II SA/Gd 720/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. i T. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. A. B. i T. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 26 maja 2014 r., Nr [...], odmawiającą uchylenia, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzji Wójta Gminy z dnia 8 kwietnia 2008 r., Nr [...], ustalającej od T. B. opłatę planistyczną z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w wysokości 41.086 zł. Skarżący sformułowali w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji motywując go tym, że w sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślili, że ustalona do zapłaty opłata planistyczna wynosi 41.086 zł, co stanowi obiektywnie wysoką kwotę, niemożliwą do jednorazowego uiszczenia przez przeciętnego obywatela. Również dla skarżących jest to kwota niemożliwa do jednorazowego uiszczenia, gdyż nie posiadają takich oszczędności. Zaspokojenie z tytułu ustalonej opłaty będzie musiało nastąpić na drodze postępowania egzekucyjnego poprzez licytacyjną sprzedaż nieruchomości, albowiem na rachunkach bankowych skarżący nie posiadają wystarczających środków na zaspokojenie wskazanej należności. W wypadku natomiast uwzględnienia skargi i upadku tytułu wykonawczego graniczącym z niemożliwością będzie odzyskanie nieruchomości sprzedanych w drodze licytacji. Co więcej w związku ze sprzedażą po cenie wymuszonej ewentualny zwrot ceny nie zrekompensuje stronom utraty nieruchomości, albowiem nie będą oni mogli za nią zakupić nieruchomości o takich samych parametrach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, iż przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 295; również postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2008 r., II OSK 606/08, LEX nr 597719, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2014 r., II OZ 471/14, LEX nr 1467735). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Pojęcie wykonalności w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. obejmuje także skuteczność aktu, t.j. powodowanie przez akt określonych skutków prawnych, z samej istoty danego aktu, bez konieczności podejmowania działań związanych z jego wykonaniem. Wstrzymanie wykonania decyzji odmownej polega na wstrzymaniu skutków prawnych, które decyzja ta wywołuje. Należy zatem uznać, iż to, że dany akt jest rozstrzygnięciem odmawiającym uchylenia, w trybie postępowania nadzwyczajnego, decyzji nakładającej obowiązek świadczenia pieniężnego, innymi słowy odmawiającym zwolnienia z obowiązku świadczenia, nie przesądza o braku możliwości przyznania stronie postępowania sądowego ochrony tymczasowej. Nie można bowiem odmówić wstrzymania wykonania decyzji, tylko dlatego, że brak jej przymiotu wykonalności, bez analizy wywoływanych przez nią skutków prawnych. W tej sytuacji nie można poprzestać wyłącznie na braku wykonalności decyzji odmownych, ale należy spojrzeć szerzej na sferę skutków prawnych, które wywoła rozstrzygnięcie odmawiające uchylenia kwestionowanego w trybie nadzwyczajnym rozstrzygnięcia o obowiązku świadczenia pieniężnego. Odmowa uchylenia konkretnego orzeczenia nie oddziałuje na orzeczenie, o uchylenie którego wniesiono, w tym sensie, że orzeczenie to nadal pozostaje w obrocie prawnym i wywołuje skutek. Inaczej jednak sytuacja przedstawia się, gdy w toku postępowania nadzwyczajnego organ orzekł o wstrzymaniu wykonalności badanej decyzji, odraczając tym samym jego skutek w czasie. W toku postępowania wznowieniowego postanowieniem z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając w trybie art. 152 k.p.a., wstrzymało wykonanie decyzji Wójta Gminy z dnia 8 kwietnia 2008 r. Tym samym przez czas trwania postępowania nadzwyczajnego aż do jego zakończenia zawieszono skutki wykonalności decyzji ostatecznej ustalającej rentę planistyczną. W związku z wydaniem tego postanowienia, dopiero z chwilą wydania decyzji organu II instancji, utrzymującej w mocy decyzję wydaną w postępowaniu wznowieniowym odmawiającą uchylenia decyzji ustalającej opłatę, zaktualizowała się możliwość egzekucji ustalonej opłaty planistycznej. Wstrzymanie skutków wywoływanych przez zaskarżoną decyzję w postępowaniu sądowym spowoduje zatem zawieszenia możliwości egzekucji należności, z uwagi na istnienie postanowienia wstrzymującego wykonanie decyzji badanej w postępowaniu wznowieniowym. W ocenie Sądu skarżący zdołali wykazać, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może narazić ich na spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków i wyrządzenie znacznej szkody. Sama wysokość opłaty planistycznej wynosząca 41.086 zł dla osoby fizycznej stanowi zobowiązanie o znacznej wartości, którego przy braku oszczędności nie można pokryć ze środków bieżących. W sytuacji natomiast przymusowej realizacji wskazanego obowiązku, do którego w razie braku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może dojść, środkiem służącym zaspokojeniu będzie egzekucja z nieruchomości polegająca na jej sprzedaży w trybie licytacji. Taka sytuacja spowodować może skutki trudne do odwrócenia i narazić skarżących na znaczną szkodę w sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi i umożliwienia skarżącym podjęcia ponownej próby wyeliminowania decyzji z dnia 8 kwietnia 2008 r. ustalającej opłatę planistyczną z obrotu prawnego w trybie postępowania nadzwyczajnego. Dodatkowo Sąd uwzględnił, że przez tutejszym Sądem pod sygn. II SA/Gd 721/14 toczy się postępowanie ze skargi tych samych skarżących dotyczące wymierzonej im opłaty planistycznej w wysokości 487 299 zł. Uwzględniając całość powyższych rozważań należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki wynikające z treści art. 61 § 3 p.p.s.a. skutkujące wstrzymaniem zaskarżonej decyzji. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 1 i 3 p.p.s.a., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.