II SA/Gd 706/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2017-02-01
Skład orzekający: Referendarz sądowy Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie adwokata z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną powinno być ustalone w wysokości 150% stawki minimalnej, czy też w wysokości 50% stawki maksymalnej, z uwzględnieniem podatku VAT?Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, w sytuacji gdy nie brał on udziału w rozprawie kasacyjnej, ustala się na podstawie przepisów dotyczących opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Stawka maksymalna za taką czynność wynosi 50% stawki podstawowej (480 zł), czyli 240 zł. Po powiększeniu o należny podatek od towarów i usług, kwota ta wynosi 295,20 zł brutto. Nie jest możliwe przyznanie wynagrodzenia w wysokości 150% stawki minimalnej, ani też ustalenie opłaty wyższej niż 240 zł, gdyż przekraczałoby to opłatę maksymalną określoną w rozporządzeniu.Stan faktyczny
Wniosek dotyczył przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Pełnomocnikowi przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym. Po wyroku WSA stwierdzającym nieważność decyzji, wniesiono skargę kasacyjną, na którą pełnomocnik sporządził odpowiedź. Wnioskodawca domagał się przyznania wynagrodzenia w wysokości 150% stawki minimalnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi P. S. od Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wynagrodzenie wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w kwocie 295,20 zł za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. S. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Wojewody z dnia 7 stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia przyznać adwokatowi P. S. od Skarbu Państwa- Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wynagrodzenie wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w kwocie 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną w sprawie II SA/Gd 706/14.
Postanowieniem referendarza sądowego z 30 listopada 2012 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym m. in. ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła pełnomocnikiem w niniejszej sprawie adwokat A. D., o czym poinformowano Sąd pismem z 11 grudnia 2012 r. W piśmie z 25 października 2014 r. skarżący poinformował sąd, że rezygnuje z pomocy prawnej świadczonej przez adwokat A. D. W następstwie tego, [...] Izba Adwokacka w piśmie z 3 listopada 2014 r. poinformowała sąd, że adwokatem z urzędu dla skarżącego został wyznaczony P. Sz.
Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 18 lutego 2015 r. w niniejszej sprawie stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z 21 czerwca 2012 r. Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia w dniu 30 marca 2015 r. wywiedli B. F. B. oraz M. F. B. Z kolei, pełnomocnik skarżącego wywiódł odpowiedź na skargę kasacyjną – w piśmie z 24 maja 2015 r.
W piśmie z 13 października 2016 r., wysłanym do sądu 14 października 2016 r., pełnomocnik skarżącego wniósł o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych w wysokości 150 % stawki minimalnej za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną. Jednocześnie wnioskodawca oświadczył, że koszty z tego tytułu nie zostały w żadnej części opłacone.
W tym stanie uznano, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 2016, poz. 1714). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801).
W świetle postanowień § 2 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Z § 4 rozporządzenia wynika, że opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1 (a więc wyższej niż ½ opłaty maksymalnej), a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Z kolei, z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) ww. rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - w drugiej instancji - za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 (tj. 480 zł), a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) opłata maksymalna w niniejszej sprawie wynosi 480 zł.
W realiach niniejszej sprawy, wyznaczony adwokat wniósł o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku ze sporządzeniem odpowiedzi na skargę kasacyjną. Z orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że jeśli pełnomocnik strony sporządził odpowiedź na skargę kasacyjną i nie brał udziału w rozprawie kasacyjnej, to wysokość wynagrodzenia tego pełnomocnika jest taka, jakby sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jest bowiem równoznaczna odpowiedzi na skargę kasacyjną (por. postanowienie NSA z 22 listopada 2012 r., II GSK 1056/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl)
Za tego rodzaju czynność (vide: § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b ww. rozporządzenia), w sytuacji gdy pełnomocnik brał już udział w postępowaniu przed sądem I instancji, za co otrzymał wynagrodzenie (por. punkt 3 wyroku z 18 lutego 2015 r.), stawka maksymalna wynosi 50 % stawki podstawowej (480 zł), a więc 240 zł.
W konsekwencji powyższego, w warunkach niniejszej sprawy za zasadne uznano przyznanie wyznaczonemu pełnomocnikowi wynagrodzenia za sporządzenie powyższej odpowiedzi w kwocie 240 zł, co po powiększeniu o należny podatek od towarów i usług stanowi kwotę 295,20 zł brutto.
Jednocześnie, odnosząc się do wniosku o przyznanie wynagrodzenia w wysokości 150 % stawki minimalnej, należy wskazać, że na gruncie stosowanego w niniejszych okolicznościach rozporządzenia ustawodawca określa wynagrodzenie adwokackie w opłatach maksymalnych. Z § 4 rozporządzenia wynika, że opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W analizowanych okolicznościach ustalana jest ona w oparciu o cytowany wyżej § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia i wynosi 240 zł.
Ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej, następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Po pierwsze, nie jest możliwe ustalenie wysokości opłaty w kwocie wyższej niż 240 zł, gdyż opłata ta, zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia, nie może przekraczać wysokości opłaty maksymalnej, a ta z kolei wynosi 50 % stawki maksymalnej, czyli właśnie 240 zł. Po drugie zaś, niezależnie od powyższego, koszt dojazdu do mocodawcy nie jest okolicznością, która – w świetle § 4 ust. 2 rozporządzenia – uzasadniałaby podwyższenie opłaty.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło