II SA/Gd 783/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-01-07
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca oszczędności w wysokości 100 000 zł może zostać uznana za osobę spełniającą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Posiadanie znacznych oszczędności, nawet przy prowadzeniu działalności przynoszącej straty, może przemawiać przeciwko przyznaniu prawa pomocy, jeśli te oszczędności pozwalają na pokrycie części kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący P. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę. Wskazał, że sąsiaduje z planowaną inwestycją, prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą straty, ale posiada oszczędności w wysokości 100 000 zł. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że posiadane oszczędności pozwalają na pokrycie części kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody z dnia 22 września 2014 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
P. S., skarżący w niniejszej sprawie decyzje w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący wskazał w złożonym formularzu, że mimo, że bezpośrednio sąsiaduje z planowaną inwestycją nie zostało wskazane w decyzji jak zostaną zabezpieczone jego interesy. Opisując stan posiadania wskazał na nieruchomości rolną i inną nieruchomość, podkreślił, że prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą aktualnie straty. Wskazał także, że posiada oszczędności w wysokości 100 000 zł. Jest kawalerem, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe.
Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym – poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków.
Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Mając jednak na względzie, że skarżący wskazał, iż posiada znaczne zasoby pieniężne na kwotę 100 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżącego za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w części.
W sytuacji skarżącego nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia jego oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. Jak bowiem podnosi skarżący są to środki, które traktuje jako oszczędności.
W ocenie referendarza pomimo, że aktualnie skarżący twierdzi jakoby prowadzona przez niego działalność przynosiła wyłącznie stratę, to jednak posiadane przez niego oszczędności, pozwalają mu na poniesienie częściowych kosztów postępowania bez uszczerbku jego utrzymania koniecznego. W tym na uiszczenie wpisu w niniejszej sprawie.
W związku z tym nie uznano, aby skarżący spełniał przesłanki przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych z urzędu i jej odmówiono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło