II SA/Gd 743/17

WyrokWSA w Gdańsku2018-01-31

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Magdalena Dobek - Rak, Dariusz Kurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia podziemnej linii elektroenergetycznej, wydana na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest zgodna z prawem, jeśli właściciel nieruchomości nie wyraża zgody, a lokalizacja inwestycji jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ale budzi wątpliwości co do optymalności z punktu widzenia właściciela?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia podziemnej linii elektroenergetycznej jest zgodna z prawem, jeśli spełnione są przesłanki z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tj. inwestycja ma charakter celu publicznego, jest zgodna z planem miejscowym, a właściciel nie wyraził zgody mimo przeprowadzonych rokowań. Sąd podkreślił, że celem postępowania nie jest rozstrzyganie o tym, czy inwestycja powstanie lub gdzie dokładnie przebiegnie, lecz umożliwienie jej realizacji w razie braku porozumienia z właścicielem, przy jednoczesnym uwzględnieniu wymogów technicznych i bezpieczeństwa.
Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości R. i J. C. skarżyli decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ograniczeniu sposobu korzystania z ich nieruchomości w celu przeprowadzenia podziemnej linii elektroenergetycznej. Inwestor A. nie doszedł do porozumienia z właścicielami w kwestii lokalizacji i nieodpłatnego zajęcia terenu. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, wskazując m.in. na możliwość zlokalizowania inwestycji w pasie drogowym oraz na niezgodność z planem miejscowym. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Asesor WSA Magdalena Dobek -Rak (spr.) Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi R. C. i J. C. na decyzję Wojewody z dnia 30 sierpnia 2017r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę. R. C. i J.C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z dnia 30 sierpnia 2017 r., nr [..], którą utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej, z dnia 28 września 2016 r., nr [..], orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości położonej w G., stanowiącej działkę nr [..], obręb ewidencyjny nr [..], poprzez udzielenie A. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na części ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w postaci podziemnej elektroenergetycznej linii kablowej średniego napięcia SN-15 kV, obejmującej odcinek linii o długości 99 m i szerokości pasa technologicznego wynoszącego 3 m, zajmując powierzchnię 297 m2 - zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1 stanowiącym integralną część niniejszej decyzji, na głębokości 1 m pod poziomem terenu. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z dnia 13 lipca 2015 r. A. wystąpiła do Prezydenta Miasta o wydanie, na podstawie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), dalej zwanej u.g.n., decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowiącej działkę nr [..], położonej w G., obręb nr [..], zapisanej w księdze wieczystej nr [..], w celu budowy podziemnej linii kablowej [..]". Z załączonych do wniosku dowodów wynikało, że inwestor dwukrotnie kontaktował się ze współwłaścicielami ww. nieruchomości – R. i J. C. – celem uzyskania pozwolenia na nieodpłatne zajęcie terenu, lecz strony nie doszły do porozumienia w kwestii lokalizacji przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Następnie w toku postępowania, w odpowiedzi na pytanie organu pierwszej instancji, Wydział Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego pismem z dnia 15 grudnia 2015 r. stwierdził, że "teren działki nr [..], obr. nr [..] znajduje się w strefach funkcyjnych 41 i 81 - odpowiednio karty terenu 024-41 i 049-81" miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego południowo - zachodniego rejonu B. w mieście G. - nr [..]. Wskazał także, iż "zapisy obowiązującego planu miejscowego umożliwiają realizację przedmiotowej inwestycji, pod warunkiem spełnienia wszystkich warunków szczegółowych określonych w zapisach planu oraz przepisach szczególnych". W związku zaś z tym, że współwłaściciele nieruchomości domagali się przede wszystkim przesunięcia planowanej linii elektroenergetycznej na działkę nr [..], która w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego znajduje się na terenie oznaczonym "ulice lokalne, ulice dojazdowe" Wydział Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego wskazał, że działka nr [..] przewidziana jest w planie do poszerzenia ulicy do min. szerokości odcinka 12 m. Umieszczenie zaś w pasie drogowym linii elektroenergetycznej jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy przemawiają za tym szczególnie uzasadnione względy, a ponadto, gdy jego umieszczenie nie zagraża bezpieczeństwu i jest związane z potrzebami zarządzania drogą, czy też potrzebami ruchu drogowego. Mając powyższe na uwadze, po rozpoznaniu wniosku, Prezydent Miasta decyzją z dnia 28 września 2016 r. ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [..], obręb ewidencyjny nr [..], położonej w G., stanowiącą współwłasność J. C. i R. C., poprzez udzielenie A., zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na części ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w postaci podziemnej elektroenergetycznej linii kablowej średniego napięcia SN-15 kV, obejmującej odcinek linii o długości 99m i szerokości pasa technologicznego wynoszącego 3 m, zajmując powierzchnię 297m2 - zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1 stanowiącym integralną część niniejszej decyzji. Linia przebiegająca pod powierzchnią ziemi posadowiona będzie na głębokości 1,0 m pod poziomem terenu. W uzasadnieniu decyzji, organ pierwszej instancji wskazując na zobowiązania ustawowe Spółki, z których wynika, że jest ona zobligowana do dostarczania energii elektrycznej w sposób ciągły i niezawodny, zwiększając tym samym bezpieczeństwo energetyczne swoich odbiorców uznał, iż zostały spełnione przesłanki celu publicznego związanego z budową nowej linii kablowej SN-15 kV. Pokreślił przy tym, że planowana inwestycja po wybudowaniu zastąpi istniejącą napowietrzną linię kablową SN-15 kV przebiegającą w innym miejscu działki niż linia projektowana. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego podnosząc, że w sprawie błędnie ustalono, iż nie jest możliwe zlokalizowanie przedmiotowej inwestycji w pasie drogowym oraz ograniczono sposób korzystania z nieruchomości mimo, że przedmiotowy cel publiczny może być zrealizowany w inny sposób niż przez ograniczenie prawa do nieruchomości. Postanowieniem z dnia 25 października 2016 r. Prezydent Miasta sprostował oczywistą omyłkę w decyzji z dnia 28 września 2016 r. w ten sposób, że wpisał poprawne imię właścicielki nieruchomości – J. C., zmienił na właściwą datę wniosku, tj. 13 lipca 2015 r. oraz uzupełnił charakterystykę projektowanej linii o przymiotnik "napowietrzna". Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia 30 sierpnia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji stwierdzając, że wszystkie przesłanki z art. 124 u.g.n. zostały spełnione, a zatem zasadnym było wydanie decyzji orzekającej o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Planowana inwestycja jest zgodna z zapisami obowiązującego miejscowego planu, w wniosek inwestora o wydanie decyzji poprzedzono rokowaniami z jej współwłaścicielami. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 39 ust. 1a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych organ wyjaśnił, że obowiązujący na przedmiotowym terenie plan miejscowy umożliwia realizację przedmiotowej inwestycji oraz, że projektowany kabel znajduje się strefach funkcyjnych 41 i 81 - odpowiednio karty terenu 024-41 i 049-81. Karta terenu nr 049-81 to projektowana ulica dojazdowa D o szerokości w liniach rozgraniczenia 12 m. Jednakże planowana inwestycja jedynie w części znajduje się na terenie pozostałym, tj. karcie terenu oznaczonej nr 024-41 (funkcja produkcyjno - usługowo-składowa). Organ zauważył przy tym, że odległość linii od granicy działki jest mniejsza niż 3 m, a zatem nie sposób mówić o nadmiernej uciążliwości dla właściciela nieruchomości (także mając na uwadze okoliczność, że projektowana linia kablowa zastąpi istniejącą napowietrzną linię, która obecnie przebiega niemalże w poprzek przedmiotowej nieruchomości). Wskazał także, iż to inwestor decyduje o lokalizacji inwestycji, a postulat uwzględnienia jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości w ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości dotyczy samego sposobu (zakresu) ograniczenia (tj. określenia konkretnego obszaru zajęcia wraz z przebiegiem inwestycji przez nieruchomość) nie zaś zmiany lokalizacji inwestycji. Wojewoda wyjaśnił, że przesunięcie inwestycji w głąb linii rozgraniczających drogi (jak wskazano w odwołaniu - o 5 m) rodziłoby w przyszłości trudności w utrzymaniu i eksploatacji linii, oraz znajdującej się tam ulicy, a nadto zauważył, że zgodnie z § 140 ust. 8 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016 r., poz. 124) nowa infrastruktura podziemna nie powinna być usytuowana pod jezdnią istniejącą i docelową. W skardze zarzucono naruszenie art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, pomimo że ograniczenie to jest niezgodne z obowiązującym na tym terenie planem zagospodarowania przestrzennego oraz art. 124 ust. 1 w zw. z art. 112 ust. 3 u.g.n. poprzez ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, mimo że przedmiotowy cel publiczny może być zrealizowany w inny sposób niż przez ograniczenie prawa do nieruchomości. W ramach tak skonstruowanych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta z dnia 28 września 2016 r. Zdaniem skarżących plan miejscowy, aby stwarzać podstawę do zastosowania instytucji z art. 124 ust. 1 u.g.n., musi nie tylko dopuszczać realizację celu publicznego, ale też w sposób precyzyjny określać lokalizację takiej inwestycji, poprzez wskazanie nieruchomości, przez które ma ona przebiegać oraz granic terenu, jaki może być pod nią zajęty. Tymczasem obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego nie wskazuje, że na terenie działek skarżących mogą być zrealizowane cele publiczne, w tym infrastruktura energetyczna. W uzasadnieniu skargi wskazano, że obszar działek o nr [..] i [..] w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego nie został określony jako obszar przeznaczony na cel publiczny, w tym cel publiczny, który ma być zrealizowany zgodnie z zaskarżonymi decyzjami. Wskazano, że niniejszy cel publiczny może zostać zrealizowany w inny sposób, niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości. Wystarczy bowiem położyć przedmiotową linię energetyczną około 5 m na wschód od planowanej trasy, dzięki czemu inwestycja zostanie zlokalizowana na publicznych nieruchomościach. Skarżący wskazali także, że w niniejszej sprawie nie ma zastosowania powołany przez organ § 140 ust. 8 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, bowiem przepis ten dotyczy wyłącznie infrastruktury podziemnej, pod jezdnią, zaś skarżący wnoszą o lokalizację inwestycji pod chodnikiem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. z 2017r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby uwzględnienie skargi i podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. Z tego też powodu Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli legalności w niniejszej sprawie poddano decyzję Wojewody z dnia 30 sierpnia 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej, z dnia 28 września 2016 r., orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości stanowiącej działkę nr [..], położoną w G., obręb ewidencyjny nr [..], poprzez udzielenie A. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na części ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w postaci podziemnej elektroenergetycznej linii kablowej średniego napięcia SN-15 kV, obejmującej odcinek linii o długości 99 m i szerokości pasa technologicznego wynoszącego 3 m, zajmując powierzchnię 297 m2 - zgodnie z załącznikiem graficznym nr 1 stanowiącym integralną część decyzji, która ma być posadowiona na głębokości 1 m pod poziomem gruntu. Materialnoprawną podstawą wydanych rozstrzygnięć stanowił art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), zwanej dalej u.g.n., zgodnie z którym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Stosownie do art. 124 ust. 3 u.g.n. udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Z przepisu art. 124 u.g.n. wynika, że ustawodawca umożliwia przymusowo, a więc wbrew woli właściciela nieruchomości, zrealizowanie inwestycji celu publicznego, w sytuacji gdy nie wyraża on na to zgody, tak co do zasady, jak i wskutek braku porozumienia z inwestorem co do ekwiwalentu pieniężnego za uszczuplenie jego praw. Celem postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie jest rozstrzygnięcie, czy inwestycja celu publicznego w ogóle powstanie, albo też którędy konkretnie będzie przebiegać. Kwestie te powinny być sprecyzowane uprzednio, albo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, albo w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. ma jedynie umożliwiać realizację inwestycji celu publicznego, w razie braku porozumienia z właścicielem nieruchomości. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w sposób określony w art. 124 ust. 1 u.g.n. możliwe jest przy łącznym spełnieniu następujących przesłanek: 1. planowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n., 2. ograniczenie ma być zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, 3. właściciel nie wyraża zgody na realizację inwestycji na jego działce, co potwierdzają udokumentowane rokowania pomiędzy inwestorem a właścicielem. Zwrócić należy uwagę, że ze względu na umiejscowienie przepisu art. 124 u.g.n. w rozdziale 4 zatytułowanym "Wywłaszczanie nieruchomości", do ograniczenia na tej podstawie sposobu korzystania z nieruchomości zastosowanie ma przepis art. 112 ust. 3 u.g.n., który stanowi, że wywłaszczenie nieruchomości może być dokonane, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. Wywłaszczanie bowiem polegać może nie tylko na odebraniu prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego, ale także na ograniczaniu tych praw do nieruchomości – na stałe lub czasowo. W konsekwencji, w postępowaniu o wydanie zezwolenia z art. 124 ust. 1 u.g.n. należy również badać uciążliwości orzekanego ograniczenia dla właściciela nieruchomości w granicach zakreślonych w art. 112 ust. 3 u.g.n. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz lektura uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia prowadzi do wniosku, że organ prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji orzekającą, w trybie art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., o zezwoleniu na założenie i przeprowadzenie przez część działki nr [..] w B., przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w postaci podziemnej elektroenergetycznej linii kablowej średniego napięcia SN-15 kV. W ocenie Sądu wszystkie przewidziane przepisami u.g.n. przesłanki umożliwiające takie organicznie sposobu korzystania z nieruchomości zostały spełnione. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że przedmiotowa inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n., albowiem odpowiada hipotezie normy prawnej wynikającej z pkt 2 tego artykułu, który stanowi, że celami publicznymi w rozumieniu ustawy jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Wobec tego jej realizacja, przy wyraźnym sprzeciwie właściciela działki, przez którą inwestor zaprojektował przebieg linii, mogła odbywać się w trybie i na zasadach wynikających z art. 124 u.g.n. Nie podzielając zarzutów skargi, Sąd uznał, że prawidłowo organy obu instancji administracyjnych potwierdziły zgodność, udzielonego zezwolenia na przeprowadzenie podziemnej linii elektroenergetycznej przez część działki nr [..], z obowiązującym, na jej obszarze, miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego południowo – zachodniego rejonu B. w mieście G., przyjętym uchwałą Rady Miasta nr XLVIII/1440/2002 z dnia 25 kwietnia 2002 r. Jak wynika bowiem z treści tego planu działka nr [..] znajduje się w dwóch strefach funkcyjnych, tj. oznaczonej symbolem 024-41 i 049-81. Strefa oznaczona symbolem 049-81 obejmuje obszar projektowanej ulicy dojazdowej "D", o szerokości minimalnej w liniach rozgraniczających – 12 m. Natomiast w strefie 024-41 przewidziano funkcję produkcyjno-usługowo-składową. Projektowany kabel linii elektroenergetycznej znajduje się w strefach funkcyjnych 41 i 81 – odpowiednio karty terenu 024-41 i 049-81, przy tym jedynie w niewielkim fragmencie przebiega przez strefę produkcyjno-usługowo-składową. Z treści wskazanych kart nie wynika, ażeby w strefach, które obejmują, ustanowiono jakiekolwiek zakazy w zakresie lokalizowania urządzeń infrastruktury technicznej, takich jak linie elektroenergetyczne. Oznacza to, że zapisy szczegółowe planu lokalizacji takich urządzeń nie wykluczają. W karcie nr 024-41 w pkt 4 nie ustalono jakichkolwiek funkcji jako niepożądanych. Natomiast z postanowień ogólnych planu, ujętych w § 2 ust. 1 wynika, że przez strefę uchwałodawca gminny rozumie teren wydzielony liniami rozgraniczającymi o jednakowych zasadach zagospodarowania, przeznaczonych pod określoną grupę funkcji, oznaczoną symbolem dwucyfrowym oraz sieci i urządzenia infrastruktury technicznej. Z uzasadnienia uchwały o planie wynika natomiast, że głównym zamierzeniem planistycznym było rozszerzenie terenów zabudowy mieszkaniowej i dopuszczenie szerokiego wachlarza działalności komercyjnej, któremu towarzyszyć miała rozbudowa elementów infrastruktury technicznej istniejącej, w tym o nowoprojektowane sieci energetyczne, po to ażeby zaspokoić zwiększone zapotrzebowanie na energię elektryczną. Z tego wynika, że akceptując istniejącą w dacie podejmowania uchwały o planie infrastrukturę techniczną, dopuszczono również budowę nowej. W ocenie Sądu, całokształt postanowień planu interpretowanych łącznie, przy uwzględnieniu zakładanego i pożądanego celu planistycznego, przemawia za zgodnością orzeczonego czasowego ograniczenia sposobu korzystania z działki nr [..] w celu realizacji inwestycji celu publicznego, która ma służyć zaspokajaniu potrzeb ogółu społeczności lokalnej, w tym również skarżących. Zwrócić przy tym należy uwagę, że przez teren działki [..] przebiega już napowietrzna linia energetyczna, którą planowana inwestycja ma zastąpić. W ocenie Sądu, w świetle przywołanych postanowień planu, zarzuty naruszenia art. 124 ust. 1 u.g.n. w zakresie zgodności oznaczonego ograniczenia z treścią planu miejscowego są niezasadne, jak też trafnie ocenił wojewoda. W ocenie Sądu uznaniu za spełniony wymogu zgodności z planem miejscowym nie sprzeciwia się niezbyt precyzyjnie określenie w nim przebiegu poszczególnych sieci lub położenia urządzeń, z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Do takiej sytuacji odniósł się NSA w Warszawie, który w wyroku z dnia 23 października 2014 r., I OSK 537/13, LEX nr 1591039, uznał, że im bardziej ogólne postanowienie planu miejscowego w zakresie dopuszczalności inwestycji o charakterze publicznym, tym większy margines swobody dla starosty w toku postępowania z art. 124 u.g.n. W orzecznictwie oraz w doktrynie wskazuje się na dopuszczalność wydawania decyzji wskazanych w art. 124 ust. 1 u.g.n. na podstawie zapisów wprawdzie przewidujących infrastrukturę energetyczną na określonym terenie, jednakże nie określających precyzyjnie ich przebiegu (por. G. Matusik [w] G. Bieniek, M. Gdesz, S. Kalus, G. Matusik, E. Mzyk, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Warszawa 2012, s. 719; wyrok WSA w Gdańsk z dnia 23 listopada 2016 r., II SA/Gd 458/16). Stanowisko to podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Tym bardziej, że w świetle przywołanych wyżej zapisów planu, który zakładał rozbudowę obszarów podlegających zabudowie oraz inwestycjom gospodarczym, nie sposób wykluczyć dopuszczalności realizacji urządzeń infrastruktury technicznej o charakterze przublicznym. Należy podkreślić, że organy orzekające były związane ustaleniami planu. Musiały jedynie sprawdzić, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie jest zgodne z planem miejscowym. Argumenty skarżących w istocie zmierzają do podważenia ustaleń obowiązującego planu miejscowego, którego zapisy nie zostały zakwestionowane w trybie do tego przewidzianym. Działanie takie nie może odnieść zamierzonego skutku, gdyż na obecnym etapie Sąd nie może dokonywać oceny prawidłowości ustaleń planu miejscowego. Zarówno organ administracyjny w postępowaniu prowadzącym do wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości z art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., jak i sąd administracyjny kontrolujący taką decyzję nie bada zgodności zapisów planu miejscowego z ogólnie obowiązującymi przepisami prawa, jak też nie kontroluje trybu podejmowania uchwały organu gminnego w tym przedmiocie. Wbrew zarzutom skargi spełnione zostały również wymogi wynikające z konieczności uwzględnienia dyspozycji art. 112 ust. 3 u.g.n. Organy bowiem wykazały niezbędność działki nr [..] na realizację celu publicznego zgłoszonego przez inwestora, a także brak możliwości realizacji tego celu w inny sposób z uwagi na konieczność zachowania wymogów technicznych oraz bezpieczeństwa dróg publicznych. Z planu wynika, że sfrefa funkcyjna 049-81, przewidująca drogę dojazdową "D" o minimalnej szerokości w liniach rozgraniczających 12 m, obejmuje działki o nr [..] i [..]. Ze względu na przewidywane parametry drogi oraz wymogi dotyczące dróg publicznych inwestor zobligowany był do takiego zaplanowania przebiegu linii elektroenergetycznej, czyli urządzenia infrastruktury technicznej niezwiązanego z drogami, ażeby inwestycja była z tymi wymogami zgodna. Stosownie do art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1440 ze zm.), zwanej dalej u.d.p., zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Jest to zasada, którą w pierwszej kolejności należy brać pod uwagę. Co prawda przepis art. 39 ust. 1a u.d.p. wyłącza zastosowanie powyższego ograniczenia do urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz urządzeń związanych z ich eksploatacją, a także do innych czynności związanych z eksploatacją tej infrastruktury i urządzeń, ale nie czyni tego bezwarunkowo. Stanowi bowiem, że wyłączenie to działa wówczas, jeżeli warunki techniczne i wymogi bezpieczeństwa na to pozwalają. Oznacza to, że dopuszczalność lokalizacji linii elektroenergetycznej w pasie drogowym podlega ocenie in casu, co organy w niniejszej sprawie uczyniły. Oceny tej należy dokonywać w świetle przepisów u.d.p. oraz rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 124). § 140 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanej z drogą, zwanej dalej "infrastrukturą", nie może naruszać elementów technicznych drogi oraz nie może przyczyniać się do czasowego lub trwałego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu albo zmniejszenia wartości użytkowej drogi, a także nie może wpływać negatywnie na system korzeniowy drzew rosnących w pasie drogowym. Z treści § 140 ust. 8 rozporządzenia wynika natomiast, że usytuowanie infrastruktury w ulicy powinno uwzględniać planowaną docelową realizację ulicy. Nowa infrastruktura podziemna nie powinna być usytuowana pod jezdnią istniejącą i docelową. Infrastruktura powinna być lokalizowana w odległościach od drogi określonych w przepisach o drogach publicznych (ust. 9). Zgodnie z art. 43 ust. 1 lp. 3 lit. c) u.d.p. najmniejsza z dopuszczalnych odległości, w jakiej obiekt budowlany przy drogach powinien być usytuowany od zewnętrznej krawędzi jezdni, dla dróg gminnych poza terenem zabudowanym, wynosi 15 m. Zmiana lokalizacji kabla, przez jego przeniesienie, zgodnie z żądaniami skarżących na odległość 5 m w głąb linii rozgraniczających drogę dojazdową "D" (zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia droga gminna musi spełniać warunki techniczne dla drogi kategorii D), spowodowałaby umieszczenie go w pasie drogowym tej drogi, co w ocenie Sądu naruszałoby przepisy § 140 ust. 1 rozporządzenia. Z tego powodu Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że zaprojektowanie linii elektroenergetycznej z innym, niż projektowany, przebiegiem nie odpowiadałby wymogom bezpieczeństwa i wymogom technicznym dróg publicznych. Przebieg kabla w liniach rozgraniczających drogę i wzdłuż granicy na działce nr [..], jest najbardziej optymalnym dla właścicieli nieruchomości. Przesunięcie linii zgodnie z żądaniem skarżących na działkę na [..], w głąb linii rozgraniczających drogi, rodziłoby natomiast trudności w utrzymaniu i eksploatacji zarówno tej linii, jak też znajdujących się tam ulic z uwagi na konieczność umiejscowienia linii pod jezdnią, co jest niedopuszczalne w świetle § 140 ust. 8 rozporządzenia. Skoro natomiast w planie miejscowym teren działek nr [..] i [..] oznaczono jako ulice: dojazdową i lokalną, w pełni uzasadnione jest usytuowanie spornej linii elektroenergetycznej najbliżej krawędzi linii rozgraniczających drogę, co czyni zadość wymogom przepisów o drogach publicznych. Teren objęty kwestionowanym zezwoleniem w przeważającej części ma przeznaczenie drogowe leżąc w strefie funkcyjnej 049-81, a tylko w niewielkiej części obejmuje teren o funkcji produkcyjno-usługowo-składowej. Poza tym lokalizacja projektowanej linii wzdłuż granicy działki skarżących, w odległości 3 m od niej, nie uniemożliwia ani nie pogarsza dotychczasowych warunków korzystania z tej nieruchomości. Zakłada raczej poprawę tych warunków biorąc pod uwagę, że istniejąca napowietrzna linia elektroenergetyczna przecina działkę w poprzek. W ocenie Sądu organy w sposób prawidłowy uwzględniły interes właściciela działki nr [..] zezwalając na ograniczenie prawa własności w sposób najmniej dla niego dolegliwy, aczkolwiek konieczny ze względu na realizację celów publicznych, służących zaspokojeniu rosnącego zapotrzebowania na energię elektryczną. Organy również zadość uczyniły obowiązkowi precyzyjnego wskazania przebiegu linii elektroenergetycznej oraz obszaru zajętego w związku z jej realizacją, co dodatkowo wzmacnia ochronę właściciela przed, wykraczającą poza granice wyznaczone art. 124 u.g.n. w zw. z art. 112 ust. 3 u.g.n., ingerencją w jego prawo. Decyzja z art. 124 u.g.n., jako ograniczająca prawo własności, musi bowiem wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość oraz zakres uszczuplenia władztwa właściciela, które z kolei nastąpić może tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. W niniejszej sprawie załącznikiem do decyzji organu pierwszej instancji, stanowiącym jej integralną część, uczyniono rysunek graficzny w skali 1:5000 przedstawiający trasę projektowanego kabla SN i obszar zajętości działki nr [..]. Dodatkowo wskazać należy, że zgromadzone w sprawie dokumenty potwierdzają, że przed wystąpieniem z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, inwestor przeprowadził z właścicielami nieruchomości rokowania w sprawie wyrażenia zgody na wykonanie prac związanych z realizacją spornej inwestycji. Fakt ten potwierdza znajdująca się w aktach sprawy korespondencja pomiędzy stronami, w której inwestor zwracał się o udzielenie przez właścicieli zgody na nieodpłatne zajęcie terenu, wskazując jednocześnie czas niezbędny do realizacji inwestycji na ich działce oraz informując, że szkody powstałe na nieruchomości bezpośrednio w wyniku prowadzenia prac zostaną zrekompensowane. W odpowiedzi na pismo inwestora skarżący zgłosili żądanie przesunięcia linii w głąb linii rozgraniczających drogę bądź o wykup ich nieruchomości, na które inwestor nie przystał. W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, trafnie organ odwoławczy przyjął, że spełniony został obowiązek przeprowadzenia rokowań, rozumianych jako przesłanka wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości. Rokowania oznaczają taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Z kolei z niemożnością uzyskania zgody właściciela mamy do czynienia wtedy, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Powyższe oznacza więc, że rokowania nie zawsze muszą kończyć się sukcesem, czyli zawarciem porozumienia, a decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości podejmowana jest dopiero w ostateczności, kiedy nie doszło do porozumienia między inwestorem a właścicielem nieruchomości. Zgodzić należy się także z poglądem, że rokowania nie są czynnościami sformalizowanymi. Mogą być prowadzone w dowolnej formie i nie można ich podporządkować konkretnym czynnościom negocjacyjnym. Przy tym w trybie art. 124 u.g.n. nie podlega weryfikacji organu, a następnie sądu, okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia. Rolą organów jest wyłącznie zbadanie faktu, czy rokowania w ogóle odbyły się, oraz czy doszło do porozumienia pomiędzy stronami. Ze wskazanych wyżej powodów Sąd uznał zarzuty skargi za nietrafne. W ocenie Sądu bowiem organy rozpoznające niniejszą sprawę procedowały w zgodzie z przepisami k.p.a., w sposób kompleksowy gromadząc materiał dowodowy niezbędny do jej rozstrzygnięcia i dokonując jego wszechstronnej oceny z poszanowaniem reguł określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Tak zgromadzony i oceniony materiał dowodowy stał się podstawą do prawidłowego zastosowania przepisów u.g.n. i podjęcia decyzji na podstawie art. 124 u.g.n., której uzasadnienie spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako niezasadną oddalił, orzekając w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Z akt sądowych wynika, że ani pełnomocnik skarżących ani uczestnik postępowania –A., w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu przez Wojewodę wniosku o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, nie zażądali przeprowadzenia rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło