II SA/Gd 707/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędzia WSA Tamara Dziełakowska,, Protokolant Katarzyna Gross, po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2006 na rozprawie sprawy ze skargi A. i M. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 16 lipca 2004 r., na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane ( Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016) nakazał A. i M. . rozbiórkę obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym o wymiarach 5,10 m x 4,80 m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach 3,40 x 4,80 m, wybudowanego na działce nr [...] w G., Gmina, w warunkach samowoli budowlanej. W uzasadnieniu tej decyzji organ administracji wskazał, że w dniu 28 stycznia 2004 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie legalności zabudowania działki nr [...] w G. Pismem z dnia 29 stycznia 2004 r. zawiadomiono małżonków T. zarówno o wszczęciu tego postępowania, jak i terminie oględzin wyznaczonych na dzień 11 lutego 2004 r. Oględziny przeprowadzone z udziałem M. T. wykazały, że na przedmiotowej działce w 1998 r. inwestorzy zrealizowali opisany wyżej obiekt przeznaczony na cele rekreacji indywidualnej, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia. Uwzględniając powyższe ustalenia organ administracji wskazał, że stosownie do art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane polegające na realizacji jakiegokolwiek obiektu budowlanego można było prowadzić wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponieważ inwestorzy takiej decyzji nie posiadali, organ administracji postanowieniem z dnia 17 lutego 2004 r., na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nakazał inwestorom wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych oraz nałożył na nich obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 30 czerwca 2004 r. zaświadczenia właściwego organu Gminy o zgodności istnienia przedmiotowego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. A. i M. T. w zakreślonym terminie nie przedłożyli żądanego zaświadczenia o zgodności zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej obiektu z ustaleniami planu miejscowego, co stosownie do art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego zobowiązywało organ administracji do wydania nakazu rozbiórki. Małżonkowie T. wnieśli odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wywodząc, że wydane ono zostało z naruszeniem: • przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1, 4 oraz 5 Prawa budowlanego • przepisów postępowania, tj. art. 97 § 1 pkt 4, art. 8, art. 9, art. 98 § 1 i art. 106 k.p.a. Powołując się na powyższe naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania domagali się uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie skarżących zrealizowany przez nich gospodarczy budynek parterowy o powierzchni zabudowy do 35 m2, stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego nie wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, a ponadto nie był związany z gruntem. Wskazywali, że istniejący przy nim taras stanowi samodzielną konstrukcję, nie związaną z istniejącym domkiem rekreacyjnym, a zatem brak było podstaw do łącznego określenia powierzchni zabudowy istniejącej na ich działce. Skarżący wskazywali, że uzyskanie odpowiedniego zaświadczenia od organu Gminy o zgodności istniejącej na ich działce zabudowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego stanowiło zagadnienie wstępne, a w konsekwencji organ pierwszej instancji zobowiązany był do zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu uzyskania stanowiska organu Gminy. Nie uwzględniając tego odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 23 sierpnia 2004 r. , na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jedn. tekst Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Ponadto PWINB wskazał, że charakter obiektu budowlanego ustalony został w toku oględzin dokonanych przy udziale M. .T, który nie kwestionował (potwierdzonego wykonanym zdjęciem) charakteru tego obiektu, jako domku letniskowego. W sprawie jest bezsporne, że obiekt ten zrealizowany został bez pozwolenia na budowę, a inwestorzy nie przedłożyli w wyznaczonym im terminie zaświadczenia Gminy potwierdzającego, że zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przeznaczony jest pod tego rodzaju zabudowę. Uzasadniało to rozstrzygniecie sprawy na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego. W skardze do Sądy A. i M. T., ponawiając zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1, 4 i 5 Prawa budowlanego oraz art. art. 145 § 1 pkt 4, 97 § 1 pkt 4, 98 § 1, 106, 127 oraz 107 § 1 i 3 k.p.a. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, względnie stwierdzenia jej nieważności, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wywodzili, że skoro A. T. nie uczestniczyła w oględzinach przeprowadzonych na ich nieruchomości, to brak było podstaw do przyjęcia, iż zrealizowany tam obiekt pełni funkcję rekreacji indywidualnej. Art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę parterowych budynków gospodarczych, a taki charakter ma ich obiekt. Kwestionowali, iż istniejące na ich działce zabudowania, tj. budynek gospodarczy i taras stanowią jeden obiekt, którego powierzchnia przekracza 35 m2. Odwoływali się do zapisów księgi wieczystej nieruchomości, w której określono ich działkę jako nieruchomość rolną, na której mieli prawo posadowić budynek gospodarczy. W ocenie skarżących odpowiedź Gminy, co do charakteru i przeznaczenia gruntu, na której zrealizowali przedmiotowy obiekt miała charakter wstępny i nie mogła przesądzać, iż teren ten nie jest przeznaczony pod zabudowę. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z odwołaniem się do argumentacji faktycznej i prawnej zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że brak było podstaw do zawieszenia postępowania w tej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż zaświadczenie gminy wystawiane na wniosek organu nadzoru budowlanego, co do przeznaczenia w planie miejscowym określonej nieruchomości nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Okoliczności faktyczne sprawy są w istocie bezsporne, gdyż wynikają z ustaleń dokonanych w toku oględzin przeprowadzonych w dniu 11 lutego 2004 r. z udziałem właściciela M. T., który potwierdził zarówno charakter przedmiotowego budynku, jego przeznaczenie, okres budowy oraz fakt, że został on zrealizowany bez pozwolenia na budowę (por. k. 6 akt organu pierwszej instancji). W protokole oględzin, na podstawie pomiarów ustalono powierzchnię budynku letniskowego wraz z zadaszonym tarasem (jako obiektu stanowiącego całość konstrukcyjną oraz architektoniczną). Ten charakter obiektu potwierdza również znajdująca się w aktach organu dokumentacja fotograficzna. Z zawiadomienia, znajdującego się na karcie 4 akt, wynika w sposób jednoznaczny, iż o terminie i miejscu oględzin zawiadomiono oboje małżonków T., a zatem nieobecność A. T., która znała termin, cel i miejsce oględzin oraz nie domagała się ich przełożenia, nie stanowi naruszenia przepisów art. 8-10 k.p.a. Wskazać ponadto należy, że A. T. wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, a zatem znała jej treść i miała zapewniony czynny udział w postępowaniu przed organem pierwszej i drugiej instancji. Czyni to oczywiście bezzasadnymi zarzuty dotyczące istnienia podstaw wznowieniowych poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Prawidłowo ustalono w zaskarżonej decyzji, że skarżący w 1998 r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę zrealizowali na własnej działce nr [...] w G., przeznaczonej pod uprawy rolne, opisany w rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji obiekt budowlany, pełniący funkcję rekreacyjną wraz z zadaszonym tarasem. Z pisma Wójta Gminy z dnia 13 lutego 2004 r. (k. 7) wynika w sposób jednoznaczny, że działka nr [...] w G. w okresie obowiązującego wówczas planu miejscowego była przeznaczone pod uprawy leśne. Taki jej charakter potwierdzają również zapisy w ewidencji gruntów. Bezzasadny jest również zarzut skargi, że przedmiotowy obiekt budowlany ma charakter parterowego budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, który stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego zwolniony był z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, gdyż przepis ten dotyczył zwolnienia z takiego obowiązku budynków gospodarczych, o ściśle określonej powierzchni zabudowy, którą przekracza budynek rekreacyjny zrealizowany przez skarżących. Ponadto wskazać należy, że taki obiekt budowlany podlegał również obowiązkowi zgłoszenia, stosownie do art. 30 pkt 1 Prawa budowlanego. Skarżący nie wykazali również, aby takiego zgłoszenia przed jego realizacją dokonali. Powołane jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepisy art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego jednoznacznie stanowiły, że w przypadku nie spełnienia przez inwestorów w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych w postanawianiu opartym na jego ust. 3 (tj. między innymi przedłożenia zaświadczenia organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy o zgodności obiektu z ustaleniami planu lub decyzji o warunkach zabudowy), to organ nadzoru budowlanego zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy. Wyjaśnić należy również skarżącym, że niedopuszczalna jest legalizacja samowoli budowlanej dokonana na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę, jako pozbawioną podstaw prawnych.