II SA/Gd 642/09
WyrokWSA w Gdańsku2010-06-23
Skład orzekający: Jolanta Górska, Tamara Dziełakowska, Dorota Jadwiszczok
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z prawem, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów legalizacyjnych, w tym decyzji o warunkach zabudowy, mimo wezwania organu?Ratio decidendi
Decyzja o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę jest zgodna z prawem, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów legalizacyjnych, w tym decyzji o warunkach zabudowy, mimo wezwania organu. Brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, mimo prawidłowego wezwania organu, obliguje organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Skarżący Z. i H. D. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektów budowlanych wybudowanych bez pozwolenia na budowę. Organy ustaliły, że obiekty zostały wzniesione w latach 2001-2002 bez wymaganego pozwolenia. Mimo wezwań organu I instancji do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, w tym decyzji o warunkach zabudowy (wobec braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), skarżący nie wykonali tych obowiązków. Skarżący zarzucili m.in. brak możliwości przedłożenia planu zagospodarowania przestrzennego z powodu jego braku oraz spory z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 23 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi Z. D. i H. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 września 2009 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektów budowlanych oddala skargę.
Przedmiotem wniesionej przez Z. i H. D. skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 14 września 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 listopada 2008 r. nakazującą skarżącym rozbiórkę obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [[...]] położonej w K.
Z ustaleń organów wynika, że obiekty których dotyczy zaskarżona decyzja zostały wzniesionego w latach 2001-2002 bez uzyskania pozwolenia na budowę. W toku wszczętego postępowania organ I instancji postanowieniem z dnia 22 października 2007 r., działając na podstawie przepisów art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) nałożył na skarżących obowiązek przedłożenia w terminie do 15 grudnia 2007 r. określonych dokumentów legalizacyjnych w tym m. in. zaświadczenia od Wójta Gminy o zgodności obiektów z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu tego postanowienia organ pouczył skarżących o treści art. 48 Prawa budowlanego oraz wyjaśnił, że konsekwencją niewykonania obowiązków będzie nakaz rozbiórki obiektów. Następnie postanowieniem z 10 kwietnia 2008 r. organ I instancji – powołując wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2007 r. odnoszący się do art. 48 Prawa budowlanego- zmienił wcześniejsze postanowienie w tym przedmiocie i po ustaleniu, że dla terenu K. brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego zobowiązał skarżących do przedłożenia w terminie do dnia 30 września 2008 r. dokumentów, w tym ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy dla terenu ich działki. Decyzje organów obu instancji zostały uzasadnione brakiem wykonania przez skarżących obowiązków nałożonych w/w postanowieniami. W podstawie prawnej decyzji przywołano art. art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego.
W skardze do Sądu skarżący wyjaśnili, że wznosząc na działce niewielkie drewniane obiekty nie mieli świadomości, iż działają wbrew prawu. Z uwagi na położenie działki i jej wielkość sądzili, że ma ona przeznaczenie rekreacyjne. Zarzucili, że w postanowieniach organu zobowiązywano ich do przedłożenia planu zagospodarowania przestrzennego, a wobec braku jego uchwalenia przez właściwy organ nie mogli go przedłożyć. Wyjaśnili, że "trudności z uzyskaniem niezbędnej dokumentacji przyniosły również spory toczone z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, które dotyczą wpisania wsi K. i okolic do Rejestru Zabytków".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Podkreślić należy, że dokonane przez organy ustalenia w sprawie są bezsporne. Skarżący wznieśli na swojej działce obiekty budowlanego bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Obiekty te – jak prawidłowo uznały organy – takiego pozwolenia wymagały. W toku wszczętego postępowania skarżący mimo zobowiązania ich przez organ nadzoru budowlanego do przedłożenia różnych wymaganych prawem dokumentów zobowiązania tego nie wykonali. Wbrew twierdzeniom skargi organ nie zobowiązywał ich do przedłożenia planu zagospodarowania przestrzennego, lecz właśnie - wobec braku takiego planu - decyzji o warunkach zabudowy, co wyraźnie wynika z wydanych w sprawie postanowień. Powyższe okoliczności obligowały organ do podjęcia decyzji o nakazie rozbiórki stosownie do przepisów powołanych w jej podstawie prawnej. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 48 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Stosownie do przepisu art. 48 ust. 2 w sytuacji gdy budowa, o której mowa powyżej:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem
wówczas właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Zgodnie z ust. 3 w/w przepisu w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego).
Stosownie do uregulowań art. 48 ust. 1 obowiązkiem właściwego organu administracji (Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego) jest nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego przepisami prawa pozwolenia na budowę. Przesłanki legalizacji samowoli budowlanej określone są w ust. 2 cytowanego przepisu. Legalizacja samowoli budowlanej jest możliwa po spełnieniu opisanych w tym przepisie warunków, tj. zgodności inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z przepisami techniczno – budowlanymi. W takim przypadku, po wstrzymaniu robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego zobowiązuje inwestora do złożenia, w określonym przez ten organ terminie, wskazanej w ust. 3 dokumentacji.
W rozpatrywanej sprawie organ nie naruszył w/w przepisów prawa materialnego, jak też nie dopuścił się naruszeń przepisów postępowania. Z przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że w sytuacji gdy dla danego terenu brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego to zgodność z porządkiem planistycznym potwierdza decyzja o warunkach zabudowy. Stąd skarżący zobowiązywani byli do jej przedłożenia. Zobowiązanie to było określone dostatecznie jasno, aby można było zrozumieć, że organowi nie chodzi o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, lecz właśnie o decyzję. Na rozprawie skarżący wyjaśnił, że wraz z małżonką nie ubiegali się o uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy. Okoliczność z jakich przyczyn skarżący tego nie uczynili nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia. Organ nadzoru wyraźnie zaznaczył w podjętym postanowieniu, że brak dokumentów legalizacyjnych spowoduje podjęcie decyzji o nakazie rozbiórki.
Podniesione w skardze zarzuty nie miały żadnego znaczenia w sprawie. Okoliczność z jakich przyczyn nie dochodzi do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki skarżących nie ma wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia. Tak samo jak brak świadomości skarżących co do wymogu uzyskania pozwolenia na budowę w okresie zabudowy działki i ich przypuszczenie, że nabyta przez nich działka może być zabudowana z uwagi na jej rekreacyjne przeznaczenie.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło