II SA/Gd 69/10
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-01-28
Skład orzekający: Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada dochody przekraczające 6000 zł miesięcznie, dwa mieszkania, nieruchomość rolną oraz samochód, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która osiąga miesięczne dochody na poziomie ponad 6000 zł, posiada dwa mieszkania, nieruchomość rolną oraz samochód, nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), gdyż jej sytuacja majątkowa i dochody nie uzasadniają twierdzenia o niemożności poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób ubogich, a wnioskodawca do takiego kręgu nie należy.Stan faktyczny
M. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wraz z żoną i dwojgiem dzieci utrzymuje się z jego dochodu w wysokości 6 830 zł miesięcznie. Posiada dwa mieszkania, nieruchomość rolną z obiektem objętym nakazem rozbiórki oraz samochód. Żona wnioskodawcy jest bezrobotna.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić M. P. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia 16 grudnia 20009 r., Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić M. P. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.
M. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, mając na utrzymaniu dwoje dzieci. Małżonkowie utrzymują się z dochodu z tytułu umowy o pracę skarżącego w wysokości 6 830 zł miesięcznie. Żona wnioskodawcy nie osiąga dochodów, gdyż po powrocie z urlopu wychowawczego straciła pracę. Obecnie złożyła wniosek o zarejestrowanie jej jako osoby bezrobotnej. Wnioskodawca oświadczył, że posiada majątek w postaci dwóch mieszkań o powierzchni 66 m2 oraz 46 m2 – w jednym sam zamieszkuje z rodziną, w drugim zaś – jego matka, której pomaga również finansowo. Ponadto, posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1200 m2, zabudowaną obiektem, objętym nakazem rozbiórki. Skarżący jest właścicielem samochodu osobowego [...], rocznik 2006.
Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 art. 245 tejże ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy).
Wskazane przepisy stanowią wyjątek od zasady, wynikającej z treści art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którą na stronie ciąży obowiązek pokrycia kosztów postępowania wywołanych jej udziałem w sprawie. Zatem, rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach.
W niniejszej sprawie uznać należy, że skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przedstawione przez niego okoliczności dotyczące dochodów w jego gospodarstwie domowym, a także posiadanego majątku wskazują, że miesięczny dochód rodziny wnioskodawcy kształtuje się na poziomie ponad 6 000 zł. Poza tym, posiada on majątek w postaci dwóch mieszkań, nieruchomości rolnej zabudowanej obiektem budowlanym oraz samochodu. Zarówno zatem osiągane dochody jak i posiadany majątek nie uzasadniają twierdzenia o niemożności poniesienia przez skarżącego kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W ocenie referendarza, sytuacja majątkowa wnioskodawcy jest dobra i jest ona w stanie, choćby z bieżących dochodów, ponieść koszty sądowe w niniejszej sprawie.
Przypomnieć w tym miejscu należy, o czym mowa już była powyżej, iż instytucja prawa pomocy, stanowiąc rodzaj ulgi w obowiązku uiszczenia daniny publicznej z tytułu prowadzenia postępowania przed sądem, ustanowiona została z myślą o osobach ubogich, których trudna sytuacja materialna uniemożliwia dostęp do sądu. Skarżący – posiadając majątek w postaci dwóch mieszkań, nieruchomości rolnej, stosunkowo nowego samochodu oraz dysponując stałymi dochodami, których wysokość nie jest niska, do grona osób ubogich nie należy. Wskazać przy tym należy, iż udzielenie prawa pomocy oznacza przerzucenie kosztów postępowania sądowego ze skarżących na innych obywateli – z ich danin pochodzą bowiem dochody budżetu państwa, z których pokrywanie są wydatki budżetowe. Dlatego też, może mieć miejsce w przypadku osób, których stan majątkowy i dochody są niskie, lecz taka sytuacja nie ma miejsca odniesieniu do skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 507/04, nie publikowane).
Z tych względów, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło