II SA/Gd 733/14

PostanowienieWSA w Gdańsku2015-01-15

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy mogą zostać zwolnieni z kosztów sądowych w całości lub części w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na brak środków finansowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawcy, mimo posiadania dochodów, wykazali sytuację finansową uzasadniającą częściowe zwolnienie z kosztów sądowych, dlatego przyznano im prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego.
Stan faktyczny
H. i R. R. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym skargi na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania w sprawie sprzeciwu dotyczącego robót budowlanych. Wnioskodawcy wykazali, że po zakupie mieszkania wydali oszczędności na remont, nie posiadają oszczędności, a ich łączne dochody z emerytur wynoszą 3394,20 zł netto miesięcznie. Zamieszkują w mieszkaniu, które podarowali wnuczce, posiadając służebność mieszkania, i ponoszą część kosztów utrzymania mieszkania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcom prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. i R. R. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewody z dnia 22 września 2014 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie sprzeciwu dotyczącego robót budowlanych postanawia: przyznać wnioskodawcom prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi. H. i R. R. zwrócili się o zwolnienie z kosztów sądowych wskazując, że bezpośrednio po kupnie mieszkania posiadane skromne oszczędności wydatkowane zostały na remont, w związku z czym nie posiadają wnioskodawcy środków na uiszczenie wpisu sądowego w sprawie. Wskazali, że mieszkanie zostało podarowane wnuczce, ale nadal w nim zamieszkują posiadając służebność mieszkania. Dochód małżonków stanowią emerytury w wysokości 2164,79 zł i 1229,41 zł netto miesięcznie (łącznie 3394,20 zł). Realizując wezwanie do złożenia dodatkowych dokumentów przedłożyli skarżący wyciąg z rachunku bankowego oraz oświadczyli, że zwracają wnuczce w ratach połowę z ogólnego kosztu remontu instalacji centralnego ogrzewania wynoszącego 12 tys. zł oraz ponoszą połowę kosztów utrzymania mieszkania, w tym: 280 zł czynsz, 120 zł gaz, ogrzewanie i ciepła woda, 145 zł energia elektryczna, internet, telewizja i telefon 90 zł, abonament RTV 20 zł. Oświadczyli, że nie posiadają oszczędności. Skarżący nie złożyli oświadczenia w przedmiocie posiadania pojazdu mechanicznego oraz nie przedstawili zeznania podatkowego złożonego do urzędu skarbowego, a jedynie obliczenie podatku przez organ rentowy. W tym stanie należało wskazać, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym stanowi pomoc państwa przeznaczoną wyłącznie dla tych osób, które nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje bowiem, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ww. aktu normatywnego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W świetle powołanych uregulowań przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Mając na uwadze powyższe regulacje normatywne oraz wyżej wskazane okoliczności faktyczne uznano, że na obecnym etapie wnioskodawcy zasługują na uwzględnienie ich wniosku w zakresie częściowym – poprzez zwolnienie ich od połowy wpisu sądowego od wniesionej skargi (który wynosi 500 zł w niniejszej sprawie). Wnioskodawcy natomiast nie wykazali dostatecznie, że na dzień wydania niniejszego postanowienia, że poniesienie przez nich kosztów sądowych w pełnym zakresie spowodować może skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując powyższej oceny, referendarz uwzględnił fakt, że dochody wnioskodawców nie są najniższe, jeśli chodzi o polskie realia (dochód małżonków z tytułu otrzymywanych świadczeń rentowych wynoszą za jeden miesiąc 3394 zł). Małżonkowie nie mają przy tym nikogo na utrzymaniu. Stałe opłaty jakie ponoszą w związku z zamieszkaniem wynoszą 655 zł, pozostaje im zatem kwota 2739 zł na pozostałe wydatki. Dobrowolnie partycypują w kosztach utrzymania mieszkania, które nie jest ich własnością i do których nie są zobowiązani. W ocenie referendarza w tej sytuacji należy uznać, że sytuacja finansowa wnioskodawców uzasadnia częściowe uwzględnienie ich wniosku, poprzez zwolnienie ich z połowy wpisu od wniesionej przez nich skargi. Biorąc jednak pod uwagę wysokość dochodów wnioskodawców, uznać należy, że będą oni w stanie, partycypować w pozostałych kosztach sądowych niniejszej sprawy. W konsekwencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło