II SA/Gd 741/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2026 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K. K. i E. K. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 10 lipca 2025 r. nr NSP-VIII.7581.1.24.2025.PG w przedmiocie potwierdzenia konieczności zajęcia nieruchomości oddala skargę. K. K. i E.K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego, którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Bytowskiego w przedmiocie potwierdzenia konieczności zajęcia nieruchomości. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z 14 stycznia 2025 r. E. S.A., w imieniu której występuje S. B., zwróciła się do Starosty Bytowskiego o wydanie decyzji w trybie art. 126 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dalej jako u.g.n.) na czasowe zajęcie nieruchomości w celu wycinki drzew wzdłuż linii energetycznej 15 kV nr [...] w dniach od 13 do 15 stycznia 2025 r. znajdującej się na nieruchomości gruntowej stanowiącej działki nr [...] o pow. 3,1213 ha oraz nr [...] o pow. 5,4977 ha, położone w obrębie ewidencyjnym J., gmina B. Do wniosku zostały załączone fotografie przedstawiające stan przedmiotowej linii. Wnioskodawca wskazał, że konieczne było niezwłoczne zajęcie nieruchomości z uwagi na wystąpienie obfitych opadów śniegu, które spowodowały połamanie drzew i gałęzi, które uszkodziły przedmiotową linię i spowodowały brak zasilania dla pobliskich miejscowości, tj. E. i R., a planowana wycinka nie była możliwa z uwagi na brak zgody właścicieli. Ponadto wnioskodawca uzupełnił wniosek o informację, że wyłączenie linii nastąpiło na skutek opadających drzew i gałęzi, pod naciskiem śniegu, na przewody oraz uszkodzeniu uległa wiązałka i konstrukcja słupa, w wyniku czego został zerwany przewód z izolatora. Dalsza zwłoka spowodowałaby zerwanie przewodów a naprawa wymagałaby jeszcze dłuższego czasu pozostawienia odbiorców bez napięcia. Obchód i sprawdzenie linii przy dotychczasowym stanie drzew zagrażał zdrowiu, a nawet życiu. Z uwagi na powyższe konieczne było bezzwłoczne zajęcie nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...] oraz nr [...] w dniach od 13 do 15 stycznia 2025 r. wynikających z siły wyższej oraz zapobieżeniu powstania znacznej szkody. Decyzją z 20 stycznia 2025 r. nr G.6821.1.2025.VI Starosta Bytowski potwierdził zaistnienie przesłanek prowadzących do konieczności zajęcia nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] oraz nr [...] wynikających z siły wyższej oraz nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody na skutek awarii linii energetycznej 15 kV nr [...] w dniach 13-15 stycznia 2025 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że powołując się na informacje zawarte we wniosku oraz dokumentację fotograficzną Starosta uznał za udowodniony zły stan techniczny przedmiotowej linii, który był spowodowany połamanym drzewostanem w wyniku obfitych opadów śniegu. Organ ocenił, że istniała nagła konieczność wycinki drzew i naprawienia linii w celu zapobiegnięcia jej dalszej awarii i dalszym pozostawieniem miejscowości bez zasilania. Ponadto, w wyniku zaistniałej sytuacji organ stwierdził, że zasadne było sięgnięcie po omawiany nadzwyczajny środek prawny, ponieważ zagrożenie było również najwyższej wartości jakie prawo chroni, czyli życie, zdrowie i bezpieczeństwo ludzi z uwagi na fakt, że uszkodzona linia stwarzała realne, bezpośrednie zagrożenie. Ewentualne szkody powstałe w wyniku jej całkowitego zerwania mogły mieć charakter zarówno materialny, jak i niematerialny. Ponadto, Starosta zauważył, że w myśl art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych E. S.A. jest przedsiębiorstwem użyteczności publicznej mającym na celu bieżące i nieprzerwane zaspokojenie potrzeb ludności w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną, realizuje zadania państwa i zabezpiecza interes gospodarstwa narodowego. Co więcej, stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, przedsiębiorstwo energetyczne zajmuje się przesyłaniem energii jest obowiązane utrzymywać zdolność urządzeń, instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w tą energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych Spółka ma obowiązek zapewnienia nieprzerwanego zaopatrzenia w energię oraz utrzymanie zdolności urządzeń. W związku z tym również z uwagi na powyższe zasadne było wejście na przedmiotową nieruchomości. Zgodnie z art. 126 ust. 5 u.g.n. podmiot, który zajął nieruchomość składa wniosek o wydanie tej decyzji w terminie 3 dni od dnia zajęcia nieruchomości. Spółka rozpoczęła prace na przedmiotowej nieruchomości w dniu 13 stycznia 2025 r., natomiast wniosek wpłynął do organu w dniu 15 stycznia 2025 r., zatem przesłanka mówiąca o zachowanie terminowości złożenia wniosku została spełniona. W zaistniałej sytuacji organ był zobowiązany do wydania decyzji w trybie art. 126 ust. 8 u.g.n., która jest potwierdzeniem zaistnienia przesłanek zajęcia nieruchomości. Po rozpatrzeniu odwołania K. K. i E.K. (właścicieli ww. nieruchomości) decyzją z 10 lipca 2025 r. nr NSP-VIII.7581.1.24.2025.PG Wojewoda Pomorski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji przywołał stosowne przepisy u.g.n. i przypomniał, że regulacje te odnoszą się do sytuacji, gdy zajęcie nieruchomości ma charakter na tyle nagły, że niemożliwe jest wstrzymanie się z zajęciem nieruchomości do czasu wydania decyzji w trybie art. 126 ust. 1 u.g.n. Pozwalają one więc na uzyskanie ex post decyzji potwierdzającej potrzebę zajęcia nieruchomości, a więc już po faktycznym zajęciu nieruchomości. Warunkiem takiego zajęcia (aby nie można było uznać go za bezprawne) jest stan kwalifikowanej nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie. Chodzi tu zatem o tego rodzaju sytuację, w której nie ma czasu na występowanie do starosty o wydanie decyzji na zasadach określonych w art. 126 ust. 1 u.g.n. Zgodnie z art. 126 ust. 10 u.g.n. przepisy ust. 1-9 stosuje się również w przypadku nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie wynikającej z awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Przytoczone przepisy przewidują sytuacje, w których właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości może być ograniczony w przysługującym mu prawie władania daną nieruchomością. Jak wynika z treści ww. przepisów są to sytuacje o charakterze szczególnym, o czym należy pamiętać analizując każdy przypadek korzystania z nieruchomości przez podmiot, któremu wobec danej nieruchomości nie przysługuje prawo własności lub użytkowania wieczystego, albo też określona służebność. Wyjątkowy charakter sytuacji uzasadniających korzystanie z cudzej nieruchomości, w trybie ww. przepisów, wynika z mocy oraz znaczenia prawa własności, które to prawo podlega ochronie konstytucyjnej. Tylko przepis o randze ustawy może ograniczać wykonywanie prawa własności, takim przepisem jest m.in. przytoczony powyżej art. 126 ust. 1 i ust. 5 u.g.n. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w kontekście poczynionych powyżej uwag Wojewoda uznał, iż zasadnie Starosta wskazał, że w niniejszej sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające wydanie decyzji potwierdzającej przesłanki czasowego zajęcia nieruchomości. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z koniecznością usunięcia awarii (przewalone drzewo na linie energetyczne, uszkodzenie wiązałki i konstrukcji słupa wraz z zerwaniem przewodu z izolatora) oraz z zapobieżeniem powstania znacznej szkody (możliwość uszkodzenia linii poprzez znajdujące się w pobliżu drzewa). Spółka wyjaśniła, iż obfite opady śniegu spowodowały przewalenie drzew i gałęzi co skutkowało awarią linii. Bez zasilania energetycznego pozostawały dwie miejscowości. Poinformowano, że drzewa stwarzały niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia osób przebywających w pobliżu linii a zarazem mogły przyczynić się do kolejnej awarii. Powszechnie znany jest fakt, iż w połowie stycznia 2025 r. na terenie m.in. powiatu b. wystąpiły intensywne opady śniegu. Przesłane przez Spółkę zdjęcia znajdujące się w aktach sprawy potwierdzają fakt uszkodzenia linii elektroenergetycznej poprzez przewalone drzewo. Co więcej, źródła informacyjne dostępne w internecie potwierdzają, iż intensywne opady śniegu doprowadziły do wielu uszkodzeń linii energetycznych i masowej awarii prądu w województwie p. Wojewoda podkreślił również, iż postępowanie prowadzone w trybie art. 126 ust. 5 i ust. 8 u.g.n. różni się zasadniczo od postępowań prowadzonych w trybie art. 124, art. 125, czy też art. 126 ust. 1 u.g.n. W odróżnieniu bowiem od tych trybów, wniosek składany przez wnioskodawcę nie ma na celu uzyskania tytułu prawnego do czasowego zajęcia nieruchomości, zastępującego zgodę jej właściciela, z uwagi na plany dokonania na niej w przyszłości określonych prac, lecz ma potwierdzić zasadność (usankcjonować) dokonanego już czasowego zajęcia nieruchomości. Konstrukcja tej regulacji sprawia zatem, iż wola właściciela nieruchomości nie ma w tej sytuacji znaczenia, zaś zgodnie z art. 126 ust. 5 u.g.n., to z mocy prawa powstaje po stronie właściciela nieruchomości obowiązek jej udostępnienia w celu zapobieżenia okolicznościom, o których mowa w art. 126 ust. 1 u.g.n. lub też odpowiednio - w warunkach określonych w art. 126 ust. 1 i 5 w związku z art. 126 ust. 10 u.g.n. - skutkom awarii, o których mowa w art. 124 b u.g.n., zaś obowiązek ten podlega egzekucji administracyjnej. Organ odwoławczy zaznaczył, że obowiązek i konieczność utrzymywania urządzeń i obiektów budowlanych w odpowiednim stanie technicznym wynika wprost z przepisów prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 w związku z ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane istnieje obowiązek utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 ww. ustawy. Art. 61 pkt 1 tej ustawy stanowi, że właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w ww. art. 5 ust. 2. Z kolei z treści art. 4 ust. 1 ustawy Prawo energetyczne wynika między innymi, że przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją paliw lub energii jest obowiązane utrzymywać zdolność urządzeń, instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w te paliwa lub energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych. W przedstawionych okolicznościach sprawy Wojewoda uznał, że wejście na cudzą nieruchomość było uzasadnione oraz zostało wykazane przekonującymi dowodami. Skutkiem braku dostawy energii elektrycznej w dłuższym czasie mogło być wystąpienie znacznej szkody, i to zarówno w sensie ekonomicznym, jak i społecznym (w rozumieniu możliwości zagrożenie zdrowia lub życia ludzkiego). Odnosząc się do stanowiska odwołujących się Wojewoda wyjaśnił, że postępowanie w niniejszej sprawie jest prowadzone w oparciu o art. 126 u.g.n., który nie obejmuje swoim zakresem pozwoleń na wycinkę drzew - stanowi jedynie o potwierdzeniu zaistnienia przesłanek zajęcia konkretnej nieruchomości w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Kwestie dotyczące zasadności wycinki całych drzew oraz ich ilości czy gatunku nie mogą być badane w niniejszym postępowaniu. Organ może jedynie stwierdzić, czy właściciel urządzeń przesyłowych znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości, miał prawo do jej czasowego zajęcia. Kwestia ta nie budzi wątpliwości organu odwoławczego bowiem jak wyżej wyjaśniono, awarię linii napowietrznej spowodowanej przez powalone drzewo należało usunąć bezzwłocznie, a w celu zapobieżenia podobnej sytuacji w przyszłości, Spółka zdecydowała o usunięciu innych drzew, które zagrażały bezpieczeństwu linii. Wniosek strony odwołującej się dotyczący przeprowadzenia wizji lokalnej na przedmiotowej nieruchomości w celu ustalenia "nieuzasadnionych i nieodwracalnych szkód poczynionych w przyrodzie przez firmę E.", nie może być uznany za zasadny w niniejszym postępowaniu, ponieważ to w postępowaniu dotyczącym ustalenia odszkodowania będą ustalane kwestie dotyczące poniesienia rzeczywistych strat przez właścicieli nieruchomości (art. 126 ust. 3 u.g.n.). Ponadto, w celu dokonania ustaleń z zakresu art. 126 u.g.n. organ nie ma obowiązku przeprowadzania wizji w terenie. Zgodnie z art. 85 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może w razie potrzeby przeprowadzić oględziny. Już z literalnego brzmienia przepisu wynika, iż przeprowadzenie oględzin nieruchomości nie jest obligatoryjne. To, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 k.p.a. decyduje, czy dana okoliczność została udowodniona, czy wymaga przeprowadzenia dodatkowych czynności. Również przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakładają na organ takiego obowiązku. Wojewoda zauważył także, iż z uwagi na aspekt nagłości i konieczność niezwłocznego działania Spółka nie miała obowiązku poinformować właścicieli nieruchomości o jej zajęciu. Następnie organ odwoławczy przypomniał, że odwołujący się wnioskowali o dołączenie do akt niniejszej sprawy dokumentacji dotyczącej sprawy odwoławczej od decyzji Wójta Gminy Borzytuchom w zakresie wycinki drzew na przedmiotowych działkach. Wniosek ten nie może zostać uwzględniony przez organ odwoławczy, bowiem kwestie te pozostają bez związku z prowadzoną sprawą w trybie art. 126 u.g.n. Celem wydania decyzji w przedmiotowym trybie nie jest wydanie zezwolenia na wykonanie konkretnych prac, typu wycinka drzew czy wymiana słupa, o której piszą odwołujący się, lecz celem decyzji jest potwierdzenie, że Spółka mogła zająć nieruchomość z uwagi na wystąpienie awarii sieci przesyłowej. To Spółka w zakresie swoich kompetencji decyduje o tym, jakie prace muszą zostać wykonane w przypadku wystąpienia siły wyższej (w tym przypadku awarii sieci pozbawiającej mieszkańców dwóch miejscowości energii elektrycznej) oraz zapobieżeniu powstania znacznej szkody (wystąpienie ponownej awarii co skutkowałoby pozostawaniem bez dostępu do prądu przez dłuższy okres czasu). W ocenie Wojewody niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 k.p.a. Strony były informowane na każdym etapie o podjętych czynnościach, a pisma kierowane do organu nie pozostawały bez odpowiedzi. Skoro strony twierdzą, że nie dostały jakiegoś zawiadomienia o podjętych czynnościach oznacza to, że takie czynności nie zostały podjęte. Dodatkowo, w pismach z 21 marca 2025 r. oraz z 9 czerwca 2025 r. Wojewoda wyjaśnił odwołującym się, czego dotyczy niniejsza sprawa, a które kwestie leżą poza zakresem właściwości niniejszej sprawy. Zatem odstąpiono od powielania wyjaśnień w niniejszej decyzji w kwestiach, które zostały uprzednio wyjaśnione. W skardze na powyższą decyzję K. K. i E.K. zarzucili naruszenie: 1) art. 126 ust. 1, 5, 6, 8, 10 u.g.n.; 2) art. 106 § 1, art. 7b, art. 7, art. 19 k.p.a.; 3) art. 107 § 3, art. 11, art. 8 § 1, art. 10 § 1, art. 9 k.p.a.; 4) art. 77 § 1, art. 7, art. 85 § 1 k.p.a.; 5) art. 4 ust. 1 i 2 oraz art. 83c ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (dalej jako u.o.p.); 6) art. 64 i 76 Konstytucji RP; Ponadto Skarżący wskazali na zaistnienie obiektywnych przesłanek do unieważnienia decyzji Starosty Bytowskiego, tj. art. 156 § 1 pkt 3, 6, 7 k.p.a. oraz na przekroczenie uprawnień i poświadczenie nieprawdy przez funkcjonariusza publicznego stosownie do art. 231 § 1 i art. 271 § 1 Kodeksu karnego. Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody i poprzedzającej ją decyzji Starosty, rozpatrzenie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Skarżący wskazali, że decyzje wydane przez Wojewodę i Starostę są wadliwe, ponieważ zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 126 ust. 1 u.g.n., który wyraźnie określa dwie przesłanki wydania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości, tj. wystąpienie "siły wyższej" lub wystąpienie "nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody". Mając na uwadze, że w obrocie prawnym jest ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. nr SKO.461.27.2021, która pomimo upływu prawie 4 lat nie została wykonana przez spółkę E., a dotyczy wycinki tych samych drzew pod linią energetyczną SN 15 kV. Zdaniem Skarżących, żadna z przesłanek wymienionych w art. 126 ust. 1 u.g.n. nie wystąpiła. E. wszystkie zdarzenia, awarie i szkody, które nastąpiły zarówno w dniach 13-15 stycznia 2025 r., a także wcześniej w marcu 2023 r. (wtedy nastąpiła pierwsza bezprawna wycinka 41 szt. drzew dokonana przez E.) - mogła przewidzieć i mogła im zapobiec dokładając jedynie minimum staranności. Zdarzenia te wystąpiły tylko i wyłącznie z winy Spółki i są wynikiem długotrwałej bezczynności, zaniechania i celowego niewykonywania przez E. od prawie 4 lat decyzji SKO w Słupsku. Powszechną wiedzą jest, że drzewa (sosny, brzozy) rosną wraz z upływem czasu, a przez okres prawie 4 lat niewykonywania przez E. decyzji SKO w Słupsku nastąpił znaczny i przewidywalny ich przyrost. Natomiast E. przez okres prawie 4 lat nie zrobiła nic, aby zakończyć temat zaplanowanej wycinki pod linią energetyczną i w istocie sama zainicjowała zdarzenia i stworzyła zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi oraz zwierząt w okolicy omawianej linii SN 15kV, którym teraz cynicznie i nieprofesjonalnie próbowała zapobiec. Nie są to zatem zdarzenia zewnętrzne w stosunku do powołującego się na nie podmiotu, a mamy do czynienia ze zdarzeniami całkowicie przewidywalnymi, zaplanowanymi i sprowokowanymi przez nieodpowiedzialny podmiot. Podmiot ten nie realizuje obowiązków, jakie nakłada na niego Prawo budowlane oraz Prawo energetyczne. Wojewoda w swojej decyzji słusznie przywołuje szereg przepisów z tych ustaw, którym podlega E., a jednak nie zauważa, że E. konsekwentnie ich nie przestrzega i nie dopełnia swoich podstawowych obowiązków. W ocenie Skarżących w niniejszej sprawie potrzeba zapobieżenia znacznej szkodzie w żadnym razie nie była nagła, a raczej należy ją określić jako powolną i długo oczekiwaną, bo przecież E. już w 2021 r. zdawała sobie sprawę, że taka szkoda może nastąpić, co jednoznacznie potwierdza złożenie przez E. wniosku z 27 września 2021 r. do Wójta Gminy Borzytuchom o wycinkę 180 szt. drzew pod linią SN 15kV na działkach [...] i [...]. Potem taka pierwsza, oczekiwana awaria istotnie nastąpiła w marcu 2023 r. i w jej wyniku, wbrew decyzji SKO w Słupsku, E. dokonała pierwszej bezprawnej wycinki 41 szt. drzew. Skarżący wskazali, że niestety E. w ogóle nie zamierzała wyciągać wniosków z tej pierwszej awarii i celowo dalej czekała na przyrost drzew i kolejną, obecną awarię mającą miejsce w dniach 13-15 stycznia 2025 r. Zdaniem Skarżących Spółka założyła, że i tak osiągnie swój cel bez konieczności realizacji decyzji SKO, ale jednocześnie stworzyła tym realne zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i zwierząt mogących znaleźć się w rejonie linii SN 15 kV. Tymczasem decyzja SKO w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. nałożyła na Spółkę obowiązek dokonania szczegółowej inwentaryzacji dendrologicznej drzewostanu na przedmiotowych działkach i ustalenia, które drzewa objęte wnioskiem stanowią rzeczywiste zagrożenie dla przebiegu sieci elektroenergetycznej, a więc spełniają przesłanki z art. 83 ust. 1 pkt 2 u.o.p. Ponadto, podczas wycinki należało wziąć pod uwagę wskazania dotyczące zastosowania Polskich Norm, tj. jedynie przycięcie drzew na odpowiedniej wysokości, bez całkowitego ich wycinania. Po wypełnieniu tych standardowych wymogów miało dojść do wycinki lub przycinki drzew. W dalszej części Skarżący obszernie przypomnieli przebieg sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją SKO w Słupsku. Dalej Skarżący wskazali, że wobec braku przesłanek do wydania decyzji zezwalającej na czasowe zajęcie nieruchomości zgodnie z art. 126 ust. 1 u.g.n., bezprawne było zastosowanie przepisów art. 126 ust. 5, 8 i 10 u.g.n o obowiązku udostępnienia nieruchomości oraz wykonania prac. Brak wystąpienia w tym przypadku przesłanek "siły wyższej" oraz "nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody" uniemożliwia postępowanie organów zgodnie z art. 126 ust. 5, 8 i 10 u.g.n. Przepisy te zostały błędnie zastosowane przez organy. Chybione są zatem twierdzenia Wojewody, że zgoda i wola właściciela nieruchomości na jej zajęcie nie ma w naszej sytuacji żadnego znaczenia, ponieważ z mocy art. 126 ust. 5 u.g.n. to po stronie właściciela nieruchomości powstaje obowiązek jej udostępnienia w celu zapobieżenia okolicznościom, o których mowa w art. 126 u.g.n., zaś obowiązek ten podlega egzekucji administracyjnej. Nie jest także właściwe stanowisko Wojewody, że "z uwagi na aspekt nagłości i konieczność niezwłocznego działania, Spółka nie miała obowiązku poinformować Właścicieli nieruchomości o jej zajęciu z uwagi na aspekt nagłości i konieczność". Jest wręcz przeciwnie: w przedstawionych okolicznościach E. miała bezwzględny obowiązek poinformowania właścicieli o wejściu na teren ich nieruchomości, o powodzie wejścia, na jakiej podstawie prace te mają być wykonane, o rozmiarze prac. Jednocześnie Skarżący wskazali, że Wojewoda w swojej decyzji podaje nieprawdę stwierdzając na stronie 1, że "Wyjaśniono, że intensywne opady śniegu spowodowały połamanie drzewostanu, a planowana wycinka nie była możliwa w uwagi na brak zgody właścicieli." Tymczasem Skarżący stwierdzili, że nikt do nich o taką zgodę nie występował, a wszelkie obowiązki i warunki wycięcia drzew nałożyła na E. ich własnym staraniem decyzja SKO w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. W dalszej kolejności Skarżący zarzucili organom obu instancji, że wydali swoje decyzje wbrew ostatecznej decyzji SKO w Słupsku nr SKO.461.27.2021 z 10 grudnia 2021 r., bez uprzedniego zwrócenia się do tego organu o jego stanowisko oraz bez współdziałania z tym organem w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. W piśmie z 7 lipca 2025 r. na temat materiału dowodowego zebranego w sprawie Skarżący wyraźnie sformułowali wniosek o zwrócenie się do SKO w Słupsku o zajęcie stanowiska w sprawie, jednak wniosek ten został zignorowany przez Wojewodę. Zdaniem Skarżących, Starosta wydał decyzję z 20 stycznia 2025 r. bez sprawdzenia aktualnej sytuacji prawnej działek [...] i [...], tj. swoją decyzją zanegował będącą w obrocie prawnym decyzję ostateczną SKO w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. nr SKO.461.27.2021, o której posiadał wiedzę i wszedł tym samym w kompetencje innego organu, który już wcześniej wydał decyzję w tej samej sprawie naruszając art. 19 K.p.a. o właściwości rzeczowej i miejscowej organu. Na dowód posiadanej przez Starostę wiedzy o decyzji SKO w Słupsku Skarżący wskazali na ich kolejne pisma (odwołania, wypowiedzenia, skargi) w temacie budowy przez E. "nowej" podziemnej linii energetycznej SN 15kV w miejsce starej linii napowietrznej, gdzie każdorazowo informowano Starostę o decyzji SKO z 10 grudnia 2021 r. Starosta wydał w temacie budowy "nowej" linii energetycznej 2 decyzje z 30 listopada 2021 r. opatrzone tym samym numerem G.6821.1.2021.VII oraz decyzję z 16 czerwca 2023 r. nr G.6821.2021.VII. Skutkiem posiadanych kompetencji powyższą wiedzę posiada także Wojewoda. Zatem, w ocenie Skarżących, w dokumentacji dowodowej brak jest kluczowego stanowiska SKO, które decyzją nr SKO.461.27.2021 z 10 grudnia 2021 r. uchyliło w całości wadliwą decyzję Wójta Gminy Borzytuchom z 25 października 2021 r. o nr OS.6131.33.2021 zezwalającą na wycinkę 180 szt. drzew w tym samym miejscu pod linią energetyczną SN 15 kV w przebiegu przez działki Skarżących nr [...] i [...] i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pomimo upływu już prawie 4 lat od decyzji SKO w Słupsku, decyzja ta nie została ponownie rozpatrzona przez Wójta Gminy Borzytuchom, a sam wnioskodawca – E. - tej decyzji nie wykonała. Jednocześnie E. pozyskała kolejną decyzję rozstrzygającą w tym samym temacie, ale tym razem od Starosty i z premedytacją wykorzystując wadliwość tej decyzji, dokonała bezprawnej wycinki wszystkich drzew znajdujących się w pasie technologicznym linii energetycznej, tj. wykonała działania, których zabraniała im decyzja ostateczna SKO w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. Starosta mając wiedzę o będącej w obrocie prawnym decyzji ostatecznej SKO w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. i posiadanej wiedzy, że E. zamierza na podstawie wadliwej decyzji Starosty wyciąć wszystkie drzewa znajdujące się w pasie technologicznym linii SN 15 kV, oczyszczając sobie jednocześnie teren pod realizację "nowej" inwestycji, przed wydaniem swojej decyzji bezwzględnie powinien zwrócić się o zajęcie stanowiska w tej sprawie do SKO w Słupsku. Następnie Skarżący zarzucili, że organy zaniechały przeprowadzenia wizji lokalnej i oględzin w terenie pomimo wyraźnych wniosków Skarżących i istotnego znaczenia stanu terenu dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zdaniem Skarżących, w opisanych okolicznościach spraw była taka potrzeba. Bazowanie na wybiórczej, stronniczej dokumentacji fotograficznej przekazanej przez E., było tutaj niewystarczające i niedopuszczalne. Bez tego dowodu obiektywne i rzetelne rozpoznanie sprawy nie było możliwe. Skarżący przypomnieli, że w odwołaniu od decyzji Starosty wnioskowali o niezwłoczne powołanie komisji przez Wojewodę z udziałem właścicieli nieruchomości, przedstawicieli Starosty Bytowskiego, Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku, Wójta Gminy Borzytuchom, specjalisty dendrologa, stosownych rzeczoznawców, firmy E. i dokonanie przez tę Komisję wizji lokalnej i oględzin w terenie celem potwierdzenia, udokumentowania, sporządzenia szczegółowej inwentaryzacji i wyceny nieuzasadnionych i nieodwracalnych szkód poczynionych w przyrodzie przez firmę E. skutkiem wadliwości decyzji Starosty z 20 stycznia 2025 r. Jednocześnie Skarżący żądali natychmiastowego zabezpieczenia bezprawnie wyciętego drzewa, jego przeliczenia, oznakowania i w uzgodnieniu z właścicielami pilne przetransportowanie surowca w miejsce wskazane przez właścicieli, jednak Starosta wyjaśnił, że nie jest organem właściwym. Organy nie zdecydowały się wyjść zza biurka, chociaż w tym czasie dowody były sukcesywnie rozkradane, a właściciele zostali zmuszeni są do podejmowania we własnym zakresie działań zabezpieczających swój majątek przed jego dalszym uszczuplaniem. Wizja lokalna i oględziny w terenie leżą także w interesie organów, a w szczególności Starosty Bytowskiego, który wydając wadliwą decyzję przekroczył swoje uprawnienia, wszedł w kompetencje innych organów, tj. Wójta Gminy Borzytuchom oraz SKO w Słupsku i swoją wadliwą decyzją doprowadził do szkody dużych rozmiarów w przyrodzie. Skarżący twierdzą, że kolejny już raz E. podaje w swoim wniosku nieprawdziwe informacje w celu uzyskania korzystnej dla siebie decyzji, ale tym razem do Starosty. Skarżący wskazali, że nieprawdziwe są informacje podawane przez E. we wniosku z 14 stycznia 2025 r. o rzekomym uszkodzeniu konstrukcji słupa lub też słupów linii SN 15 kV, które skutkowały wydaniem przez Starostę swojej decyzji. Także z tego powodu wizja lokalna i oględziny w terenie były i nadal są bezwzględnie konieczne. Organy państwowe, do których zwraca się E. o wydanie decyzji i innych rozstrzygnięć w sprawach takich jak niniejsza, powinny każdorazowo bardzo dokładnie sprawdzać wnioski E. pod kątem prawdziwości podawanych w nich faktów, wyjaśnień, powodów i intencji, tj. chociażby każdorazowo dokonując obowiązkowo oględzin w terenie. Przypadek Skarżących wyraźnie wskazuje, że brak takiego sprawdzenia prowadzi potem do wydawania rozstrzygnięć wadliwych, bo podejmowanych na podstawie nieprawdziwych danych podawanych we wnioskach. Ponadto, Skarżący zarzucili, że organy obu instancji nie zawierają dostatecznego uzasadnienia, brak jest rzetelnej analizy stanu faktycznego, dokumentów i dowodów, nie wyjaśniono przesłanek którymi kierowały się organy przy załatwieniu sprawy, nie zapewniono stronom czynnego udziału w postępowaniu, złamano obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych. Nie wskazano w sposób dostateczny powodów, dla których nieruchomość została zajęta, a w szczególności nie określono powodu wycinki aż 163 szt. drzew, tj. wszystkich drzew znajdujących się w pasie technologicznym istniejącej napowietrznej linii energetycznej, chociaż tylko nieznaczna ilość tych drzew mogła tej linii zagrażać, a dodatkowo drzewa mogły być jedynie przycięte na odpowiedniej wysokości, wcale nie było potrzeby całkowitej ich wycinki. Fizycznie nie jest przecież możliwe, aby jednocześnie wszystkie 163 drzewa znajdujące się w pasie technologicznym w przebiegu linii energetycznej, stworzyły zagrożenie dla linii, a jednocześnie wcześniej przez 3 lata zarządca urządzeń tego nie zauważał. W konsekwencji, jako właściciele Skarżący zostali pozbawieni informacji o rzeczywistych przesłankach podjętego przez Starostę rozstrzygnięcia i powodach wycinki na podstawie tego rozstrzygnięcia aż 163 drzew, wyrządzeniu tym samym szkody dużych rozmiarów w przyrodzie i wyrządzeniu szkody materialnej o szacowanej wartości 247.324,5 zł. Nieprawdziwe informacje podane we wniosku E. z 14 stycznia 2025 r. doprowadziły do powstania szkody dużych rozmiarów w przyrodzie, a funkcjonariusz państwowy, który bez sprawdzenia faktów w terenie doprowadził do wydania wadliwej decyzji i posiadając wiedzę o innych decyzjach, wydanych w tym samym temacie nadużył swoje uprawnienia, nie dopełnił swoich obowiązków i działał na szkodę interesu prywatnego oraz poświadczył nieprawdę w wystawionym dokumencie. Co więcej, zdaniem Skarżących decyzje organów doprowadziły do dewastacji środowiska naturalnego, wbrew obowiązkowi ochrony przyrody. W dalszej kolejności Skarżący zauważyli, że decyzja Starosty z 20 stycznia 2025 r. w swojej treści nie mówi o wyrażeniu przez Starostę zgody na wycinkę drzew, a z całą pewnością nie mówi o wycince wszystkich drzew w pasie technologicznym o szerokości 10 m (po 5 m na każdą stronę od osi słupów) na całej długości 274 m w przebiegu linii energetycznej przez działki [...] i [...]. Zdaniem Skarżących, ani przesłanka "siły wyższej" ani też "nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody" nie wystąpiły w tym przypadku, a w wyniku wadliwej decyzji Starosty E. dokonała całkowitego spustoszenia wycinając wszystkie drzewa u samej podstawy w pasie technologicznym o szerokości 10 m, na długości 274 m czyli na powierzchni 2.740 m2, tj. w całym przebiegu linii energetycznej przez działki Skarżących. Właściciele nigdy nie wyrażali zgody na taką formą wycinki, tym bardziej, że zgodnie z Polskimi normami (PN-E-5100-1:1998 dotycząca linii NN i linii SN od 1 kV do 45 kV oraz PN-EN 50341-1:2013-03/Ap2) drzewa mogą być jedynie przycięte na odpowiedniej wysokości tak, aby nie wchodziły w kolizję z linią energetyczną, wcale nie muszą zostać całkowicie wycięte. Z uwagi na to, że drzewa stanowią własność Skarżących, to także decyzja o formie przycinki drzew należy wyłącznie do nich. Tymczasem nikt się nie kontaktował ze Skarżącymi zarówno w tym temacie, nikt w ogóle nie poinformował Skarżących o wejściu na teren ich działek, o powodzie wejścia na teren, na jakiej podstawie prace te mają być wykonane, o rozmiarze prac. Decyzję Starosty Skarżący odebrali w dniu 5 lutego 2025 r. i po natychmiastowej wizji lokalnej w terenie w tym samym dniu powzięli pierwszą informację o tym, co się stało, o podjętych bezprawnych działaniach i rozmiarze szkód. Taka karygodna forma działania zarówno Starosty jak i E. budzi największy sprzeciw i jest niedopuszczalna. Bezspornie nie zachowano tutaj właściwej procedury i zostały złamane warunki zajęcia nieruchomości określone w art. 126 pkt 5 u.g.n. Skarżący wskazali, że wycięto 102 szt. sosen o średnicach 40-75 cm (mierzone na wysokości 1,3 m) oraz wycięto 61 szt. brzóz o średnicach 20-35 cm, czyli łącznie wycięto 163 szt. drzew. Oszacowana wstępna wartość szkody na podstawie obowiązujących opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kary za zniszczenie zieleni w 2023 r. wynosi 188.562,5 zł. Sumarycznie, w wyniku bezprawnych wycinek dokonanych w dwóch turach przez E., tj. w marcu 2023 r. oraz teraz w dniach 13-15 stycznia 2025 r., wycięto łącznie 204 szt. drzew (tj. o 24 szt. więcej aniżeli we wniosku E. z 27 września 2021 r. do Wójta Gminy Borzytuchom, gdzie wskazywano 180 szt. drzew do wycinki). Z uwagi na bezprawny charakter wycinki drzew poczyniony na działkach [...] i [...], przy oszacowaniu szkód bezwzględnie mają zastosowanie stawki karne za zniszczenie zieleni. W wyliczeniu zastosowano stawki z roku 2023, ale w rozliczeniu końcowym należy przyjąć stawki najbardziej aktualne oraz uwzględnić dodatkowe koszty przywrócenia terenu do stanu pierwotnego. Skarżący wnieśli: o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wizji lokalnej i oględzin w terenie przed podjęciem rozstrzygnięcia w tej sprawie przez WSA w Gdańsku celem ustalenia rozmiaru szkód, nieprawidłowości w wykonaniu decyzji, oceny stanu terenu po wycince oraz konieczności jego rekultywacji; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze stanowiska w niniejszej sprawie, które powinny zająć organy: Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku oraz Wójt Gminy Borzytuchom, celem potwierdzenia obowiązywania decyzji SKO i obecnego stanu jej wykonania; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Starosty z 13 czerwca 2025r. nr G.6821.1.2025.VI celem wykazania, że Starosta nie znał lub celowo zignorował stan prawny (decyzję SKO), co skutkowało wydaniem wadliwej decyzji; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu na rzekome uszkodzenie słupów energetycznych linii energetycznej SN 15 kV poprzez żądanie dokumentacji z awarii oraz dodatkową wizję lokalną, która ma potwierdzić lub wykluczyć istnienie uszkodzeń uzasadniających konieczność wejścia na teren nieruchomości Skarżących, skutkujących wydaniem przez Starostę decyzji z 20 stycznia 2025 r.; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z kompletu dokumentacji z innych spraw dotyczących linii energetycznej SN 15 kV na działkach [...] oraz [...] w obrębie geodezyjnym J. celem potwierdzenia świadomego i notorycznego działania E. w złej wierze i ze świadomością pokrzywdzenia Skarżących we wszystkich tych sprawach; o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zestawienia szacunkowego poczynionej szkody, sporządzonego przez właścicieli i wykazującego rzeczywisty rozmiar i wartość szkody (163 drzewa, łączna wartość szkody 247.324,5 zł);. Reasumując, decyzja Starosty formalnie dotyczyła jedynie zajęcia nieruchomości, a nie wycinki. Użycie tej decyzji jako podstawy do dewastacji terenu było więc nielegalne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Pomorski wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Wojewody Pomorskiego z 10 lipca 2025 r., którą utrzymano decyzję Starosty Bytowskiego z 20 stycznia 2025 r. w przedmiocie potwierdzenia konieczności zajęcia nieruchomości. Na wstępie, wobec obszernego uzasadnienia skargi należy wyraźnie podkreślić, że przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest tylko i wyłącznie ocena, czy zostały spełnione ustawowe przesłanki do wydania zaskarżonych decyzji dotyczących potwierdzenia konieczności zajęcia nieruchomości. Natomiast poza granicami kontroli znajduje się decyzja kasacyjna Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 10 grudnia 2021 r. nr SKO.461.27.2021 (na którą wielokrotnie powołują się Skarżący), a którą uchylono decyzję Wójta Gminy Borzytuchom w przedmiocie zezwolenia E. S.A. na wycinkę drzew na działce nr [..] obr. J. Przedmiotem ww. decyzji jest kwestia wycinki na drzew na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, a organami właściwymi są w pierwszej instancji wójt, a w drugiej – samorządowe kolegium odwoławcze. Materialnoprawną podstawą decyzji kontrolowanych w niniejszym postępowaniu są zaś przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.), dalej jako u.g.n. Organem właściwym w pierwszej instancji jest starosta, a w drugiej – wojewoda (art. 9a u.g.n.). Zgodnie z art. 126 u.g.n. w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, z zastrzeżeniem ust. 5, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia nieruchomości. W przypadku postępowania prowadzonego na wniosek, wydanie decyzji następuje niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni, licząc od dnia złożenia wniosku (ust. 1). Decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności (ust. 2). W przypadku, gdy nagła potrzeba zapobieżenia okolicznościom, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia złożenie wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości, właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości ma obowiązek udostępnienia jej w celu zapobieżenia tym okolicznościom. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. Podmiot, który zajął nieruchomość składa wniosek o wydanie tej decyzji w terminie 3 dni od dnia zajęcia nieruchomości. Decyzja może być wydana nie później niż po upływie 6 miesięcy licząc od dnia zajęcia nieruchomości (ust. 5). Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje decyzję potwierdzającą zaistnienie przesłanek zajęcia nieruchomości w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 5 (ust. 8). Przepisy ust. 1-9 stosuje się również w przypadku nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkody wynikającej z awarii, o których mowa w art. 124b (ust. 10). Przepisy art. 126 ust. 1 i 5 u.g.n. przewidują jedną z form czasowego ograniczenia prawa własności nieruchomości z uwagi na zaistnienie szczególnych okoliczności wskazanych w tym przepisie. W celu zapobieżeniu nadmiernemu i zbyt pochopnemu stosowaniu możliwości zajęcia nieruchomości na podstawie art. 126 ust. 5 u.g.n. bez uprzedniego uzyskania stosowanej decyzji, o której mowa w art. 126 ust. 1 u.g.n., ustawodawca przewidział sankcje w postaci kary nakładanej na podmiot dokonujący zajęcia. Z przytoczonych przepisów wynika, że do ich zastosowania niezbędne jest wystąpienie siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Podkreślenia przy tym wymaga, że w ostatnim z wymienionych przypadków nie chodzi o jakąkolwiek potrzebę zapobieżenia powstaniu znacznej szkody a o potrzebę nagłą. Pojęcie "nagłej potrzeby" powinno być utożsamiane z sytuacją nadzwyczajną jako przyczyną zagrożenia, a mianowicie katastrofy, awarie urządzeń lub sieci itp. Istotą tej przesłanki jest taka nieprzewidywalna sytuacja lub stan, które nakazują szybkie, natychmiastowe działanie w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, przy czym podstawą wydania decyzji powinny być także wiarygodne informacje, z których wynika potrzeba niezwłocznego działania (zob. wyrok NSA z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 773/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym należy podkreślić, że ziszczenie się skutku w postaci powstania znacznej szkody nie jest warunkiem stosowania art. 126 ust. 1 u.g.n. Regulacja ta bowiem odwołuje się do "nagłej potrzeby zapobieżenia" powstaniu znacznej szkody, a więc obejmuje także sytuacje wskazujące na realne ryzyko powstania szkody w bliżej nieokreślonym momencie. Przy czym brak możliwości ustalenia, na podstawie najlepszej dostępnej wiedzy, momentu powstania znacznej szkody w przyszłości, nakazuje przyjąć, iż szkoda może nastąpić w każdej chwili, a tym samym istnieje stan nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody (zob. wyrok NSA z 21 lutego 2020 r. sygn. akt I OSK 3889/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy wydawaniu decyzji o zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości z powodu zapobieżenia znacznej szkody wynikającej z awarii należy kierować się racjonalnością i przewidywalnością rozmiarów możliwej do zaistnienia szkody, w kontekście tych przesłanek, które istnieją w chwili wydawania decyzji. Mogą to być jednak jedynie takie czynności, które są niezbędne do odwrócenia siły wyższej lub jej skutków bądź zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Ocena zakresu niezbędnych czynności musi być dokonywana indywidualnie w odniesieniu do każdego przypadku. Przekładając powyższe na okoliczności niniejszej sprawy należy zauważyć, że przedsiębiorca przesyłowy – E. S.A. odpowiada za linię elektroenergetyczną 15 kV nr [...], która przechodzi m.in. przez działki Skarżących, tj. działki o nr [...] oraz nr [...] położone w obrębie ewidencyjnym J., gmina B. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (na co zasadnie zwrócił uwagę Starosta w swojej decyzji) przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się m.in. przesyłaniem lub dystrybucją energii jest obowiązane utrzymywać zdolność urządzeń, instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w tę energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych. Nie ulega wątpliwości, że od stanu linii elektroenergetycznej zależy prawidłowe przesyłanie energii elektrycznej do odbiorców. Ponadto, jak wynika z zasad doświadczenia życiowego, położenie się drzew czy ich gałęzi na liniach wysokiego napięcia będzie skutkowało ich naderwaniem czy zerwaniem, a nawet naruszeniem słupów podtrzymujących te linie. Do tego należy zauważyć, że obfite opady śniegu, który utrzymuje się na gałęziach licznych drzew, obiektywnie stanowią okoliczność (siłę wyższą) mogącą spowodować nieplanowane (nagłe) awarie, których wystąpienie z kolei może doprowadzić do powstania znacznej szkody lub znacznych szkód. W niniejszej sprawie we wniosku z 14 stycznia 2025 r., złożonym w Starostwie Powiatowym w dniu 15 stycznia 2025 r., przedsiębiorca przesyłowy wskazał, że: "Połamany drzewostan na dz. nr [...] i [...] w związku z intensywnymi opadami śniegu i brakiem zgody właścicieli na wycinkę planową spowodował uszkodzenie linii, co skutkuje brakiem zasilania dla miejscowości Ę. i R. w gminie B." A zatem z powodu intensywnych opadów śniegu (siła wyższa) połamany drzewostan spowodował zerwanie linii, co powoduje pozostawienie dwóch miejscowości bez energii elektrycznej (znaczna szkoda). W konsekwencji, w ocenie składu orzekającego organy prawidłowo uznały, że należało wydać przedsiębiorcy przesyłowemu decyzję na podstawie art. 126 ust. 1 u.g.n. Powyższej oceny nie podważa obszerna argumentacja Skarżących dotycząca niewywiązywania się z kwestii wycinki drzew przy przedmiotowej linii energetycznej przez Spółkę. Niezależnie bowiem od tego, czy zasadnie Skarżący kwestionują działania Spółki w tym zakresie (a co, jak wyjaśniono już powyżej, jest poza granicami kontroli niniejszej sprawy), to w ocenie Sądu orzekające w sprawie organy zasadnie uznały, że w tym konkretnym przypadku doszło w dniach 13-15 stycznia 2025 r. do konieczności nagłego zapobieżenia powstaniu znacznej szkody na skutek awarii linii elektroenergetycznej, co wynikało z działania siły wyższej (tj. obfitych opadów śniegu). Natomiast wszelkie dywagacje na temat tego, czy nie doszłoby do takiej sytuacji, gdyby Spółka wcześniej legalnie wycięła sporne drzewa nie są przedmiotem kontrolowanej sprawy, w której analizowane jest jedynie wystąpienie ustawowych przesłanek "w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody". Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.