji majątkowej przy wniosku o ustanowienie pełnomocnika.Rozstrzygnięcie
Odmówiono B. i S. D. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2010r.na posiedzeniu niejawnym wniosku B. i S. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 lipca 2009r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić B. i S. D. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.
B. i S. D. wnioskiem z dnia 22 listopada 2009r. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W wykonaniu wezwania do uzupełnienia i należytego wypełnienia PPF sprecyzowali, iż domagają się ustanowienia adwokata celem sporządzenia ewentualnej skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu odrzucającego ich skargę na opisaną powyżej decyzję.
We wniosku podali, iż są emerytami i utrzymują się ze świadczeń w łącznej wysokości 4 545 zł netto miesięcznie. Posiadają mieszkanie o pow. 63,75 m2 w Łodzi oraz trzy działki o pow. 0,2 ha w O. gmina K.
W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawców, Sąd, pismem z dnia 30 grudnia 2009 r. (doręczonym w dniu 4 stycznia 2010 r.), zobowiązał ich do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych, które uznał za niezbędne do ustalenia rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej wnioskodawców.
Wnioskodawcy na powyższe wezwanie nie odpowiedzieli.
Nadesłali jedynie pismo, w którym wskazali, iż ubiegają się o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i jedynie w sytuacji nieuwzględnienia wniosku konieczna będzie pomoc fachowego pełnomocnika celem sporządzenia skargi kasacyjnej. Natomiast w ocenie skarżących skoro nie ubiegają się o zwolnienie od kosztów sądowych a jedynie o ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu to niezrozumiałe jest dla nich wymaganie dokumentowania sytuacji majątkowo-bytowej.
Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3).
Ubieganie się czy to o zwolnienie od kosztów sądowych czy też jedynie o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest niczym innym jak domaganiem się sfinansowania części sporu zawisłego przed sądem z inicjatywy skarżących przez Skarb Państwa. Oznacza to, iż koszty postępowania zostaną przerzucone na innych podatników. Zaś kryteria zwolnienia od kosztów sądowych czy ustanowienia pełnomocnika w ramach przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym są takie same, mianowicie udokumentowana sytuacja materialna wnioskodawców musi przekonywać, iż bez wsparcia ze strony Państwa strony nie posiadają środków finansowych na samodzielne i na własny koszt ustanowienie adwokata.
Podkreślić należy, iż to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej ją do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Sami zainteresowani uniemożliwili referendarzowi sądowemu pełną ocenę swoich możliwości płatniczych. Referendarz zaś nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawców nie są znane, gdyż uchylają się oni od złożenia stosownych dokumentów i oświadczeń w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano sprawą strony zainteresowanej jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.
Z tych względów na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło