II SA/Gd 798/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.) Protokolant Kinga Czernis po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ł. i A. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 października 2004 r. nr [...] w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta z dnia 2 lipca 2004 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Ł. i A. Ł. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 2 lipca 2004r., nr [...] Burmistrz Miasta odmówił nabycia przez użytkownika wieczystego prawa własności nieruchomości położonej w M. przy ul. K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow.531 m2, KW [...], nabytej na podstawie umowy notarialnej [...] z dnia 14.09.1988 r. przez Ł. i A. Ł. na prawach wspólności ustawowej. W uzasadnieniu organ powołując się na treść art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości wskazał, iż nabycie prawa własności nieruchomości przysługuje osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. i 24 października 2001 r. użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne. W ocenie organu I instancji zebrane dokumenty stanowią o niespełnieniu przez wnioskodawców przesłanek o jakich mowa w art. 1 ust. 1 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 6 października 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że z przepisu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości wynika, że nieruchomość będąca w użytkowaniu wieczystym winna być nieruchomością zabudowaną w dniu 26 maja 1990r. i 24 października 2001r. Kolegium stwierdziło na podstawie akt sprawy, że odwołujący uzyskali pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego 30 października 1987r. Natomiast w jego ocenie fakt zaświadczenia w dniu 21 grudnia 1991r. przez organ I instancji, że dla budynku mieszkalnego położonego przy ul. K. ustalono nr [...] nie świadczy o tym, że budynek został wcześniej ukończony. Przeczy temu fakt zgłoszenia go przez stronę dopiero w dniu 23 grudnia 2001r. jako zakończonego a następnie dopiero 30 grudnia 2001r.uzyskanie zgody na jego użytkowanie. Na powyższą decyzję skargę wnieśli A. i Ł. Ł., wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazali m.in., że spełniają wymogi przepisu albowiem w datach nim określonych byli współużytkownikami wieczystymi nieruchomości objętej wnioskiem natomiast ich zdaniem ustawodawca nie obejmuje konstrukcją tego przepisu w obydwu datach faktu zabudowania nieruchomości na cele mieszkaniowe. Nakładałoby to bowiem na organy obowiązek prowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty przywołane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) , sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna jakkolwiek nie z przyczyn w niej wskazanych. Zasada prawdy obiektywnej, określona w art. 7 kpa, dotyczy obowiązku nałożonego na organy administracji publicznej podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organy obu instancji temu obowiązkowi nie sprostały. W aktach administracyjnych znajduje się umowa oddania gruntu w użytkowanie wieczyste na rzecz poprzedników prawnych skarżących w formie aktu notarialnego z dnia 28 stycznia 1987r. z której wynika nałożony na użytkowników wieczystych obowiązek rozpoczęcia budowy domu mieszkalnego w terminie dwóch lat od dnia zawarcia umowy oraz ukończenia budowy w terminie trzech lat. Na mocy umowy darowizny z dnia 14 września 1988r. skarżący weszli w prawa i obowiązki darczyńców a zatem stali się użytkownikami wieczystymi tejże nieruchomości zobowiązanymi do wybudowania na niej domu mieszkalnego. Jak wynika z art.1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości ( Dz. U nr 113 poz.1209 z 2001r. z późn.zm.) nabycie prawa własności nieruchomości przysługuje osobom fizycznym będącym w dniu 26 maja 1990 r. i w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 24 października 2001r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkalne lub stanowiących nieruchomości rolne. Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie a wbrew stanowisku skarżących, z przepisu tego wynika, że nieruchomość będąca w użytkowaniu wieczystym winna być nieruchomością zabudowaną na cele mieszkalne w dniu 26 maja 1990 r. i w dniu 24 października 2001r. – do takiego wniosku prowadzi wykładnia gramatyczna tego przepisu. Przy czym sposób oraz termin jej zagospodarowania (w tym termin zabudowy) oraz cel, na który nieruchomość gruntowa została oddana w użytkowanie wieczyste wynika z umowy użytkowania wieczystego (art. 62 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce gruntami). Istotnym zatem w niniejszej sprawie staje się wyjaśnienie ustawowego określenia "zabudowana". W ocenie Sądu za całkowicie chybiony uznać należy pogląd organów sprowadzający się do twierdzenia, iż nieruchomość można uznać za zabudowaną w dacie wyrażenia przez właściwy organ zgody na jej użytkowanie. Poglądowi temu przeczy uregulowanie zawarte w ustawie z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U 04.261.2603) w art.62 . W myśl tego przepisu określającego istotne postanowienia umowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste, jeżeli sposób zagospodarowania nieruchomości gruntowej polega na jej zabudowie /jak w omawianej sprawie/ za rozpoczęcie zabudowy uważa się wybudowanie fundamentów, a za zakończenie zabudowy wybudowanie budynku w stanie surowym zamkniętym. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na dokonanie jednoznacznych ustaleń w zakresie stanu nieruchomości w dniu 26 maja 1990r. natomiast fakt uzyskania w dniu 30 grudnia 2001r. zgody na użytkowanie budynku pozwala jedynie na domniemanie, że w dacie 24 października 2001r. był on w stanie surowym zamkniętym co oczywiście nie zwalniało organów od obowiązku poczynienia ustaleń w tym przedmiocie. Sprawa nie została więc w sposób prawidłowy rozpatrzona, a niewłaściwie ustalony stan faktyczny nie pozwalał na prawidłowe dokonanie oceny wniosku skarżących i ustalenie czy wydane decyzje spełniają wymogi określone przepisem prawa materialnego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 w zw. z art. 209 w/w aktu prawnego. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy będą miały na uwadze aktualny stan prawny.