II SA/Gd 820/04

WyrokWSA w Gdańsku2006-06-07

Skład orzekający: Jacek Hyla, Alina Dominiak, Arkadiusz Despot – Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, narusza prawo, jeśli nie ustosunkuje się do zarzutów odwołania, a powodem uchylenia są błędy popełnione przez sam organ odwoławczy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który uchyla decyzję organu pierwszej instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., nie narusza prawa, jeśli wymaga tego uprzednie przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W sytuacji, gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego (utrata mocy obowiązującej planu miejscowego), konieczne jest przeprowadzenie nowego postępowania wyjaśniającego, co uzasadnia uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, nawet jeśli organ odwoławczy sam popełnił błędy w poprzednim postępowaniu. Brak ustosunkowania się do zarzutów odwołania w takim przypadku nie ma wpływu na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Przedsiębiorstwa Usługowego A Spółki z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w przedmiocie warunków zabudowy. SKO uchyliło decyzję Burmistrza Miasta R ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego. SKO pierwotnie uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, a następnie stwierdziło nieważność własnej decyzji z powodu błędnego zastosowania przepisów. W kolejnej decyzji SKO uchyliło decyzję Burmistrza, wskazując na utratę mocy obowiązującej planu miejscowego i konieczność zastosowania przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym brak ustosunkowania się do zarzutów odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku W składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie WSA Alina Dominiak WSA Arkadiusz Despot – Mładanowicz (spr.) Protokolant Beata Kaczmar po rozpoznaniu Gdańsku na rozprawie w dniu 7 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usługowego A Spółki z o. o. w R na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia 30 września 2004 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzją z dnia 30 września 2004r. uchyliło decyzję Burmistrza Miasta R z dnia 12 grudnia 2003 r. ustalającą dla K. S. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że organ I instancji ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] obręb 19, położonej w R przy ul.[...]. Odwołanie od niniejszej decyzji złożyło Przedsiębiorstwo Usługowe A Spółka z o.o. w R, wnosząc o uchylenie decyzji w całości lub stwierdzenie jej nieważności. Następnie organ II instancji wskazał, że rozpatrując sprawę w dniu 22 lipca 2004 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Rozpatrując sprawę Kolegium pominęło fakt, iż z dniem 11 lipca 2003 r. utraciła moc ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i weszła w życie ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i organ odwoławczy winien rozpatrzyć sprawę na podstawie nowej ustawy. Z uwagi na konieczność weryfikacji decyzji SKO z dnia 22 lipca 2004 r. w dniu 13 września 2004 r. organ ten wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności niniejszej decyzji. W konsekwencji decyzją z dnia 30 września 2004 r. stwierdzono nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia 22 lipca 2004 r. Wobec powyższego koniecznym stało się ponowne rozpatrzenie odwołania Spółki A od decyzji Burmistrza Miasta R z dnia 12 grudnia 2003 r. Rozpatrując ponownie niniejsze odwołanie organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy wymaga zmiana sposobu zagospodarowania terenu polegająca między innymi na budowie obiektu budowlanego lub jego części, jeżeli na terenie tym obowiązuje plan uchwalony przed dniem 1 stycznia 1995 r. W dniu wydania zaskarżonej decyzji na terenie planowanej inwestycji obowiązywał miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta R, zatwierdzony uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w R z dnia 29 marca 1990 r., w związku z czym jego przepisy stanowiły podstawę rozstrzygnięcia sprawy. Następnie organ odwoławczy podał, że z dniem 1 stycznia 2004 r. powołany wyżej plan utracił moc w związku z treścią art. 67 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, a więc w chwili obecnej plan ten już nie obowiązuje, co Kolegium obowiązane jest uwzględnić w postępowaniu odwoławczym (organ załatwia sprawę w zasadzie na podstawie aktualnego stanu prawnego). Organ II instancji stwierdził, że w takim przypadku następuje zmiana trybu ustalania warunków zabudowy. Zastosowanie znajduje tryb określony w art. 59 – 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Koniecznym jest dokonanie szeregu uzgodnień z właściwymi organami administracji publicznej, zweryfikowanie planowanej inwestycji w świetle warunków określonych przez art. 61 ust. 1 cytowanej ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Przedsiębiorstwo Usługowe A Spółka z o.o. w R zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując się na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że przedmiotowa decyzja została wydana jednocześnie z decyzją z dnia 30 września 2004 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji SKO w z dnia 22 lipca 2004 r. Zdaniem skarżącej wydaje się to nieprawidłowe, gdyż należało poczekać na ewentualny jej wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy o stwierdzeniu nieważności. Nadto skarżąca zarzuciła, że SKO nie rozpoznało złożonego odwołania. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że powodem uchylenia decyzji Burmistrza Miasta R były nie okoliczności wskazane przez skarżącą w odwołaniu, lecz wyłącznie wcześniejsze błędy popełnione przez samo Kolegium. Decyzja winna zawierać ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w odwołaniu i tylko ocena w tym zakresie może powodować przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ odwoławczy podał, że z uwagi na zmianę trybu ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i związaną z tym konieczność przeprowadzenia całego postępowania powtórnie, bezprzedmiotowym było rozpatrywanie zarzutów skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy prawidłowo uznał, że wobec utraty mocy obowiązującej miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta R zastosowanie w sprawie winien mieć tryb określony przepisami art. 59 – 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 3 cytowanej ustawy, obowiązujące w dniu jej wejścia w życie miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995 r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003 r. Oznacza to, iż zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości, co stanowi przesłankę uzasadniającą uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ II instancji może bowiem przeprowadzić jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe (art. 136 k.p.a.). Postępowania dowodowego, które należało przeprowadzić w niniejszej sprawie nie można uznać za postępowanie uzupełniające. Dlatego brak ustosunkowania się do zarzutów odwołania nie ma wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. w przypadku, gdy decyzja została wydana przez samorządowe kolegium odwoławcze ten organ jest właściwy do stwierdzenia nieważności wydanej przez siebie decyzji. Jednocześnie jak wynika z art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W myśl zaś art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Jak wynika z przedstawionych wyżej przepisów decyzja stwierdzająca nieważność decyzji samorządowego kolegium odwoławczego jest decyzją ostateczną, gdyż nie przysługuje od niej odwołanie. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie jest odwołaniem, lecz innego rodzaju środkiem zaskarżenia. Wobec tego skoro decyzja wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w w dniu 30 września 2004 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z dnia 22 lipca 2004 r. była decyzją ostateczną, to organ ten mógł tego samego dnia wydać decyzję, stanowiącą przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło