II SA/Gd 602/04

WyrokWSA w Gdańsku2006-04-05

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Jolanta Górska, Jan Jędrkowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak należytej reprezentacji strony w postępowaniu przed NSA, skutkujący nieważnością tego postępowania, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, jeśli skarga została wniesiona po terminie, a wadliwa reprezentacja nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia o odrzuceniu skargi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania w postaci braku należytej reprezentacji, skarga o wznowienie podlega oddaleniu, jeśli wadliwa reprezentacja nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia o odrzuceniu skargi z powodu jej wniesienia po terminie. W sytuacji, gdy skarga została wniesiona po terminie, a postanowienie o odrzuceniu skargi jest prawidłowe, przesłanka braku reprezentacji nie wpływa na zasadność tego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem NSA odrzucającym ich skargę na decyzję Wojewody. Jako podstawę wznowienia wskazali brak należytej reprezentacji, argumentując, że ich pełnomocnik substytucyjny został skreślony z listy radców prawnych i nie byli informowani o przebiegu sprawy. Sąd ustalił, że pierwotna skarga została wniesiona po terminie, a postanowienie o jej odrzuceniu zostało doręczone pełnomocnikowi. Mimo stwierdzenia braku należytej reprezentacji, sąd uznał, że nie miała ona wpływu na prawidłowość postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu uchybienia terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Protokolant Marta Went po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. i Z. D. na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2000 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie na skutek skargi o wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ośrodka zamiejscowego w Gdańsku z dnia 12 lipca 2000 r. Sygn. akt II SA/Gd 714/00 oddala skargę. W dniu 27 września 2004r. K. i Z. D. złożyli skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lipca 2000r. W uzasadnieniu skargi wskazali, że w dniu 20 lipca 1999r. udzielili pełnomocnictwa do prowadzenia sprawy ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2000r. A. U., który z kolei w dniu 19 października 1999r. udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego radcy prawnemu P. M. Skarżący nie otrzymali żadnej informacji odnośnie sprawy do dnia 21 września 2004r. W dniu 13 sierpnia 2004r. skarżący zasięgnęli informacji telefonicznej w kancelarii prawniczej, a 18 sierpnia 2004r. otrzymali pismo, z którego wynika, że P. M. rozwiązał umowę z kancelarią przed trzema laty. W dniu 21 września 2004r. skarżący zadzwonili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku i uzyskali informację, że sprawa została umorzona. Skarżący jako podstawę wznowienia wskazali pozbawienie możliwości działania przez brak należytej reprezentacji. Do wniosku dołączyli informację, iż P. M. został skreślony z listy radców prawnych w dniu 8 września 2003r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje: Wznowienie postępowania sądowego jest wyjątkową, obwarowaną licznymi rygorami instytucją. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu postanowieniu powoduje, że przywrócenie stanu sprzed wydania orzeczenia kończącego postępowanie sądowe może nastąpić wyłącznie z przyczyn ściśle określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W sprawie II SA/GD 714/00 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku postanowieniem z dnia 12 lipca 2000r. odrzucił skargę K. i Z. D. na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2000r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu tego postanowienia stwierdzono, że zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368) skargę wnosi się bezpośrednio do Sądu w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zaskarżoną decyzję, zawierającą pouczenie o terminie i trybie wniesienia skargi, doręczono stronie skarżącej w dniu 8 marca 2000r. Strona wniosła skargę dnia 11 kwietnia 2000r., a więc po upływie terminu. Odpis tego postanowienia został doręczony pełnomocnikowi skarżących radcy prawnemu P. M. w dniu 03 sierpnia 2000r. Art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. NR 153, poz. 1271 ze zm.) stanowi, że w sprawie o wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W rozpatrywanej sprawie skarżący powołali się na przesłankę dotyczącą braku należytej reprezentacji. Zgodnie z art. 271 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana, bądź jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Z akt sprawy II SA/GD 714/00 wynika, że skarżący K. i Z. D. udzielili w dniu 20 lipca 1999r. pełnomocnictwa A. U. z Kancelarii Prawniczej "[...]". Ten zaś w dniu 15 października 1999r. udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego radcy prawnemu P. M. do reprezentowania interesów skarżących w postępowaniu administracyjnym i sądowym. Skarga w sprawie II SA/GD 714/00 została wniesiona przez radcę prawnego P.M. działającego w imieniu skarżących na podstawie powyższych pełnomocnictw. Pełnomocnikowi temu zostało również doręczone wydane w sprawie postanowienie z dnia 12 lipca 2000r. odrzucające skargę z powodu jej wniesienia po upływie terminu. Z art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368, ze zm.) wynika, że osoby fizyczne mogą działać osobiście lub przez pełnomocników. Art. 59 tej ustawy odsyła w sprawach nieuregulowanych do konkretnych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w pozostałym zakresie mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania cywilnego. W postępowaniu przed organami administracji pełnomocnikiem strony może być każda osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych (art. 33 § 1 kpa). W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie stosuje się jednakże przepisu art. 33 kpa, lecz w tym zakresie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego, jak wynika to z art. 59 ustawy o NSA. Zgodnie zaś z treścią art. 87 § 1 kodeksu postępowania cywilnego (w brzmieniu obowiązującym w czasie trwania postępowania w sprawie II SA/GD 714/00) pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, a ponadto współuczestnik sporu, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia. Z powyższego wynika, że A. U. pracownik Kancelarii Prawniczej "[...]", który nie był adwokatem ani też radcą prawnym nie mógł być pełnomocnikiem skarżących w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym w sprawie II SA/GD 714/00. Nie mógł więc skutecznie udzielić pełnomocnictwa substytucyjnego radcy prawnemu P. M. W toku tego postępowania skarżący nie byli zatem należycie reprezentowani, co powoduje nieważność tego postępowania uprawniającą skarżących do żądania wznowienia postępowania, jak wymaga tego art. 271 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 12 lipca 2000r. na mocy art. 281 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi połączył badanie dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy na rozprawie. Z akt sprawy II SA/GD 714/00 oraz akt administracyjnych wynika, że decyzja Wojewody z dnia 6 marca 2000r. nr [...] została doręczona skarżącym K. i Z. D. w dniu 8 marca 2000r. Decyzja zawierała stosowne pouczenie i sposobie oraz terminie wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku. Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368, ze zm.) skargę wnosi się bezpośrednio do sądu w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Termin do wniesienia skargi na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2000r. upłynął w dniu 8 kwietnia 2000r. Skarga została natomiast wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 11 kwietnia 2000r., a więc po upływie terminu. Zasadne było zatem odrzucenie tej skargi na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o NSA. Połączenie badania dopuszczalności wznowienia postępowania z rozpoznaniem sprawy nie oznacza, że sąd nie bierze pod uwagę wydanego uprzednio rozstrzygnięcia. Przeciwko takiemu założeniu przemawia wyraźnie treść art. 282 § 1 ustawy, który stanowi, że sąd rozpoznaje sprawę na nowo, ale w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia. W sytuacji gdy podstawą wznowienia jest brak należytej reprezentacji, jak to ma miejsce w sprawie niniejszej, uwzględnienie skargi o wznowienie mogłoby wchodzić w grę jedynie w razie wykazania, że poczynione uprzednio ustalenia są wadliwe. Sąd - wydając wyrok po ponownym rozpoznaniu sprawy w wyniku wznowienia postępowania - bierze za podstawę rozstrzygnięcia stan rzeczy istniejący w momencie wydawania poprzedniego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie mimo zaistnienia przesłanki uzasadniającej wniesienie skargi o wznowienie Sąd uznał, iż wydane uprzednio postanowienie o odrzuceniu skargi jest prawidłowe, gdyż niewątpliwie skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu. Tym samym wskazana przesłanka braku reprezentacji nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia o odrzuceniu skargi. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 282 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 12 lipca 2000r. sygn. akt II SA/Gd 714/00.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło