II SA/Gd 820/24
PostanowienieWSA w Gdańsku2024-09-24
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na decyzję organu pierwszej instancji, od której nie wniesiono odwołania do organu drugiej instancji, jest dopuszczalna do rozpoznania przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeżeli strona skarżąca nie wyczerpie środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu administracyjnym, w tym nie wniesie odwołania do organu drugiej instancji. Wniesienie skargi na decyzję organu pierwszej instancji, od której nie skorzystano z odwołania, stanowi niedopuszczalność z innych przyczyn, skutkującą odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Wójta Gminy Smołdzino o odmowie ustalenia warunków zabudowy oraz na przewlekłość postępowania. Skarga została zarządzonym rozdzieleniem na dwie odrębne sprawy: skargę na decyzję i skargę na przewlekłość. Sąd rozpoznał skargę na decyzję.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 24 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. G. – C. na decyzję Wójta Gminy S. z dnia 3 czerwca 2024 r., nr GK.III.6730.48.2023 w sprawie warunków zabudowy postanawia odrzucić skargę.
Pismem z dnia 22 czerwca 2024 r. B. G. (dalej jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na opisaną powyżej decyzję Wójta Gminy Smołdzino o odmowie ustalenia na rzecz skarżącej warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budynku gospodarczego (przeznaczonego na pracownię ceramiki użytkowej i szkła artystycznego, stolarnię, garaż, pomieszczenia techniczne), na działkach nr [...] i [...], obręb ewidencyjny Ł., gmina S., oraz na przewlekłość postępowania Wójta w tej sprawie.
Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 7 sierpnia 2024 ., sygn. akt II SA/Gd 840/24, zarządzono rozdzielenie skarg zawartych w ww. piśmie, poprzez odrębne zarejestrowanie skargi na decyzję Wójta z dnia 3 czerwca 2024 r. i na przewlekłość postępowania tego organu (sygn. akt II SAB/Gd 33/24).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga wniesiona w tej sprawie podlega odrzuceniu.
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako "p.p.s.a.". Przesłankami tymi są:
- niewłaściwość sądu (pkt 1),
- niezachowanie terminu do wniesienia skargi (pkt 2),
- nieuzupełnienie braków formalnych skargi pomimo wezwania (pkt 3),
- zawisłość sprawy lub prawomocne jej osądzenie (pkt 4),
- brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5),
- brak interesu prawnego wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. (pkt 5a) oraz
- niedopuszczalność skargi z innych przyczyn (pkt 6).
Stwierdzenie wystąpienia którejkolwiek z przesłanek niedopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, a w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
Należy też zauważyć, że jednym z warunków wniesienia skargi do sądu jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Z kolei ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) - dalej "k.p.a.", przewiduje, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji (art. 127 § 1 k.p.a.), przy czym właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 127 § 1 k.p.a.). Powyższe reguły współgrają z ogólną zasadą postępowania administracyjnego, wynikającą z art. 15 k.p.a., tj. zasadą jego dwuinstancyjności, która polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że osoba niezadowolona z rozstrzygnięcia organu I instancji może wnieść odwołanie lub zażalenie do organu wyższego rzędu. Dopiero, gdy organ II instancji wyda decyzję (lub postanowienie) w następstwie rozpoznania środka odwoławczego od decyzji organu I instancji - można wnieść skargę do sądu administracyjnego, gdyż wyczerpany został tok instancyjny w postępowaniu administracyjnym.
Tym samym skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeżeli strona skarżąca nie wyczerpie tego toku, tj. nie wniesie odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu decyzję (lub postanowienie) organu I instancji albo też - gdy już po wyczerpaniu przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia - wniesie konkurencyjną wobec uprzednio złożonego odwołania skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego.
Niedopuszczalna zatem jest skarga na decyzję organu I instancji, a taki charakter ma zaskarżona decyzja Wójta Gminy z dnia 3 czerwca 2024 r. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności nieostatecznych rozstrzygnięć organów administracyjnych, gdyż prowadziłoby to do naruszenia wskazanej wyżej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. O tym, iż od ww. rozstrzygnięcia nie przysługuje skarga do Sądu, lecz odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku, strona została też prawidłowo powiadomiona w pouczeniu zawartym w zaskarżonej decyzji. Z pisma Wójta z dnia 30 lipca 2024 r. wynika, że z takiego środka skarżąca skorzystała w dniu 20 czerwca 2024 r. (k. 64 akt).
Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że wniesienie skargi na decyzję organu I instancji jest niedopuszczalne z innych przyczyn, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło