II SA/Gd 741/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-12-01

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Tamara Dziełakowska, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo wydały pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, pomimo wątpliwości co do kompletności i zgodności z prawem przedłożonej dokumentacji oraz naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego dotyczące zasady czynnego udziału strony oraz zasady przeprowadzenia postępowania dowodowego. W szczególności, organy nie wykazały, że przedłożona przez inwestorów dokumentacja była kompletna i zgodna z prawem, a także nie zapewniły skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z budową garażu wolnostojącego, który został wykonany w sposób istotnie odbiegający od ustaleń pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorom przedłożenie dokumentacji (inwentaryzacji, orzeczenia technicznego, projektu budowlanego). Po przedłożeniu dokumentacji, organ pierwszej instancji udzielił pozwolenia na wznowienie robót. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym naruszenie jego prawa własności oraz brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. i orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędziowie Sędzia WSA Tamara Dziełakowska, Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.), Protokolant Sekretarz Sądowy Marta Sankiewicz, po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 28 kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 14 stycznia 2003 r., nr [...], 2. orzeka, iż decyzje opisane w pierwszym wyroku nie mogą być wykonane, 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. na rzecz skarżącego I. M. kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 741/03 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. postanowieniem z dnia 15 lipca 2002 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. nr 89, poz. 414 ze zm.), wstrzymał A., A. i M. K. prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu, przy budowie garażu wolnostojącego na terenie położonym w G., przy ul. [...], na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku. Następnie - decyzją z dnia 19 lipca 2002 roku nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane nakazał ww. osobom przedłożenie w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu G. w terminie do dnia l października 2002 roku: · inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych przy budowie garażu wolnostojącego na terenie położonym w G., przy ul. [...] (dz. nr [..]) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku; · orzeczenia technicznego stanowiącego opis i ocenę wszystkich przeprowadzonych robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku przy budowie przedmiotowego garażu; · projektu budowlanego na dokończenie robót, który uwzględni wymagania warunków technicznych oraz Prawa budowlanego jakim odpowiadają budynki przy granicy działki. W uzasadnieniu decyzji organ nadzoru budowlanego wskazał, iż na działce nr [...] przy ul. [...] prowadzona jest budowa garażu wolnostojącego w oparciu o pozwolenie na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku, w trakcie której wykonano żelbetowe ławy fundamentowe, betonowe ściany fundamentowe oraz posadzką betonową, a także dobudowano - do budowanego boksu garażowego - podmurówkę w kształcie litery [..], o wymiarach 3,15m na 6,40m. Organ stwierdził także, iż dobudowana podmurówka stanowi fundament pod budowę drugiego boksu garażowego, a zatem roboty budowlanych wykonywane są w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę albowiem zamiast budowy wolnostojącego garażu na jedno stanowisko budowany jest garaż wolnostojący na dwa stanowiska. Decyzją z dnia 14 stycznia 2003 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. la ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. udzielił inwestorom pozwolenia na wznowienie robót budowlanych związanych z dokończeniem budowy garażu wykonanego z istotnymi odstępstwami od warunków ustalonych w pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż inwestorzy przy piśmie z dnia 24 września 2002 roku (data wpływu 1 października 2002 r., D.dz. [...]) przedłożyli inwentaryzację wykonanych robót budowlanych przy budowie garażu z istotnymi odstępstwami od warunków udzielonych w pozwoleniu na budowę z dnia 9 sierpnia 2000 roku, nr [...], orzeczenie techniczne stanowiące opis i ocenę wszystkich przeprowadzonych robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę oraz projekt budowlany na dokończenie robót, który uwzględnia wymagania warunków technicznych oraz Prawa budowlanego jakim odpowiadają budynki przy granicy działki. Organ stwierdził nadto, iż przeanalizował złożoną dokumentację i uznał, że obowiązek nałożony w decyzji z dnia 19 lipca 2002 roku, nr [...], został wykonany. W odwołaniu od powyższej decyzji I. M. zarzucił jej: 1/ naruszenie przepisów prawa materialnego skutkujące nie wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a w szczególności: · art. 21 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1, art. 64 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej; · art. 143 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny; · art. 5 i art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane; · § 12 ust. 4 pkt 2 oraz § 41 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2003 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie); 2/ naruszenie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego skutkujące pozbawieniem skarżącego jego praw, a w szczególności naruszenie art. 6 - 9, art. 10 § 1, art. 12, art. 35, art. 36, art. 61 §§ 1 i 3 , art. 75, art. 76, art. 77 § 1, art.78 § 1, art. 79, art. 80, art. 86 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu odwołujący się m. in. stwierdził, iż organ I instancji usankcjonował zaskarżaną decyzją naruszenie przez inwestorów prawa własności skarżącego albowiem inwestycja znajduje się częściowo na działce stanowiącej własność odwołującego się, na co odwołujący się nigdy nie wyraził zgody. Stwierdził także, iż sam fakt złożenia dokumentacji przez inwestorów w oznaczonym terminie stanowił przesłankę do udzielenia pozwolenia na wznowienie robót. Zarzucił organowi I instancji, iż ten nie odniósł się w zaskarżanej decyzji do wniosków skarżącego zawartych w piśmie z dnia 25 sierpnia 2001 roku, jak i do całego materiału dowodowego oraz dalszych wniosków przedstawianych przez skarżącego w licznych pismach, a zatem nie rozpatrzył całości materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącego, naruszając tym samym zasady ogólne określone przepisami ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Zarzucił organowi I instancji nadto, iż rażąco naruszył między innymi dyspozycją art. 79 k.p.a. uniemożliwiając mu uczestnictwo w przeprowadzaniu dowodów. Wskazał, iż organ winien wydać decyzję na podstawie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zajmując jednocześnie stanowisko wobec różnic w zebranym materiale dowodowym, będącym podstawą tejże decyzji. Podkreślił przy tym, iż obowiązek pełnego przeprowadzenia postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. Odwołujący się podkreślił przy tym, iż organ nie ustosunkował się do jego wniosków dotyczących rozbiórki podmurówki i przeprowadzenia na koszt inwestorów prac związanych z zabezpieczeniem ściany budynku skarżącego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 28 kwietnia 2003 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art.51 ust. la ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000 roku, nr 106, poz. 1126 ze zm.), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy nie znajdując podstaw do jej zmiany bądź uchylenia. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż inwestorzy wykonali obowiązki nałożone na nich decyzją nr [...], z dnia 19 lipca 2002 roku, składając przy piśmie z dnia 24 września 2002 roku wymaganą dokumentację. Odnosząc się do argumentów podnoszonych w odwołaniu stwierdził, że w świetle obowiązujących przepisów prawa budowlanego w przedmiotowej sprawie nie jest wymagana zgoda właścicieli działek sąsiednich na prowadzenie przedmiotowej inwestycji. Stwierdził także, iż z analizy akt sprawy i załączonego projektu budowlanego wynika, iż przedmiotowa budowa realizowana jest na działce, której właścicielami są inwestorzy, wobec tego podnoszone przez odwołującego się argumenty o naruszeniu granic działki sąsiedniej nie znajdują uzasadnienia. Wskazał również, iż spory w tym przedmiocie rozstrzygane są przez sądy powszechne na podstawie przepisów kodeksu cywilnego albowiem organy nadzoru budowlanego rozstrzygają sprawy w oparciu o przepisy prawa budowlanego, zatem nie posiadają kompetencji w zakresie ustalania stosunków własnościowych. W skardze na powyższą decyzję I. M. wniósł o stwierdzenie jej nieważności oraz stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji z dnia 14 stycznia 2003 roku lub uchylenie obu ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniósł także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji: 1/ naruszenie przepisów prawa materialnego skutkujące nie wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a w szczególności: · art. 21, 32 oraz 64 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej; · art. 143 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny; · art. 5, art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane; · § 12 ust. 4 pkt 2 oraz § 41 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; · § 12 ust. 3 pkt 1 lit. b, ust. 6 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2003 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; 2/ naruszenie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego skutkujące pozbawieniem skarżącego jego praw, a w szczególności naruszenie: · zasad ogólnego postępowania - art. 6, 7,8,9, 10 § 1, 12,35,36, · zasad proceduralnych - art. 61 § 1 i 3, 75, 76, 77 § 1, 78 § 1, 79 , 80, 86, · zasady uzewnętrznienia motywacji decyzji - art. 107 § 1 i 3. W uzasadnieniu skargi stwierdził, iż A. K. (inwestor) próbował przymusić skarżącego - właściciela nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] (dz. nr [...]), aby ten wyraził zgodę na wybudowanie przez inwestorów garażu dwu-boksowego, przylegającego do jego budynku (posadowionego na działce nr [...], przy granicy z działką nr [...]), jednakże skarżący nigdy nie wyraził zgody na usytuowanie jakiegokolwiek budynku i garażu /garaży/ na sąsiedniej posesji inwestorów bez zachowania wymaganej przepisami prawa odległości od granicy z jego działką. Skarżący stwierdził także, iż inwestorzy, budując garaż dwu- boksowy, naruszyli jego prawo własności albowiem dokonując samowolnych prac ziemnych nie objętych pozwoleniem na budowę odkryli fundamenty jego budynku, które zostały w wyniku tych prac naruszone albowiem na całej długości ściany budynku, do której przylega podmurówka, widoczne jest zamakanie ściany, woda zbiera się w szczelinach, a nadto w środku budynku, na ścianie, której zostały odsłonięte fundamenty, nastąpiło skośne pęknięcie o nierównomiemej szerokości. Skarżący podkreślił przy tym, iż w toku postępowania nie uzyskał wyjaśnień, czy, a jeżeli tak, to w jaki sposób inwestorzy dokonali zabezpieczenia odkopanych fundamentów jego budynku przed wykonaniem wylewki, w jaki sposób dokonali zabezpieczenia ściany ww. budynku przed tworzącą się zastoiną wodną na wykonanej przez inwestorów ławie oraz w jaki sposób skarżący będzie mógł - wykonując swoje uprawnienia wynikające z prawa własności - przeprowadzać konserwację ścian swojego budynku, zgodnie z prawem budowlanym. Skarżący wskazał także, iż decyzja nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu A., A. i M. K. pozwolenia na budowę garażu wolnostojącego na terenie położonym w G. przy ul. [...] działka nr [...] została na podstawie art. 36a ustawy Prawo budowlane uchylona. Podał także, iż w dniu 21 stycznia 2002 r. zostały przeprowadzone czynności okazania posadowienia znaków granicznych i przebiegu granic nieruchomości stanowiącej jego własność, oznaczonej w ewidencji gruntów obręb [...] arkusz [...], w wyniku których został sporządzony protokół graniczny, podpisany przez strony uczestniczące w tych czynnościach tj. skarżącego (właściciela działki nr [..]) oraz A. K. (współwłaściciela działki nr [...]). Przeprowadzone tego dnia pomiary potwierdziły, iż inwestorzy w sposób świadomy przekroczyli swoją inwestycją linię graniczną pomiędzy działką nr [...], a działką nr [...], na niekorzyść właściciela działki nr [...] i dokonali naruszenia prawa własności skarżącego. Pomimo tego organy nadzoru budowlanego zaakceptowały dokonania inwestorów, również naruszając swoimi decyzjami prawo własności skarżącego. Skarżący stwierdził nadto, iż organ I instancji swoim działaniem ograniczył prawa strony skarżącej albowiem nie poinformował skarżącego o przeprowadzeniu wizji lokalnej w dniu 4 lipca 2002 r. oraz o złożeniu przez inwestorów dokumentacji w dniu 24 września 2002 r. - mającej istotne znaczenie dla skarżącego, a tym samym uniemożliwił skarżącemu obronę jego interesów prawnych chociażby poprzez zgłoszenie zastrzeżeń co do złożonych dokumentów. Zarzucił także organom, iż w treści uzasadnień zaskarżanych decyzji nie odniosły się do materiału przedstawionego przez skarżącego w jego pismach z: 25 sierpnia 2001 r., 14 września 2001 r., 14 i 16 listopada 2001 r., 18 grudnia 2001 r. oraz 25 stycznia 2002 r. W ocenie skarżącego organy tym samym naruszyły przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, które wskazują obowiązki organu, do których organ jest obowiązany się stosować przy gromadzeniu materiału dowodowego, który musi być w sposób wyczerpujący zebrany i rozpatrzony przez organ w całości. Skarżący podkreślił przy tym, iż ocena zebranego materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinny znaleźć pełne odzwierciedlenie w dokumentach stanowiących podstawę do wydania przez organ decyzji, przekonywujących zarówno co do prawidłowości oceny sytuacji materialnej strony jak i co do zasadności treści rozstrzygnięcia. Dodatkowo, w piśmie procesowym z dnia 23 listopada 2005 roku, skarżący zwrócił uwagę na: · treść pisma A. K. z dnia 24 września 2002 roku skierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (złożonego w dniu l października 2002 r.) dotyczącego przedłożenia: 1/ opisu inwentaryzacji wykonanych robót (..) 21 orzeczenia techniczne (...) 31 projektu budowlanego na dokończenie robót(...), wskazując, iż w aktach administracyjnych brak jest dokumentacji wskazanej w przedmiotowym piśmie; · treść pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 października 2002 r., nr [...], skierowanego do A. K. (1.dz.3015), w którym Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w dokumentacji złożonej 1 października 2002 r. (..) stwierdza rażące braki w inwentaryzacji i w orzeczeniu technicznym (..) oraz wskazuje, iż forma projektu odbiega od wymagań wynikających z Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie szczególnego zakresu i formy projektu budowlanego, a następnie zobowiązuje inwestora do uzupełnienia złożonej dokumentacji (w ocenie skarżącego również tej dokumentacji nie ma w aktach administracyjnych). Skarżący zaznaczył przy tym, iż z uwagi na brak dokumentacji złożonej przez A. K. w dniu 1 października 2002 r., która posiadała rażące braki trudno jest mu zinterpretować dokumentację załączoną do akt administracyjnych, oznaczoną pieczątką, iż stanowi ona załącznik do decyzji z dnia 14 stycznia 2003 r., nr [...]. Przy czym skarżący wskazał, iż w dokumentacji tej jest m. in. orzeczenie techniczne wykonania fundamentów na działce nr [..] w G. ul. [...], które w swojej treści zawiera stwierdzenie: ,,(....) oba fundamenty są powiązane, od granicy działki dzieli je przestrzeń l0 cm", które według skarżącego pozwala domniemywać, iż osoba je sporządzająca nie widziała przedmiotowych robót. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i dodatkowo wskazując, iż zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie są zasadne bowiem organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie, a skarżący brał w nim czynny udział i na każdym etapie postępowania mógł zapoznać się z aktami sprawy. Organ stwierdził także, iż w świetle obowiązujących przepisów prawa budowlanego w przedmiotowej sprawie nie jest wymagana zgoda właścicieli działek sąsiednich na prowadzenie inwestycji na granicy, a ponieważ omawiany obiekt budowlany jest dobudowywany do istniejącego przy granicy obiektu budowlanego na sąsiedniej działce, zatem roszczenia z tytułu ewentualnego naruszenia granicy mogą być rozstrzygane jedynie na drodze powództwa cywilnego. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo O postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. l § l i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 28 kwietnia 2003 roku oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 14 stycznia 2003 roku zostały wydane na podstawie art. 51 ust. 1 a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (wszystkie przepisy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) w przypadku wykonywania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie tych robót, a następnie, przed upływem 2 miesięcy od dnia doręczenia ww. postanowienia, wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części (art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego) albo nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności (art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego). Przepis art. 51 ust. la cytowanej ustawy stanowi zaś, iż po wykonaniu obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. W niniejszej sprawie decyzją z dnia 19 lipca 2002 roku nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, po uprzednim wstrzymaniu robót, inwestorzy zobowiązani zostali do przedłożenia w terminie do dnia 1 października 2002 roku: · inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych przy budowie garażu wolnostojącego na terenie położonym w G. przy ul. [...] (dz. nr [....]) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku; · orzeczenia technicznego stanowiącego opis i ocenę wszystkich przeprowadzonych robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 9 sierpnia 2000 roku przy budowie przedmiotowego garażu; · projektu budowlanego na dokończenie robót, który uwzględni wymagania warunków technicznych oraz Prawa budowlanego jakim odpowiadają budynki przy granicy działki. Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji (utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją) zostały oparte na ustaleniu organów, zgodnie z którym inwestorzy przy piśmie z dnia 24 września 2002 roku (data wpływu 1 października 2002 r., L.dz. 3015) przedłożyli dokumentację wskazaną w decyzji z dnia 19 lipca 2002 roku. Przy czym organy obu instancji uznały, iż inwestorzy przedkładając ww. dokumentację wykonali obowiązek nałożony na nich w decyzji z dnia 19 lipca 2002 roku, nr [...]. W ocenie Sądu powyższe ustalenia organów budzą uzasadnione wątpliwości, jak bowiem zasadnie wskazał skarżący w piśmie z dnia 23 listopada 2005 roku, w aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest dokumentacji złożonej przez inwestorów przy piśmie z 24 września 2002 roku, a z treści pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 października 2002 roku wynika, iż inwestorzy złożyli przy tym piśmie dokumentację zawierającą rażące braki. Sąd miał przy tym także na uwadze, iż w uzasadnieniach obu wydanych w niniejszej sprawie decyzji brak jest wyjaśnień dotyczących procedury uzupełniania braków dokumentacji złożonej przez inwestorów przy piśmie z dnia 24 września 2002 roku, brak jest także oceny dokumentacji pod kątem zgodności jej z przepisami prawa budowlanego. W aktach sprawy znajduje się wprawdzie projekt budowlany garażu dla dwóch samochodów osobowych na działce nr [..] w G. przy ul. [...] opatrzony pieczątką o treści: "załącznik do decyzji [...] z dnia 14 stycznia 2003 roku", jednakże projekt ten datowany jest na listopad 2002 roku, a z treści uzasadnień decyzji nie wynika, czy organy dokonały analizy tego projektu. Brak jest również danych pozwalających ustalić kto i kiedy przedłożył ww. projekt. Sąd miał przy tym także na uwadze, iż analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego nie pozwala w sposób jednoznaczny odpowiedzieć na pytanie czy, jak przyjął to organ II instancji, inwestorzy zaczęli budowę drugiego boksu garażu na należącej do nich działce (wzdłuż granicy z działką nr [...], w odległości około 10 cm od granicy - vide: orzeczenie techniczne stanowiące część projektu załączonego do akt), czy też wybudowali ww. obiekt na samej granicy z działką nr [..], czy też - jak wskazuje to skarżący - granicę tę przekroczyli. Organy - w ocenie Sądu - powyższej kwestii nie wyjaśniły. Nie bez znaczenia są także zarzuty skarżącego, który w toku całego postępowania przed organami nadzoru budowlanego wskazywał, iż inwestorzy, dokonując samowolnych prac ziemnych nie objętych pozwoleniem na budowę, odkryli fundamenty jego budynku, które zostały w wyniku tych prac naruszone albowiem na całej długości ściany budynku, do której przylega podmurówka, widoczne jest zamakanie ściany, woda zbiera się w szczelinach, a nadto w środku budynku, na ścianie, której zostały odsłonięte fundamenty, nastąpiło skośne pęknięcie o nierównomiernej szerokości. W ocenie Sądu, jeżeli powyższe zarzuty skarżącego polegają na prawdzie - organy winny dokonać szczególnie wnikliwej analizy przedłożonej przez inwestorów dokumentacji, zwracając uwagę na to, czy dokumentacja ta przewiduje takie rozwiązania techniczne, które zabezpieczałyby budynek sąsiedni. Zgodnie z treścią art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Wynika z niej obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (tak Barbara Adamiak w: "Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz" B. Adamiak, J. Borkowski, CH Beck, Warszawa 2004 rok, str. 67). Stosownie do art. 77 § l k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje przy tym formalna teoria dowodowa, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Z treści przepisów art. 7 i 77 § l k.p.a. wynika, że organ administracji zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Strona jest uprawniona, a nie zobowiązana do przedstawienia dodatkowych dowodów. Zgodnie z ww. przepisami organy rozpatrujące niniejszą sprawę winny podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w tym nie tylko interes inwestorów, ale także interes skarżącego. Winny - kierując się powyższymi zasadami przede wszystkim dokonać wnikliwej analizy przedłożonych przez inwestorów dokumentów. Jak słusznie wskazywał skarżący organy nie zastosowały się do powyższych zasad ograniczając się właściwie do stwierdzenia, iż inwestorzy żądane dokumenty przedłożyli. W ocenie Sądu złożenie przez inwestorów żądanych przez organ dokumentów nie powoduje automatycznie obowiązku wydania decyzji zezwalającej na wznowienie robót. Dopiero analiza ww. dokumentów pod względem ich zgodności z przepisami prawa budowlanego pozwala na ustalenie czy inwestorzy należycie wykonali nałożony na nich obowiązek, przy czym ocena ta winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji albowiem - zgodnie z treścią art. 107 § 1 k.p.a., z uzasadnienia decyzji musi wynikać ocena faktów, prawa i subsumpcji oraz celów i skutków rozstrzygnięcia. Jak z powyższego wynika organy winny w niniejszej sprawie poddać weryfikacji dokumentację złożoną przez inwestorów i dać temu wyraz w uzasadnieniu, czego nie uczyniły, ograniczając się do lakonicznego stwierdzenia, iż inwestorzy wypełnili nałożone na nich obowiązki. Winny także w sposób nie budzący wątpliwości ustalić zakres inwestycji (tj. wyjaśnić czy garaż budowany jest na granicy działki, w pewnej odległości od granicy, czy też ją przekracza) albowiem stwierdzenie organu II instancji, iż inwestorzy realizują budowę na działce, której są właścicielami, nie zostało w żaden sposób uzasadnione. Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał za dowolne i przekraczające zasadę swobodnej oceny dowodów ustalenia faktyczne organów znajdujące wprawdzie pewne potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, który jednakże nie został w pełni rozpatrzony. Sąd miał przy tym na uwadze, kierując się treścią 80 k.p.a., iż zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści. W niniejszej sprawie wynikający z ww. przepisu obowiązek zbadania całokształtu materiału zgromadzonego w danej sprawie niewątpliwie nie został przez organy wypełniony. Sąd zważył przy tym, iż brak w uzasadnieniach decyzji rozważań organów dotyczących oceny złożonej dokumentacji nie pozwala Sądowi stwierdzić czy rzeczywiście organy przedłożoną przez inwestorów ,dokumentację przeanalizowały, a jeżeli tak, to w jaki sposób. Sąd miał przy tym także na uwadze, iż prowadząc niniejsze postępowanie organy naruszyły zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Zgodnie bowiem z treścią art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W ni niej szej sprawie brak jest w aktach administracyjnych dowodów na to, iż organ I instancji umożliwił skarżącemu, przed wydanie decyzji, zapoznanie się z treścią dokumentacji złożonej przez inwestorów. Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy (spór dotyczący zakresu inwestycji oraz wpływu inwestycji na stan techniczny budynku należącego do skarżącego) niewątpliwie skarżący miał prawo zapoznać się z rozwiązaniami przyjętymi w przedstawianym przez inwestorów projekcie oraz zgłosić co do przedłożonych dokumentów ewentualne zastrzeżenia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż orzekające w niniejszej sprawie organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego dotyczące zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.) oraz zasad przeprowadzenia postępowania dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.) ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.), w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tych przyczyn - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającąją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. Na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł, iż uchylone decyzje nie mogą być wykonane. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ administracji powinien mieć na uwadze przepisy art. 7 i 77 k.p.a. oraz wskazania Sądu zawarte w treści przedmiotowego uzasadnienia, a także przepisy ustawy z dnia z dnia 16 kwietnia 2004 roku o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. nr 93, poz. 888), które - zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ww. ustawy, znajdą zastosowanie w niniejszej sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło