II SA/Gd 756/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Sekretarz Sądowy Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. sprawy ze skargi H. B. o wymierzenie grzywny Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego z powodu bezczynności po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 533/12, w sprawie wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 533/12 po rozpoznaniu skargi H. B. uchylił postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2012 r. oraz Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 lipca 2012 r. odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego położonego w K., przy ul. [...], na działce nr [...] na lokal usługowy – pralnię. W dniu 30 sierpnia 2013 r. H. B. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ze skargą na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powyższego wyroku. Skarga została wniesiona bezpośrednio do Sądu, który przekazał ją do skarżonego organu w dniu 5 września 2013 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że sprawa została załatwiona postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. odmawiającym wszczęcia postępowania na wniosek skarżącej, a tym samym został wykonany wyrok z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 533/12. Na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. pełnomocnik skarżącej sprecyzował skargę, domagając się wymierzenia organowi grzywny za bezczynność po wyroku uchylającym postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Orzeczenia sądów administracyjnych podlegają wykonaniu na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zgodnie z art. 154 § 1 tej ustawy, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Nadto art. 154 § 3 stanowi, że wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. Skarżąca wystąpiła o wykonanie wyroku tutejszego Sądu z dnia 19 grudnia 2012 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 3 kwietnia 2013 r., zatem wniesienie skargi w niniejszej sprawie było dopuszczalne. Bezczynność w rozumieniu art. 154 § 1 zachodzi w sytuacji, gdy po wydaniu przez sąd prawomocnego wyroku, organ nie wydaje rozstrzygnięcia w sprawie w przewidzianym prawem terminie, przy czym zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1811/10, Lex nr 745170). Dyspozycja art. 35 § 1 Kpa nakazuje organom administracji publicznej załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 2 i 3 Kpa). Z akt administracyjnych wynikają następujące ustalenia: 1.Pismem z dnia 8 marca 2012 r. H. B. wniosła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie art. 71a ustawy - Prawo budowlane w sprawie zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego położonego w K., przy ul. [...], na działce nr [...], oraz podjęcie rozstrzygnięć przewidzianych w art. 71a ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, a w razie zaistnienia ku temu przesłanek, rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 71a ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. 2. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2012 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 61a § 1 oraz art. 123 Kpa, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił H. B. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania części ww. budynku mieszkalnego na lokal usługowy - pralnię, z uwagi na fakt zgłoszenia ww. zmiany sposobu użytkowania do Starosty. 3. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2012 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 61a w zw. z art. 144 Kpa, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 19 grudnia 2012 r. w sprawie o sygnaturze akt II SA/Gd 533/12 uchylił postanowienia organów obu instancji z uwagi na naruszenie przepisów art. 7 i art. 77 § 1 Kpa, gdyż nie wyjaśniono w sposób prawidłowy okoliczności pozwalających na stwierdzenie, że skarżąca nie może być stroną postępowania. Sąd wskazał także, że nie ma przeszkód, aby właściwy organ nadzoru budowlanego wszczął z urzędu postępowanie w tej sprawie. Może również przeprowadzić takie postępowanie z urzędu, mimo odmowy wszczęcia postępowania na żądanie skarżącej. Sąd podkreślił przy tym, że ewentualne wszczęcie z urzędu przez właściwy organ nadzoru budowlanego takiego postępowania nie miałoby wpływu na ocenę interesu prawnego skarżącej. W ramach sprawy toczącej się na skutek wniosku o wszczęcie postępowania organ jest jednak zobowiązany do zastosowania trybu z art. 61a § 1 Kpa, którego dyspozycja ogranicza zakres postępowania wyjaśniającego wyłącznie do ustalenia, czy osoba domagająca się wszczęcia postępowania jest stroną postępowania oraz czy nie zachodzą inne uzasadnione przyczyny wykluczające możliwość wszczęcia postępowania. W związku z tym Sąd zalecił aby organ, ponownie rozpatrując wniosek skarżącej, dokonał wyczerpującej oceny, czy służy jej przymiot strony w postępowaniu objętym wnioskiem. 5. Skarżąca H. B. pismem z dnia 6 lutego 2013 r. podtrzymała wniosek z dnia 8 marca 2012 r. o wszczęcie i przeprowadzenie postepowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego położonego w K., przy ul. [...]. 6. Pismem z dnia 14 lutego 2013 r. organ udzielił odpowiedzi na pisma skarżącej z dnia 9 lutego 2012 r. i 6 marca 2013 r. 7. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 533/12 uprawomocnił się dnia 19 lutego 2013 r. 8. W dniu 28 lutego 2013 r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego położonego w K., przy ul. [...], na działce nr [...]. 9. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił akta administracyjne Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w dniu 6 marca 2013 r. 10. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 marca 2013 r. nr [...] orzekł o braku podstaw do zastosowania art. 71a ustawy Prawo budowlane w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania części obiektu zlokalizowanego na działce nr [...] w K., przy ul. [...]. 11. Pismem z dnia 3 kwietnia 2013 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o wykonanie wydanego w sprawie II SA/Gd 533/12 wyroku poprzez podjęcie czynności wskazanych przez Sąd. 12. Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek H. B. z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie zmiany sposobu użytkowania części obiektu zlokalizowanego na działce nr [...] w K., przy ul. [...]. 13. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 26 kwietnia 2013 r. Przesyłkę odebrał pełnoletni domownik – mąż skarżącej M. B. 14. W dniu 19 kwietnia 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek H. B. z dnia 5 kwietnia 2013 r. w sprawie zmiany sposobu użytkowania części obiektu zlokalizowanego na działce nr [...] w K., przy ul. [...], 15. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 17 czerwca 2013 r. uchylił postanowienie z dnia 19 kwietnia 2013 r. i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozparzenia. Organ odwoławczy wskazał, że wniosek z dnia 3 kwietnia 2013 r., który wpłynął do organu I instancji w dniu 5 kwietnia 2013 r., powinien zostać zakwalifikowany jako uzupełnienie wniosku z dnia 8 marca 2012 r. Ten zaś wniosek powinien zostać ponownie rozpoznany stosownie do wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r. 16. Pismem z dnia 6 września 2013 r., doręczonym skarżącej w dniu 23 września 2013 r. oraz jej pełnomocnikowi w dniu 24 września 2013 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował, że nie jest możliwe prowadzenie postepowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania, gdyż wniosek skarżącej z dnia 8 marca 2012 r. został rozpatrzony postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie pozostaje w bezczynności po wydaniu wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r. Wyrok ten dotyczył wniosku skarżącej z dnia 8 marca 2012 r. w sprawie zmiany sposobu użytkowania części budynku mieszkalnego położonego w K. przy ul. [...] na lokal usługowy – pralnię. Postępowanie w sprawie tego wniosku zostało zakończone postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2013 r. nr [...], które stało się ostateczne w dniu 11 maja 2013 r. Wskazać w tym miejscu należy, że rozpoznając sprawę ze skargi o wymierzenie grzywny z powodu bezczynności, Sąd nie jest uprawniony do dokonywania oceny zgodności z prawem podejmowanych przez organ administracji rozstrzygnięć, a jedynie sprawdza, czy organ załatwił sprawę poprzez podjęcie stosownego rozstrzygnięcia, czy też pozostaje w bezczynności. Wymierzenie grzywny może nastąpić jedynie w przypadku stwierdzenia przez Sąd bezczynności organu. Skoro zatem w obrocie prawnym jest postanowienie z dnia 18 kwietnia 2013 r., nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek H. B. z dnia 8 marca 2012 r., który wpłynął do organu w dniu 9 marca 2012 r., to nie można uznać, że organ w sprawie dotyczącej tego wniosku jest bezczynny. Na ocenę tą, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie ma żadnego wpływu postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 czerwca 2013 r. Ocena zgodności z prawem zarówno postanowienia z dnia 18 kwietnia 2013 r., jak i innych rozstrzygnięć opisanych powyżej, pozostaje poza granicami niniejszej sprawy. Z tych wszystkich względów Sąd oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.