II SA/Gd 840/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.), Protokolant Kinga Czernis, po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. D. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia 22 maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 22 maja 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 24 lutego 2003 r., mocą której nie stwierdzono u L. D. choroby zawodowej – przewlekłej choroby narządu głosu. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że organ I instancji, wydając decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u L. D., oparł się na orzeczeniach lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. z dnia 21 października 2002 r. oraz Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. z dnia 31 stycznia 2003 r. Z orzeczeń wynika, że u ww. obie jednostki orzekające rozpoznały zapalenie krtani – schorzenie, które nie figuruje w wykazie chorób zawodowych, a zatem nie zostało wywołane narażeniem na nadmierny wysiłek głosowy na stanowisku nauczyciela. Ze względu na to, że rozpoznano chorobę nie wymienioną w wykazie chorób zawodowych nie było potrzeby przeprowadzania wywiadu środowiskowego w miejscu pracy. Następnie organ II instancji wskazał, że L. D. w odwołaniu od decyzji organu I instancji, stwierdził, iż leczący go lekarze laryngolodzy na podstawie wielokrotnie przeprowadzanych badań orzekli, że cierpi na niedowład wiązadeł głosowych prawdziwych; badania specjalistyczne były przeprowadzone przez orzeczników w okresie przerwania narażenia na nadmierny wysiłek głosowy; z powodu schorzenia narządu głosu musiał wielokrotnie przerywać prowadzenie lekcji z uczniami oraz był kilkakrotnie leczony szpitalnie i sanatoryjnie; przeszedł wiele laryngologicznych operacji chirurgicznych; badający lekarze orzecznicy nie znali przebytych przez niego chorób laryngologicznych. Jednocześnie organ zaznaczył, iż do odwołania zainteresowany załączył szereg zaświadczeń lekarskich oraz badań specjalistycznych. W dalszej kolejności organ odwoławczy podał, że zwrócił się do Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. o wydanie orzeczenia uzupełniającego, w którym między innymi została dokonana ocena przesłanej przez zainteresowanego dokumentacji lekarskiej. W piśmie z dnia 28 marca 2003 r. Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. podtrzymał wcześniej wydane orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, uzasadniając to w następujący sposób: - w przedstawionej przez L. D. dokumentacji lekarskiej oraz historiach chorób lekarze leczący rozpoznali szereg chorób laryngologicznych, które nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych (przewlekły nieżyt nosa, przewlekłe zapalenie zatok szczytowych, nieżyt krtani, chrypka, suchy nieżyt gardła); - właściwie prowadzona opieka lekarska laryngologiczna umożliwiła odwołującemu się kontynuowanie pracy zawodowej na stanowisku nauczyciela; - choroba zawodowa jest stanem utrwalonym, a zatem jej objawy nie ustępują po przerwaniu narażenia; - podstawą do rozpoznania choroby zawodowej jest aktualny stan kliniczny narządu i jego funkcja; rozpoznanie tej choroby nie może opierać się na diagnozach i opiniach innych lekarzy; - stwierdzone podczas badań specjalistycznych zmiany w krtani są wyrazem fizjologicznego procesu starzenia się narządu głosu. Wobec powyższego organ odwoławczy podał, że analizując całość zgromadzonej w sprawie dokumentacji stwierdził, że orzeczenia lekarskie i ich uzupełnienia zostały wydane przez jednostki upoważnione do rozpoznania chorób zawodowych i nie budzą zastrzeżeń. Obie jednostki orzekające zgodnie rozpoznały u L. D. chorobę narządu głosu, która nie jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a zatem nie ma żadnego związku z narażeniem obecnym w środowisku pracy nauczyciela. Z tej przyczyny nie było potrzeby przeprowadzania wywiadu środowiskowego w miejscu pracy. Zarzuty zawarte w odwołaniu zostały odparte przez jednostkę orzekającą II instancji w uzupełnieniu orzeczenia z dnia 28 marca 2003 r. Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż wbrew twierdzeniu odwołującego się jednostka orzekająca podczas wydawania orzeczenia była poinformowana o chorobach laryngologicznych, leczeniu i przebytych zabiegach operacyjnych. Fakt przeprowadzania badań specjalistycznych w kierunku choroby zawodowej w okresie braku narażenia nie jest istotny, ponieważ choroba zawodowa jest stanem utrwalonym i jej objawy nie ustępują po zaprzestaniu pracy w narażeniu zawodowym. Jednocześnie organ uznał, iż rozpoznanie choroby zawodowej nie może opierać się o diagnozy i opinie innych lekarzy, ale o specjalistyczną ocenę stanu klinicznego narządu zarówno pod względem anatomicznym jak i funkcjonalnym. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. D. zarzucił powyższej decyzji naruszenie § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, przez przyjęcie, że niedowład wiązadeł głosowych prawdziwych nie jest w wykazie chorób zawodowych. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że lekarze laryngolodzy leczący go od 20 lat na podstawie wielokrotnych badań stwierdzili u niego niedowład wiązadeł głosowych prawdziwych, a lekarze interniści wielokrotnie orzekli u niego dysfonię przewlekłą. Wbrew twierdzeniu organu ta jednostka chorobowa znajduje się w wykazie chorób zawodowych tylko pod inną nazwą. Zgodnie z informacją uzyskaną w poradni laryngologicznej niedowład wiązadeł głosowych prawdziwych jest terminem równoznacznym z terminem "niedowład strun głosowych", użytym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów. Nadto skarżący podał, że nie wykonano mu zdjęcia wiązadeł głosowych za pomocą lampy stroboskopowej. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 10 lutego 2005 r. skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego lekarza z zakresu foniatrii oraz dowodu z opinii Instytutu Medycyny Pracy w Ł. Nadto w piśmie z dnia 23 lutego 2005 r. skarżący opisał przebieg pracy zawodowej. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do postanowień § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiących załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. W pkt 7 wykazu chorób zawodowych jako chorobę zawodową ujęto przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym (guzki śpiewacza, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe). Jak wynika z treści cytowanego wyżej przepisu warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest uprzednie rozpoznanie choroby określonej w wykazie chorób zawodowych. Za chorobę zawodową uważane bowiem są wyłącznie schorzenia ujęte w przedmiotowym wykazie. Zgodnie z § 7 ust. 1 cytowanego rozporządzenia jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznawania chorób zawodowych są poradnie chorób zawodowych, kliniki chorób zawodowych, oddziały chorób zawodowych wchodzące w skład odpowiednich zakładów społecznej służby zdrowia, akademii medycznych lub instytutów naukowo-badawczych. W przedmiotowej sprawie orzeczenia medyczne zostały wydane przez uprawnione placówki medyczne. Zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G., jak również Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. zgodnie orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, rozpoznając u skarżącego przewlekłe zapalenie (nieżyt) krtani. Nadto Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. dokonał analizy dołączonej przez skarżącego do odwołania dokumentacji lekarskiej, wydając orzeczenie uzupełniające, w którym jednoznacznie stwierdzono, iż zapisy poczynione w przedmiotowej dokumentacji nie wskazują, aby skarżący leczył się w związku z chorobą, uznaną jednocześnie za chorobę narządu głosu, związaną z nadmiernym wysiłkiem głosowym. Zatem po uzyskaniu orzeczenia uzupełniającego organ odwoławczy dysponował materiałem orzeczniczym, uwzględniającym dokumentację lekarską skarżącego, prawidłowo uzasadnionym w sposób zrozumiały dla uczestników postępowania. Rozpoznane u skarżącego przez uprawnione placówki medyczne schorzenie - przewlekłe zapalenie (nieżyt) krtani, nie figuruje w wykazie chorób zawodowych jako przewlekła choroba narządu głosu związana z nadmiernym wysiłkiem. Wbrew zarzutom skargi organy inspekcji sanitarnej nie rozpoznały u skarżącego niedowładu wiązadeł głosowych prawdziwych, a wobec tego niezasadny jest zarzut naruszenia § 10 cytowanego wyżej rozporządzenia przez przyjęcie, że niniejsze schorzenie nie jest ujęte w wykazie chorób zawodowych. Jednocześnie należy wskazać, iż orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, prowadzi więc do odmowy stwierdzenia choroby. Organy inspekcji sanitarnej nie są bowiem uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, która prowadziłaby do odmiennego rozpoznania schorzenia. Zgodnie z art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Niniejsza kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/). Stosownie zaś do art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów. Oznacza to, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nie prowadzi się postępowania dowodowego wykraczającego poza dowód z dokumentów. W związku z tym należało oddalić wniosek skarżącego o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lekarza foniatry oraz z opinii Instytutu Medycyny Pracy w Ł. Odnośnie dokumentacji medycznej złożonej przez skarżącego należy stwierdzić, iż zaświadczenie lekarskie z dnia 19 lutego 2003 r. stanowiło przedmiot oceny Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G, zaś pozostała dokumentacja nie wskazuje na istnienie okoliczności, które nie zostałyby poddane ocenie w trakcie postępowania administracyjnego. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.