II SA/Gd 665/06
WyrokWSA w Gdańsku2007-07-11
Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Stanisław Nowakowski, Jan Jędrkowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien uchylić decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy organ odwoławczy nie rozstrzygnął prawidłowo kwestii legitymacji procesowej części odwołujących się stron?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ organ odwoławczy nie rozstrzygnął prawidłowo kwestii procesowej dotyczącej legitymacji skarżących S. i Z. S. do wniesienia odwołania. Stwierdzenie braku przymiotu strony przez organ odwoławczy powinno nastąpić w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, a nie postanowienia o niedopuszczalności odwołania. W związku z tym, sąd uwzględnił skargę C. B., ponieważ merytoryczne rozstrzygnięcie powinno nastąpić po prawomocnym rozstrzygnięciu kwestii procesowej przez organ II instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę przebudowy i adaptacji pomieszczeń garażowych na budynek mieszkalny. Strony skarżące podnosiły zarzuty dotyczące braku dojazdu, naruszenia prawa własności oraz samowoli budowlanej. Sąd odrzucił skargę części skarżących z uwagi na brak legitymacji skargowej, a uchylił zaskarżoną decyzję z powodu wadliwego rozstrzygnięcia kwestii procesowej przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
1. odrzuca skargę S. i Z. S., 2. uchyla zaskarżoną decyzję, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego C. B. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi C. B., S. S. i Z. S. na decyzję Wojewody z dnia 21 września 2006 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. odrzuca skargę S. i Z. S., 2. uchyla zaskarżoną decyzję, 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego C. B. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezydent Miasta decyzją z dnia 14 lipca 2006 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku M. W., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę: przebudowa i adaptacja pomieszczeń garażowych na budynek mieszkalny jednorodzinny na terenie położonym w S. przy ul. [...], działka nr [...].
W uzasadnieniu organ podał, iż w dniu 03 kwietnia 2006 r. inwestor złożył wniosek o wydanie decyzji pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na: adaptacji i przebudowie pomieszczeń garażowych na mieszkania.
Organ I instancji w dniu 12 kwietnia 2006 r. wystosował zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, które zostało skierowane do wszystkich osób będących stronami postępowania. W odpowiedzi na powyższe jedna ze stron wniosła uwagi odnośnie zasad korzystania ze wspólnej drogi dojazdowej do budynku. W jej ocenie, zastrzeżenia budzi intensywność i rodzaj sprzętu korzystającego z dojazdu. Zakres proponowanej przebudowy i adaptacji pomieszczeń wymaga użycia ciężkiego sprzętu budowlanego, a zmiana funkcji pomieszczeń spowoduje ograniczenie ruchu kołowego zasadniczo do samochodów osobowych.
W związku z koniecznością uzupełnienia przedstawionego projektu budowlanego o wymagane przepisami szczególnymi uzgodnienia i opinie. W dniu 05 czerwca 2006 organ I instancji na wniosek inwestora zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie wydania pozwolenia na budowę.
Po przedstawieniu postanowienia Wojewody udzielającego zgody na odstępstwo od wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 10 listopada 2004 r. w sprawie w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu utrzymywania zasłon śnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz. U. 2004 r., Nr 249, poz. 2500), oraz pozytywnych opinii odnośnie dokumentacji projektowej: PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych, Telekomunikacji Kolejowej Sp. z 0.0. Zakład Telekomunikacji w G. oraz "PKP ENERGETYKA" Sp. z 0.0. Zakład Północny , w dniu 13 lipca 2006 r. r. podjęto zawieszone postępowanie administracyjne.
Organ I instancji, po sprawdzeniu wniosku wraz ze wszystkimi dołączonymi dokumentami i opracowaniami projektowymi stwierdził, że projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującymi dla przedmiotowej działki ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wnioskodawca oświadczył, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, autor projektu przedstawił dokumenty stanowiące o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej .
Od powyższej decyzji C. B. oraz K. R. wnieśli odwołania do Wojewody.
C. B. w uzasadnieniu swojego odwołania stwierdził, iż wobec M. W. toczy się postępowanie prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego sprawie samowoli budowlanych na działkach [...], [...], [...] oraz zarzucił, iż do planowanej inwestycji nie ma dojazdu dla samochodów dowożących materiały budowlane a istniejący dojazd jest bardzo wąski i może ulec uszkodzeniu ściana jego budynku, która znajduje się na granicy drogi dojazdowej.
K. R. podniósł natomiast, iż jako współwłaściciel działki sąsiadującej z drogą dojazdową i współwłaściciel drogi dojazdowej do wszystkich posesji w przedmiotowym terenie, nie wyraża zgody na planowaną inwestycję. Wskazał również, iż uszkodzeniu może ulec ściana budynku znajdująca się na granicy dojazdu do posesji w trakcie dowozu materiałów budowlanych niezbędnych do realizacji przedmiotowej inwestycji. Nadto stwierdził, iż w skutek podniesienia terenu na posesji nr [...] działka [...] występują problemy z odprowadzaniem wód opadowych, co powoduje zalewanie jego części budynku. Podniósł również, iż toczy się postępowanie w sprawie samowoli budowlanych przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego.
Wojewoda decyzją z dnia 21 września 2006 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 3, 4 i 6, art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2004 r., Nr 156, poz. 1118), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż badając sprawę w trybie odwoławczym dodatkowo uzupełnił akta o wypisy, wyrysy z ewidencji gruntów oraz wypis z planu miejscowego dla badanego terenu. W oparciu o posiadane dokumenty stwierdził, że przedłożony projekt budowlany spełnia warunki wynikające z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 cytowanej powyżej ustawy Prawo budowlane, a inwestor dopełnił wymogów wynikających z art. 32 ust. 4 tej ustawy.
W szczególności wskazał, iż projektowana inwestycja zgodna jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części pasa przy kolejowego w mieście S. zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta z dnia 04 listopada 2005 r. Nr [...] (Dz. U. Woj. Poro. Nr 4 poz 42 z dnia 9 stycznia 2006 r.). Organ Odwoławczy wskazał, iż inwestor złożył wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, dołączył do niego opracowany przez osoby uprawnione i stosownie uzgodniony projekt budowlany, a także złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zatem z dyspozycji art. 35 ust 4 cytowanej ustawy nie można było odmówić w przedmiotowej sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Ustosunkowując się do kwestii podnoszonych w odwołaniach C. B. i K. R. w sprawie samowoli budowlanych i prowadzonego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) organ II instancji wskazał, iż postępowanie w sprawie samowoli budowlanych zakończone zostało decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 sierpnia 2006 r. Nr [...], z której wynika, że istniejąca zabudowa i sposób zagospodarowania działki Nr [...] obręb jest zgodny z projektem zagospodarowania terenu zatwierdzonym decyzją Prezydenta Miasta z dnia 29 kwietnia 1999 r. Nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o wydaniu pozwolenia na budowę: przebudowę istniejącego garażu na warsztat obsługi samochodów. Jednocześnie organ II instancji wskazał, iż w/w postępowaniem PINB w S. dotyczy wiaty usytuowanej na granicy z działką [...] a nie budynku garażowego.
Rozpatrując żądania K. R. ujęte w odwołaniu o wydanie decyzji w sprawie rozbiórki ocieplenia budynku mieszkalnego na działce [...] oraz likwidacji podniesienia terenu, organ II instancji organ odwoławczy stwierdził, że nie były one przedmiotem obecnego postępowania, a decyzję w tej sprawie zgodnie z art. 48 ust 1 w związku z art. 80 ust 2 pkt 1 i art. 83 ust 1 ustawy może podjąć jedynie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego z siedzibą w odrębnym postępowaniu. Jednocześnie organ II instancji stwierdził, iż ewentualna rozbiórka wskazanych obiektów nie ma wpływu na działania inwestycyjne w obiekcie garażowym na działce [...]. W odniesieniu do istniejącego wjazdu obejmującego działkę nr [...], który stanowi drogę dojazdową do wszystkich posesji, w tym i do działki nr [...], na której projektowana jest przebudowa garaży na budynek mieszkalny jednorodzinny, Wojewoda stwierdził, że jest on współwłasnością wszystkich właścicieli nieruchomości na tym terenie. Brak jest zatem, podstaw prawnych wynikających z ustawy Prawo budowlane, które uniemożliwiłyby realizację tego zadania inwestycyjnego. Sposób korzystania z drogi dojazdowej przez współwłaścicieli lub jego zmiana może być rozwiązana jedynie na drodze cywilno - prawnej przez odpowiednie sądy cywilne. Organ odwoławczy podał, iż utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, że została ona wydana w zgodności z prawem i obligacją art. 35 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ust.4 ustawy Prawo budowlane, zgodnie, z którymi właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę jeśli spełnione są wszystkie przesłanki wynikające z cytowanych przepisów.
Na powyższą decyzję C. B. oraz S. i Z. S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie wskazując, iż została wydana bez wnikliwego rozpatrzenia oraz z naruszeniem prawa własności. C. B. podtrzymał swoją dotychczasową argumentację w sprawie
S. i Z. S. wskazali, iż nie wyrazili zgody na rozbudowę przez M. W. garażu, ponadto wskazali, iż inwestor nie posiada uzgodnień w współwłaścicielami drogi dz. [...]. Podnieśli ponadto, iż organ I instancji nie uznał ich stroną w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek M. W. a dotyczącego zmiany użytkowania, przebudowy i adaptacji pomieszczeń warsztatowo – usługowych na mieszkanie przy ul. [...] w S., mimo naruszenia przez wnioskodawcę ich prawa własności poprzez samowolę budowlaną która powstała w granicy ich działki.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Nadto podał, iż projektowana inwestycja polega na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania istniejącego obiektu budowlanego. Ponadto postępowania prowadzone przez organy nadzoru budowlanego nie dotyczą przedmiotowego obiektu objętego wnioskiem inwestora.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153, poz. 1270 ze zm.), sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i rozstrzyga w granicach danej sprawy. Może zatem skargę uwzględnić również z innych przyczyn aniżeli w niej wskazanych.
Z tego rodzaju sytuacją mamy do czynienia w przypadku skarżącego C. B..
Z dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wynika, że strona ma możliwość odwołania się od decyzji organu I instancji. Zaskarżyć do sądu administracyjnego można zatem wyłącznie decyzję ostateczną, skontrolowaną instancyjnie przez organ odwoławczy.
W tym miejscu zauważyć należy, że odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 14 lipca 2006 r. wnieśli również S. i Z. S., którym odmówiono przymiotu strony postępowania.
Stwierdzenie braku przymiotu strony przez S. i Z. S. spowodowało wydanie przez organ odwoławczy w stosunku do tych skarżących postanowienia o niedopuszczalności odwołania (art. 134 kpa). Postanowienie to w następstwie złożenia skargi przez w/w zostało przez sąd uchylone z tej przyczyny, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa, następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa a nie na podstawie art. 134 kpa (por. uchwała NSA z 5 lipca 1999 r. OPS 16/97 – ONSA 1999/4/119).
W tej sytuacji organ winien raz jeszcze dokonać oceny i rozstrzygnąć o legitymacji procesowej wskazanych wyżej skarżących, albowiem wniesienie przez nich odwołania spowodowało, że pozostaje ono do rozpatrzenia (wskutek uchylenia przez Sąd w/w postanowienia) i w przypadku stwierdzenia jej braku wydać decyzję w trybie właściwym z art. 138 § 1 pkt 3 kpa.
Orzeczenie merytoryczne w związku odwołaniem C. B., którego organ II instancji uznał za legitymowanego do wniesienia odwołania, może dopiero zostać wydane po prawomocnym rozstrzygnięciu kwestii procesowej, jaką jest materialnoprawna legitymacja S. i Z. S..
Ponieważ prawomocne rozstrzygnięcie przez organ II instancji w/w kwestii powinno nastąpić przed dokonaniem sądowej kontroli merytorycznej zasadności skargi C. B. toteż (przy zastosowaniu powołanego na wstępie art. 134 popsa) skargę w/w skarżącego Sąd uwzględnił.
W niniejszej sprawie sąd odrzucił skargę skarżących S. i Z. S. z tego względu, że ich legitymacja skargowa w świetle art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi związana była wyłącznie z postanowieniem organu II instancji stwierdzającym niedopuszczalność odwołania i nie wiązała się z postępowaniem zakończonym merytoryczną decyzją Wojewody z dnia 21 września 2006 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 14 lipca 2006 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu M. i W. pozwolenia na budowę.
W takiej sytuacji wniesienie skargi przez w/w skarżących było niedopuszczalne, co uzasadniało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wydanego orzeczenia.
Na podstawie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, iż decyzja te nie może być wykonana. Wobec uchylenia decyzji, jej wykonanie w okresie do uprawomocnienia się wyroku, prowadziłoby bowiem do aksjologicznie nieuzasadnionego zrealizowania decyzji wadliwej i naruszało prawa skarżącego.
W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na podstawie art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego C. B. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło