II SA/Gd 715/07

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-01-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Diana Trzcińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody są niskie i nie pokrywają podstawowych potrzeb, a także posiada znaczny stopień niepełnosprawności i jest w podeszłym wieku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Niskie dochody, znaczny stopień niepełnosprawności, podeszły wiek oraz brak majątku i oszczędności uzasadniają przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący S.B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca wraz z żoną osiągają niskie dochody, posiadają znaczny stopień niepełnosprawności i są w podeszłym wieku. Skarżący nie posiada majątku ani oszczędności, a jego wydatki na leki, media i ogrzewanie znacząco obciążają budżet domowy. Mimo posiadania samochodu, jest on w złym stanie technicznym i niezbędny do poruszania się.
Rozstrzygnięcie
Przyznano S.B. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 26 września 2007 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia świadczenia pracy na rzecz nielegalnych organizacji politycznych i związków zawodowych postanawia przyznać S. B. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. S. B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że prowadzi on dwuosobowe gospodarstwo domowe z żoną. Źródłem utrzymania rodziny jest renta skarżącego z tytułu niezdolności do pracy w kwocie 628,90 zł netto miesięcznie oraz renta okresowa jego żony w wysokości 601 zł netto miesięcznie. Poza niewykończonym domem o powierzchni 350 m2, wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, przedmiotów wartościowych, ani innego majątku. Wnioskodawca oświadczył nadto, że jest osobą w podeszłym wieku, schorowaną, posiada orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika orzeczony u niego znaczny stopień niepełnosprawności (w szczególności skarżący utracił wzrok w jednym oku, cierpi na nadciśnienie tętnicze, uraz kręgosłupa, przepuklinę brzucha). Jak oświadczył skarżący, na niezbędne leki małżonkowie wydają minimum po 100 zł miesięcznie każde z nich, na prąd - około 150 zł miesięcznie, na gaz - około 50 zł miesięcznie, za wywóz szamba - około 60 zł miesięcznie, za wywóz śmieci i tabletki do szamba - około 45 zł miesięcznie, zaś ogrzewanie kosztuje około 420 zł miesięcznie. Z uwagi na niepełnosprawność w stopniu znacznym skarżący otrzymuje jeszcze dodatkowo 150 zł miesięcznie zasiłku pielęgnacyjnego, ale i ta kwota nie wystarcza na pokrycie potrzeb małżonków związanych z opłatami. Skarżący oświadczył, iż stać go na kupno najtańszej żywności, natomiast nie stać go ani na kino, teatr, ani nawet na kupno gazet. Jak podał, jest właścicielem samochodu marki Mercedes Benz 100 D z 1995 r. - blaszak, który po przeróbkach służy jako wózek inwalidzki. Auto to wymaga kapitalnego remontu i jest w bardzo złym stanie, ale jest niezbędne dla skarżącego, który po przebytym wypadku ma trudności z poruszaniem. Na utrzymanie tego pojazdu skarżący musi się zadłużać. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do treści art. 246 § 3 ustawy - ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga nadto złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z tymże pełnomocnikiem. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazane przepisy stanowią wyjątek o zasady, wynikającej z treści art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którą na stronie ciąży obowiązek pokrycia kosztów postępowania wywołanych jej udziałem w sprawie. Zatem, rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Biorąc pod uwagę zawarte we wniosku dane odzwierciedlające aktualną sytuację majątkową skarżącego, okoliczność, że wraz z żoną osiągają oni bardzo niskie dochody (łącznie około 1 350 zł netto miesięcznie), które nie pokrywają wszystkich podstawowych potrzeb małżonków, uwzględniając też podeszły wiek skarżącego i jego zły stan zdrowia, fakt braku majątku i oszczędności Sąd uznał, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania związanych z niniejszą sprawą. Tym samym, spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z tych względów Sąd, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło