II SA/Gd 73/10
PostanowienieWSA w Gdańsku2010-06-28
Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która spłaca kredyty i posiada majątek (nieruchomość rolną, domek letniskowy), ale osiąga miesięczne dochody w wysokości 4500 zł i nie ma na utrzymaniu dzieci, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która osiąga regularne dochody w wysokości 4500 zł miesięcznie, spłaca kredyty i posiada majątek w postaci nieruchomości rolnej oraz domku letniskowego, nie wykazała podstaw do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Inicjatywa dowodowa w zakresie wykazania przesłanek do uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy, a posiadanie środków finansowych jest warunkiem dostępu do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. o zawieszeniu postępowania w sprawie wybudowania obiektu budowlanego. Następnie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na spłatę kredytów przez siebie i współmałżonka, posiadanie nieruchomości rolnej i domku letniskowego, przy miesięcznych dochodach w wysokości 4500 zł. Referendarz odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżąca wniosła sprzeciw, zarzucając nierozważenie wszystkich okoliczności.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. C. – N. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru z dnia 1 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wybudowania obiektu budowlanego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 29 grudnia 2009 r. I. C. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 1 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wybudowania obiektu budowlanego.
Następnie wnioskiem z dnia 27 lutego 2010 r. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniła, że jej współmałżonek spłaca kredyt zaciągnięty w związku z prowadzoną działalnością i pozostaje na utrzymaniu skarżącej. Z kolei skarżąca spłaca kredyt na dom mieszkalny o pow. 130 m2 oraz posiada nieruchomość rolną o pow. 3500 m2 a także domek letniskowy. Oświadczyła też, iż dochodem dwuosobowej rodziny jest jej wynagrodzenie miesięczne w wysokości 4500 zł.
Postanowieniem z dnia 21 maja 2010 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy jako podwód podając, że posiada ona stałe dochody w nienajniższej wysokości oraz że nie wykazała podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Postanowienie powyższe wobec złożenia sprzeciwu utraciło moc.
W krótkim uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca zarzuciła nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy które wskazują, że nie posiada ona wolnych środków na opłacenie skargi. Nierozumne byłoby natomiast oczekiwać, aby skarżąca miała sprzedać nieruchomości celem opłacenia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z cytowanego wyżej przepisu wynika, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Skoro zatem obowiązek wykazania spoczywa na wnioskodawcy Sąd nie musi prowadzić postępowania dowodowego, czy też z własnej inicjatywy dążyć do zdobycia dokumentów potwierdzających okoliczności, na które powołuje się w niniejszej sprawie I. C.
W ocenie Sądu trudno uznać, iż spłata kredytu męża skarżącej oraz spłata kredytu na dom, przy równoczesnym osiąganiu dochodów rzędu 4500 zł miesięcznie stanowić mogą podstawę do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Skoro skarżąca osiąga regularne i wcale nie najniższe dochody, a dodatkowo posiada wraz z mężem nieruchomość rolną o pow. 3500 m2 a także domek letniskowy, to znaczy że posiada nie tylko środki na bieżące utrzymanie ale również inny majątek. Co istotne, skarżąca nie posiada na utrzymaniu dzieci. Nie ma zatem uzasadnionych podstaw do przyznania zwolnienia od kosztów sądowych.
Na marginesie podkreślić należy, że dostępność do sądu wymaga z natury rzeczy posiadania środków finansowych. Oznacza to, że w ramach planowania wydatków skarżąca, przewidując realizację swoich praw przed sądem, powinna uwzględnić także konieczność posiadania środków na prowadzenie procesu sądowego. Tym bardziej, że kwota wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie wynosi jedynie 100 zł. Z tych względów sąd rozpatrując niniejszą sprawę nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku.
W związku z powyższym uznano, że I. nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 260 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło