II SA/Gd 719/07

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-03-18

Skład orzekający: Diana Trzcińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej pomocy społecznej może zostać uwzględniony, jeśli strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, nawet jeśli strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy (art. 239 pkt 1 lit. a PPSA). Zwolnienie z opłat sądowych nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli sytuacja materialna strony uzasadnia takie rozwiązanie.
Stan faktyczny
S. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie udzielenia pomocy w postaci bezpłatnych świadczeń leczniczych. Wnioskodawca jest osobą samotną, utrzymującą się z pomocy społecznej w kwocie 477 zł miesięcznie, bez majątku i oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano S. B. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 września 2007 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie udzielenia pomocy w postaci bezpłatnych świadczeń leczniczych postanawia przyznać S. B. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. S. B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że jest osobą samotną, utrzymującą się z dochodów z pomocy społecznej w kwocie 477 zł miesięcznie, bez majątku i oszczędności. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Oznacza to zatem, że skarżący z mocy samej ustawy zwolniony jest od konieczności ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, gdyż należy ona do kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. W tej sytuacji wniosek skarżącego należy rozpoznać (zresztą zgodnie z jego intencją) jedynie w zakresie częściowym, tzn. w zakresie ustanowienia dla niego adwokata. Stosownie zatem do treści art. 245 § 3 cytowanej wyżej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 246 § 3 ustawy – ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z tymże pełnomocnikiem. Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem, rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Biorąc pod uwagę zawarte we wniosku dane, odzwierciedlające aktualną sytuację majątkową skarżącego, brak jakiegokolwiek majątku, skromne dochody, Sąd uznał, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania związanych z ustanowieniem pełnomocnika profesjonalnego z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Tym samym, spełnia on ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło