II SA/Gd 636/08

WyrokWSA w Gdańsku2008-12-17

Skład orzekający: Andrzej Przybielski, Janina Guść, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy mieszkańcy, którzy nie są stronami postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, mogą skutecznie żądać wznowienia tego postępowania, powołując się na wadliwość sposobu informowania społeczeństwa?
Ratio decidendi
Mieszkańcy, którzy nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, nie mogą skutecznie żądać jego wznowienia, nawet jeśli podnoszą zarzuty dotyczące wadliwości sposobu informowania społeczeństwa. Przepisy Prawa ochrony środowiska przewidują jedynie obowiązek informowania społeczeństwa i możliwość udziału w konsultacjach, nie nadając tym samym mieszkańcom statusu strony postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta R. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżący, działając w imieniu mieszkańców, zarzucał wadliwość postępowania polegającą na pozbawieniu lokalnej społeczności możliwości udziału w nim, w szczególności poprzez niewłaściwe informowanie o możliwości składania uwag i wniosków. Organy administracji oraz sąd uznały, że mieszkańcy nie posiadają statusu strony w tym postępowaniu, a sposób informowania społeczeństwa nie nadaje im takich uprawnień.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Referent Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. II SA/Gd 636/08 UZASADNIENIE Burmistrz Miasta R. decyzją z dnia 25 marca 2008 r., na podstawie art. 149 § 3 i art. 50 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu żądania mieszkańców rejonu ulic G., A., K., M. w R. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją własną z dnia 14 maja 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej na nieruchomości przy ul. G. [...], określonej jako działka nr [...] obręb [...]. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że podstawy wznowienia postępowania administracyjnego będące weryfikacją ostatecznych decyzji administracyjnych zostały wskazane przez ustawodawcę w art. 145 § 1 k.p.a. Wznowienie takiego postępowania może wystąpić wyłącznie na żądanie strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że inwestycja polegająca na budowie stacji telefonii komórkowej, zgodnie z § 2 ust 7 rozporządzenia Rady Ministrów z listopada 2004 r. należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających przez to sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. O wszczęciu takiego postępowania zawiadomiono jego strony, tj. właściciela i użytkownika wieczystego nieruchomości, na której planowana była inwestycja, tj. Gminę Miasta R., Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji, właściciela terenów graniczących z inwestycją, oraz podano do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych wniosku z pouczeniem o możliwości składania uwag i wniosków w przedmiotowej sprawie, wskazując 21 dniowy termin do ich składania. Informacje o tym umieszczono na tablicy ogłoszeń urzędu miejskiego, na stronie internetowej BIP oraz w sąsiedztwie realizacji przedsięwzięcia. Potwierdza to wydruk z archiwum biuletynu informacji publicznej Urzędu Miasta R. z zaznaczoną ilością odwiedzin strony, na której publikowano informacje dla społeczeństwa, wskazującą, że 278 osób powzięło informację o złożonym raporcie i możliwości składania uwag i wniosków a 221 osób zapoznało się z informacją o wydanej decyzji. Obowiązujące wówczas przepisy nie przewidywały wprowadzenia innych instrumentów prawnych w tym zakresie. Przewidziana prawem możliwość wyznaczenia rozprawy ma charakter fakultatywny. Do akt sprawy dołączono kopie wypisu tych dokumentów. Organ wskazał również, że przepisy Prawa ochrony środowiska w art. 31 i 32 przewidują udział społeczeństwa w tym postępowaniu, dając mu jedynie prawo do składania uwag i wniosków, obligując organ do rozpatrzenia zgłoszonych uwag i wniosków. Dołączone do akt sprawy materiały potwierdzają w całości zachowanie trybu przewidzianego w art. 32 ust 1 obowiązującej wówczas ustawy Prawo ochrony środowiska. Skoro osoby składające wniosek o wznowienie postępowania nie są stronami tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a., to wniosek ten winien być rozstrzygnięty opartą na przepisie art. 149 § 3 k.p.a. decyzją o odmowie wznowienia postępowania. Odwołanie od tej decyzji wniósł A.A., działając w imieniu mieszkańców ulic G., A., K. i M., wskazując że przepis § 2 ust 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzania raportów (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.) zaliczano planowaną inwestycję do mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu jest obligatoryjne. Odwołujący się wywodził, iż zgodnie z art. 32 pkt 1 Prawa ochrony środowiska organ administracji prowadzący postępowanie, przed wydaniem decyzji: - podaje do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty podania do publicznej wiadomości, wskazując jednocześnie miejsce ich składanie; - może przeprowadzić rozprawę administracyjną, otwartą dla społeczeństwa; - rozpatruje zgłoszone uwagi i wnioski. Zgodnie z art. 52 pkt 1 ustawy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać: - opis analizowanych wariantów, w tym wariantu polegającego na niepodejmowaniu przedsięwzięcia; - najkorzystniejszego dla środowiska, wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Odwołujący się wskazywał, że ustawa przewiduje udział społeczeństwa w tym postępowaniu, gdy przedsięwzięcie to może oddziaływać na zdrowie ludzi. W ocenie A.A. postępowanie to zostało przeprowadzone wadliwie. Wadliwość ta polegała na tym, że w publicznie dostępnym miejscu, tj. na tablicy UM R. wywieszono wprawdzie informacje o wniosku o wydanie decyzji, jednak o tym fakcie oraz o możliwości składania uwag i wniosków w określonym terminie nie poinformowano mieszkańców rejonu budowy stacji w sposób warunkujący choćby minimalną skuteczność. Ponadto wskazano, że ustawa przewidywała także możliwość ogłoszenia w prasie lub w sposób zwyczajowo przyjęty. Mając do dyspozycji miejscowe publikatory "B", będący dodatkiem do weekendowego wydania D, miejscowe pisemko SM "C" o bardzo dobrym zasięgu dla mieszkańców, pominięto je przy zawiadamianiu społeczeństwa. A. A. kwestionował tę okoliczność, że ogłoszenie umieszczono w pobliżu miejsca inwestycji, wywodząc, że nikt z mieszkańców tego rejonu takiej informacji nie widział. Nie uwzględniając tego odwołania SKO w dniu 16 czerwca 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt.1 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 149 § 3 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając w całości faktyczne i prawne podstawy jej rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wskazał ponownie, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną w tym postępowaniu są tylko te podmioty, których interesu prawnego dotyczy to postępowanie. Mieszkańcy R., zamieszkujący na tym terenie, nie są stronami tego postępowania, gdyż dotyczy ono tylko interesu inwestora oraz właścicieli nieruchomości, na których ma być realizowana przedmiotowa inwestycja lub też nieruchomości, na które może oddziaływać planowana inwestycja. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest osoba fizyczna lub prawna, która na podstawie obowiązującego prawa może uzyskać konkretne korzyści, która może być obarczona powinnością określonego zachowania, wyznaczonego nakazem lub zakazem, po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej. Podmiot ubiegający się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym musi wykazać własny interes prawny, oparty na konkretnych przepisach prawa materialnego. W postępowaniu o środowiskach uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia, zgodnie z przepisami ustawy Prawo ochrony środowiska (art. 19 i 32) organ administracji ma obowiązek informowania społeczeństwa o prowadzonym postępowaniu. W sprawie niniejszej Burmistrz R. zawiadomił o wszczęciu postępowania i wydaniu decyzji poprzez umieszczenie informacji: - na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta R. - w pobliżu miejsca inwestycji oraz - w Internecie. Po tym ogłoszeniu każdy mógł składać skargi i wnioski oraz zapoznać się z raportem oddziaływania na środowisko. Regulacja ta jednak nie daje mieszkańcom uprawnień strony tego postępowania administracyjnego. W tej sytuacji zarówno A.A., jak i pozostali mieszkańcy rejonu ulic G., A., K. i M. nie są stronami tego postępowania, nie wykazali bowiem konkretnego przepisu prawa materialnego, który dawałby im uprawnienia strony tego postępowania. A.A. wniósł skargę do sądu, w której zarzucając oczywistą wadliwość postępowania decyzyjnego polegającego na pozbawieniu mieszkańców lokalnej społeczności możliwości udziału w tym postępowaniu, domagał się jej uchylenia oraz wznowienia postępowania przez organ administracji. Skarżący wywodził, że postępowanie przed organem I instancji przeprowadzono wadliwie, a nie dając wiary twierdzeniom ok. 300 mieszkańców miasta pozbawiono ich możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji. W skardze podkreślono z całą mocą, że końcowy akapit oświadczenia jest kłamstwem, skoro w trakcie prowadzenia postępowania w 2006 i 2007 r. nikt z mieszkańców rejonu realizacji inwestycji nie widział żadnego obwieszczenia zawierającego jakąkolwiek informację o planowanej inwestycji oraz możliwości składania skarg i wniosków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na uzasadnienie faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Na wstępie wyjaśnić należy skarżącemu, że przedmiotem postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie jest wyłącznie wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta R. z dnia 14 maja 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej na nieruchomości przy ul. G. [...], określonej jako działka nr [...] obręb [...]. Stronami tego postępowania administracyjnego, jak wynika z akt sprawy, byli składający wniosek inwestor oraz właściciel nieruchomości, na której miała być posadowiona projektowana inwestycja telefonii komórkowej. Zgłaszając wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Miasta R. z dnia 14 maja 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej skarżący A. A. nie powoływał się na własny interes prawny do udziału w tym postępowaniu, tylko odnosił się do wadliwego, w jego ocenie zawiadomienia mieszkańców R. w drodze publicznego ogłoszenia o sporządzeniu raportu o środowiskowych uwarunkowaniach dla tej inwestycji, zakładając, iż jest on stroną tego postępowania. Wyjaśnić należy zatem, że przywołane w zaskarżonej decyzji przepisy Prawa ochrony środowiska w art. 19 i 32 przewidują wyłącznie obowiązek informowania społeczeństwa o prowadzonym postępowaniu w sprawie wymagającej sporządzenia raportu o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia. Stwarzając mieszkańcom możliwość udziału w takich konsultacjach społecznych ustawodawca nie nadał mieszkańcom przymiotu strony, a jedynie chciał zapewnić udział w publicznej dyskusji nad możliwością realizacji tego przedsięwzięcia. Sąd podziela poglądy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnośnie tego, że żądanie wznowienia postępowania administracyjnego, w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, oparte na przepisie art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 147 k.p.a. musi pochodzić od podmiotu, któremu przysługuje prawo strony w tym postępowaniu, czyli od takiej osoby fizycznej lub prawnej, która kwestionowaną decyzją została obarczona określonym obowiązkiem, bądź nabyła z niej prawo. Skarżący, jako jeden z mieszkańców R., nie ma tego przymiotu. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszania prawa przez organy administracji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło