II SA/Gd 663/13
PostanowienieWSA w Gdańsku2014-02-14
Skład orzekający: Janina Guść
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie osiąga dochodów, jest zadłużona i posiada majątek w postaci mieszkania oraz gospodarstwa rolnego, które nie przynosi zysków z przyczyn od niej niezależnych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie osiąga dochodów, jest zadłużona i posiada majątek w postaci mieszkania oraz gospodarstwa rolnego, które nie przynosi zysków z przyczyn od niej niezależnych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd może przyznać prawo pomocy, gdy strona wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
M. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu nieprzedstawienia przez skarżącą informacji o stanie majątkowym. Skarżąca wniosła sprzeciw, przedstawiając dokumenty obrazujące jej trudną sytuację majątkową, w tym brak dochodów, zadłużenie i nieprzynoszący zysków majątek rolny.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. W. na przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF M. W. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Postanowieniem z dnia 15 listopada 2013 r. Referendarz sądowy odmówił M. W. przyznania prawa pomocy, wskazując na nieprzedstawienie przez skarżącą w zakreślonym terminie informacji niezbędnych do prawidłowej oceny jej stanu majątkowego.
M. W. wniosła sprzeciw od tego postanowienia, w którym zakwestionowała posiadanie środków majątkowych umożliwiających jej poniesienie kosztów postępowania. Do sprzeciwu skarżąca dołączyła szereg dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), w związku z wniesieniem sprzeciwu, postanowienie Referendarza sądowego z dnia 15 listopada 2013 r. utraciło moc i wniosek skarżącej podlegał rozpoznaniu na nowo.
Wnioskodawczyni w formularzu wskazała, że posiada mieszkanie o powierzchni 31,7 m 2 i gospodarstwo rolne o powierzchni 7,51 ha oraz że nie osiąga żadnych dochodów.
We wniosku wskazała ponadto, że pełne uzasadnienie wraz z dokumentacją źródłową zostanie przekazane Sądowi w terminie późniejszym.
W uzupełnieniu wniosku oraz w odpowiedzi na wezwanie wystosowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), M. W. oświadczyła, że prowadzone przez nią ekologiczne gospodarstwo rolne nie przynosi zysków, gdyż od 2009 r. jest zalewane. Wnioskodawczyni nie prowadzi innej działalności, a istniejące na stronach internetowych ogłoszenia o pokojach do wynajęcia oraz gabinecie homeopatii są od dawna nieaktualne. Oświadczyła ponadto, że nie posiada samochodu, ani środków na rachunkach bankowych, gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, zalega z opłatami, straty spowodowane nieudanymi uprawami rolnymi pokrywa pożyczkami od osób prywatnych, co skutkuje powstaniem zadłużenia, na spłatę którego przeznaczyła przychody z dopłat dla rolników.
Skarżąca przedstawiła zaświadczenie z urzędu skarbowego z 12 sierpnia 2013 r., z którego wynika, że nie jest zarejestrowana jako podatnik prowadzący działalność gospodarczą oraz że nie złożyła zeznania podatkowego za 2012 r., oświadczenie banku o przejęciu na własność pojazdu marki [...] 11 lipca 2012 r., zawiadomienie z 4 października 2013 r. o wysokości zadłużenia wnioskodawczyni z tytułu składek na ubezpieczenie KRUS, fakturę za wodę i ścieki z listopada 2013 r. na [...], faktury za energię elektryczną i paliwo gazowe oraz wyciągi z rachunków bankowych. Wnioskodawczymi przedstawiła ponadto decyzję w sprawie podatku rolnego za 2013 r. oraz zaświadczenie z banku z dnia 22 października 2013 r. o wpłatach z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270, ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., może zostać ono przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym wnioskodawczyni i porównując je z obciążeniami związanymi z poniesieniem kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika, Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącej prawa pomocy.
Z przedstawionych dokumentów oraz oświadczeń wynika, że wnioskodawczyni, nie uzyskuje obecnie żadnych dochodów, jest zadłużona na kwotę kilkudziesięciu tysięcy złotych i utrzymuje się z pożyczonych środków finansowych uzyskanych od innych osób. Wnioskodawczyni nie posiada oszczędności, papierów wartościowych ani ruchomości o znacznej wartości, jej majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 31,7 m2 i nieruchomość rolna o obszarze 7,51 ha. Jak wskazała skarżąca, majątek ten nie przynosi żadnych dochodów z przyczyn od skarżącej niezależnych, gdyż zmiana stosunków wodnych spowodowana inwestycjami budowlanymi w sąsiedztwie, w związku z którymi doszło do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, wywołała skutek w postaci braku możliwości prowadzenia na nieruchomości upraw .
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, oraz fakt, że skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego kilka skarg (sygn. II SA/Gd 665/13, II SA/Gd 664/13), z którymi związana jest konieczność uiszczenia kosztów sądowych, Sąd stwierdził, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącej prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział radcy prawnego w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych są uzasadnione.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o przyznaniu skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło