II SA/Gd 773/08

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-12-08

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać uwzględniony bez przedłożenia przez wnioskodawcę dokumentów źródłowych potwierdzających jego trudną sytuację materialną, pomimo wezwania sądu do ich złożenia?
Ratio decidendi
Sąd odmawia przyznania prawa pomocy, gdy wnioskodawca, pomimo wezwania sądu do przedłożenia dokumentów źródłowych potwierdzających jego trudną sytuację materialną, uchyla się od tego obowiązku. Ciężar dowodu w zakresie uzasadnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy, a sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w celu ustalenia jego stanu majątkowego.
Stan faktyczny
G. i R. W. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawcy przedstawili swoje miesięczne wydatki i dochody, a także posiadany majątek. Sąd, mając wątpliwości co do ich możliwości płatniczych, wezwał ich do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych. Wnioskodawcy nie odpowiedzieli na wezwanie sądu.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2008r.na posiedzeniu niejawnym wniosku G. i R. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 sierpnia 2008r., nr [...] w przedmiocie odroczenia wykonania przymusowej rozbiórki postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia 29 października 2008r. G. i R. W. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. We uzasadnieniu wniosku wskazali, iż miesięczne wydatki bez kosztów wyżywienia wynoszą 2323 zł na którą to kwotę składają się: dwa kredyty w wysokości 737 zł; telefony i abonament RTV 303 zł; energia elektryczna 340 zł; spłata pożyczki w zakładzie pracy 170 zł; usługi komunalne 286 zł; podatki 33 zł; ubezpieczenie 71 zł; ubezpieczenie OC samochodu 40 zł; zakup paliwa 150 zł oraz lekarstwa 193 zł. Do tej kwoty należy doliczyć opał na zimę w kwocie 200 zł miesięcznie. Na pozostałe potrzeby w tym wyżywienie pozostaje około 1000 zł na dwie osoby. Skarżący posiadają dom o pow. 100 m2 oraz działkę leśną w Borsku. Oświadczyli, iż żadnych oszczędności ani innego majątku. Ponoszą dodatkowo coroczne koszty związane z remontem domu, a także naprawami samochodu. Ponadto wskazali, iż dwie dorosłe zamężne córki wymagają ich wsparcia finansowego i jest to kwota ok. 400 zł miesięcznie. Dochodami wnioskodawców są wynagrodzenia za prace w kwocie 701,99 zł oraz renta w wysokości 1778,28 i emerytura w wysokości 1009,12 zł. Łącznie dochód miesięczny wynosi 3489,39 zł. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawców Sąd, pismem z dnia 14 listopada 2008 r. (doręczonym w dniu 19 listopada 2008 r.), zobowiązał ich do przedłożenia następujących dokumentów źródłowych: odpisów wszystkich złożonych przez wnioskodawców zeznań podatkowych za rok 2007, a w przypadku ich nieskładania stosownego zaświadczenia w tym przedmiocie z właściwego urzędu skarbowego, wyciągów i wykazów z ostatnich trzech miesięcy ze wszystkich posiadanych przez wnioskodawców rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie; dokumentów obrazujących wysokość kosztów utrzymania posiadanego domu; zaświadczenia od pracodawcy wnioskodawców o wysokości otrzymywanego wynagrodzenia w okresie ostatnich trzech miesięcy; aktualnego dokumentu potwierdzającego otrzymywanie emerytur i renty we wskazanej we wniosku wysokości; przedłożenia dokumentów potwierdzających spłacanie zobowiązań kredytowych z określeniem celu na jaki przeznaczone zostały uzyskane środki; dokładnego wskazania w jakiej wysokości skarżący świadczą pomoc pieniężną swoim dzieciom; oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżących pojazdów mechanicznych (podania marki, roku produkcji, daty zakupu i aktualnej wartości) w terminie 14 dni od daty doręczenia wezwania. Skarżący na powyższe wezwanie nie odpowiedzieli. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ponieważ wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie Sąd uznał zawarte we wniosku oświadczenie skarżących za niewystarczające dla dokonania oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych i zobowiązał ich do przedłożenia dokumentów źródłowych (w tym oświadczeń), które nie tylko pozwoliłyby na weryfikację zawartych w nim danych, ale także potwierdzałyby podnoszoną przez stronę we wniosku trudną sytuację finansową, w jakiej się znajduje. Pomimo zobowiązania skarżących przez Sąd do przedłożenia dokumentacji źródłowej uchylili się od jego spełnienia. Skarżący winni wykazać maksimum staranności w swojej sprawie i przedłożyć dokumenty, które świadczyłyby o prawdziwości ich twierdzeń. Na obecną chwilę Sąd nie dysponuje materiałem, który przemawiałby za przyznaniem skarżącym pomocy. Sami zainteresowani uniemożliwili Sądowi pełną ocenę ich możliwości płatniczych. Sąd zaś nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawców nie są znane, gdyż uchylają się oni od złożenia stosownych dokumentów, oświadczeń w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Z tych względów Sąd, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło