II SA/Gd 688/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Protokolant Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skarg L. B. L. i J. L. oraz Prokuratora Okręgowego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 marca 2004 r. nr [...] oraz zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz skarżących L. B. L. i J. L. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 2. umarza postępowania ze skargi Prokuratora Okręgowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 4 marca 2004 r., na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 Nr 106, poz. 1126 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku inwestorów udzielił L. i J. L. pozwolenia na użytkowanie pomieszczenia powstałego w wyniku wykonania robót budowlanych, polegających na zabudowie przestrzeni pod zewnętrznym biegiem schodowym od strony elewacji wschodniej w budynku mieszkalno – pensjonatowym usytuowanym przy ul K. w K., doprowadzonych do stanu zgodnego z prawem na podstawie decyzji tego organu nr [...] z dnia 17 października 2001 r. W rozstrzygnięciu wskazano również, że dodatkowa powierzchnia powstała w wyniku wykonania wyżej wymienionych robót wynosi 1,80 m2. Organ administracji wskazał, że na podstawie art. 107 § 4 k.p.a. odstąpiono od uzasadnienia decyzji. Odwołanie od tej decyzji wniósł Prokurator Okręgowy zarzucając naruszenie § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690), który to przepis określa, że zabudowa pomiędzy dwoma budynkami zamieszkania zbiorowego, z uwagi na bezpieczeństwo przeciwpożarowe powinna wynosić co najmniej 8 m. Tymczasem przedmiotowa zabudowa schodów zmniejsza odległość pomiędzy budynkiem inwestorów, a budynkiem sąsiednim do ok. 7 m. Ponadto w ścianie tej wybudowane są dwa otwory okienne, a w jednym z nich zainstalowano wentylator. W ocenie Prokuratora zaakceptowanie zaskarżonego rozstrzygnięcia naruszałoby wskazaną wyżej normę przeciwpożarową. Powołując się na te zarzuty Prokurator domagał się, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz wydania, na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego decyzji nakazującej inwestorom rozbiórkę przedmiotowej zabudowy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 23 sierpnia 2004 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił małżonkom L. udzielenia pozwolenia na użytkowanie pomieszczenia opisanego w decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że postępowanie administracyjne dotyczące samowolnej zabudowy przestrzeni pod schodami w budynku inwestorów poprzedzone było innym postępowaniem administracyjnym zakończonym ostateczną decyzją organu pierwszej instancji z dnia 17 października 2001 r. nr [...]. Organ pierwszej instancji potraktował omawianą zabudowę jako wykonanie robót budowlanych i wdrożył procedurę legalizującą na podstawie art. 51 Prawa budowlanego. Ocena ta jest błędna, gdyż w przypadku wykonania bez wymaganego pozwolenia części obiektu ma zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. WINB uznał, że zachodzi konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego opisanej wyżej decyzji ostatecznej organu pierwszej instancji z dnia 17 października 2001 r., wobec czego w dniu 20 sierpnia 2004 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji PINB z dnia 17 października 2001 r. nr [...]. Jednocześnie organ odwoławczy uznał, że do czasu zakończenia postępowania w sprawie samowoli budowlanej w oparciu o właściwą procedurę (art. 48 Prawa budowlanego) postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest przedwczesne, co winno prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i odmowy udzielenia inwestorom pozwolenia na użytkowanie wyżej wymienionego pomieszczenia. Skargę na tę decyzję wnieśli do Sądu małżonkowie L., zarzucając, iż wydana ona została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 8,10 § 1, 131, 77 § 1 w związku z art. 80 oraz art. 107 § 3 i art. 136 k.p.a. Powołując się na te zarzuty skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, kwestionując ocenę dotyczącą charakteru przedmiotowej zabudowy oraz wskazując, że zostali pozbawieni możliwości czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym, gdyż nie doręczono im odpisu odwołania i nie mogli zająć w tej sprawie stanowiska. Skargę na tę decyzję wniósł również Prokurator Okręgowy, który cofnął ją na rozprawie, domagając się jednocześnie oddalenia skargi inwestorów. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z powołaniem się na argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wskazał również, że wydaną w odrębnym postępowaniu nadzorczym decyzją z 20 września 2004 r. stwierdził nieważność decyzji PINB z dnia 17 października 2001 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że jeżeli organ odwoławczy przed wydaniem zaskarżonej decyzji, tj. w dniu 20 sierpnia 2004 r., wszczął z urzędu odrębne postępowanie nadzorcze w sprawie stwierdzenia nieważności opisanej wyżej decyzji organu pierwszej instancji z dnia 17 października 2001 r. nr [...], to winien, stosownie do wymagań określonych w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesić postępowanie odwoławcze w niniejszej sprawie do czasu zakończenia procedury stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji PINB z dnia 17 października 2001 r. nr [...], gdyż ta ostateczna decyzja była podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Oczywiście błędne było więc merytoryczne rozpatrzenie odwołania Prokuratora Okręgowego. Z akt sprawy wynika, że WINB decyzją z dnia 20 września 2004 r., utrzymaną w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie w dniu 22 listopada 2004 r., stwierdził z urzędu nieważność decyzji PINB z dnia 17 października 2001 r. nr [...]. Opisana wyżej ostateczna decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie była przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII S.A./Wa 145/05, który wyrokiem z dnia 6 października 2005 r. oddalił skargę małżonków L. (wyrok ten jest prawomocny – por. k 35 akt sądowych). Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji PINB z dnia 17 października 2001 r. [...] legalizującej samowolę budowlaną małżonków L. stwarza konieczność ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy samowolnej realizacji opisanej wyżej zabudowy dokonanej przez skarżących. Dopiero zakończenie tego postępowania umożliwi ponowne rozstrzygnięcie sprawy pozwolenia na budowę. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku, umarzając jednocześnie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sprawę z cofniętej skargi Prokuratora Okręgowego.