II SA/Gd 858/11
PostanowienieWSA w Gdańsku2012-08-20
Skład orzekający: Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać częściowo uwzględniony na podstawie zmiany okoliczności majątkowych i rodzinnych wnioskodawczyni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zmiana okoliczności faktycznych, w szczególności pogorszenie sytuacji finansowej rodziny wnioskodawczyni, uzasadnia częściowe przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie adwokata. Jednocześnie stałe źródła dochodów pozwalają na partycypację w pozostałych kosztach postępowania, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Stan faktyczny
M. Z. wraz z innymi skarżącymi złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie dotyczącej umorzenia postępowania zwrotu nieruchomości. Wnioskodawczyni prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe z mężem i bezrobotnym synem, utrzymując się z emerytur. Wskazała na pogorszenie sytuacji dochodowej rodziny, w tym utratę pracy przez syna oraz zwiększone wydatki na leki. Wcześniejsze wnioski o prawo pomocy były rozpatrywane negatywnie lub częściowo pozytywnie.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, a w pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi oraz S. K., E. S., E. S., R. K. i J. A. K. – R. na decyzję Wojewody z dnia 10 października 2011 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości postanawia 1. przyznać M. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
M. Z. wniosła po raz kolejny o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podała, że prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe z mężem, mając na utrzymaniu bezrobotnego syna. Oboje małżonkowie utrzymują się z emerytur w kwocie 952 zł miesięcznie (wnioskodawczyni) oraz 1711 zł miesięcznie (jej mąż). Posiadają mieszkanie o powierzchni 59,5 m2 oraz samochód osobowy [...] z 1998 r., który służy im do przejazdów do lekarzy. Oboje małżonkowie są bowiem, według oświadczenia, osobami schorowanymi z uszkodzonymi narządami ruchu. Wnioskodawczyni wskazała nadto, że jej sytuacja dochodowa uległa pogorszeniu w stosunku do tej, która podlegała analizie w toku rozpoznawania dwóch jej poprzednich wniosków o przyznanie prawa pomocy. Podkreśliła, że syn, który uprzednio miał pracę, obecnie ją stracił i jest osobą bezrobotną. Pozostaje na utrzymaniu rodziców. Ponadto, dochody rodziny znacznie umniejszają wydatki na leki, których poprzednio nie wskazano.
Wnioskodawczyni po raz pierwszy zwróciła się o zwolnienie jej od kosztów sądowych wnioskiem z dnia 9 stycznia 2012 r. (k. 31 akt). Postanowieniem z dnia 6 lutego 2012 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, odmówił przyznał wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie we wniosku z 11 lutego 2012 r. wnioskodawczyni zwróciła się o ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 2 marca 2012 r. odmówiono wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata. Wobec złożenia sprzeciwu od tego ostatniego postanowienia, po rozpoznaniu go przez sąd, w postanowieniu z dnia 12 kwietnia 2012 r. odmówiono wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.
Mając zatem na uwadze fakt, że wnioskodawczyni po raz kolejny zwróciła się z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy (obecnie - wnioskiem z dnia 16 sierpnia 2012 r. – data stempla pocztowego – w zakresie zwolnienia od kosztów i ustanowienia adwokata), a poprzednie dwa wnioski zostały rozstrzygnięte: w/w postanowieniem Referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2012 r. oraz postanowieniem sądu z dnia 12 kwietnia 2012 r. - należało dokonać porównania jej sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych istniejących w dacie złożenia poprzednich wniosków z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 165 cytowanej wyżej ustawy postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Analiza ta winna być zatem dokonana pod kątem przytoczenia przez wnioskodawców nowych okoliczności faktycznych, nieznanych referendarzowi (sądowi) w chwili rozpoznawania pierwszego wniosku, które uzasadniałyby odmienną ocenę ich sytuacji i w konsekwencji - przyznanie prawa pomocy.
Weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawczynię w uzasadnieniu wniosku oraz jej oświadczeniu dotyczącym majątku i dochodów, a także w dokumentach źródłowych wskazuje, że dochód trzyosobowej rodziny uległ obniżeniu o zarobki syna, które kształtowały się na poziomie 1 600 zł miesięcznie. Wprawdzie w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni wskazywała, że syn – mimo wspólnego zamieszkiwania - nie prowadzi z rodzicami wspólnego gospodarstwa domowego, to jednak utrata przez niego dochodu, niewątpliwie wpłynie na sytuację materialną całej trzyosobowej rodziny, bowiem rodzice zmuszeni będą do wsparcia finansowego swego syna, czego nie musieliby robić gdyby syn nadal miał pracę. Poza tym, nie uległa zmianie sytuacja zdrowotna, czy osobista wnioskodawczyni i jej rodziny.
Biorąc pod uwagę wyżej wskazane okoliczności, referendarz uznał, że zaistniała okoliczność, wskazująca na pogorszenie sytuacji finansowej rodziny, której ujawnienie skutkować winno częściowym uwzględnieniem wniosku skarżącej. Mając powyższe na uwadze, orzeczono o przyznaniu wnioskodawczyni prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie dla niej adwokata. W ocenie referendarza, mając stałe źródła dochodów w postaci emerytur – swojej i męża, wnioskodawczyni będzie w stanie partycypować w pozostałych kosztach postępowania, tj. ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej.
Przypomnieć ponownie należy, że w niniejszej sprawie występuje sześciu skarżących, a obowiązek poniesienia kosztów sądowych ciąży na nich solidarnie. W ocenie referendarza zatem, nie ma przeszkód, by koszty sądowe skarżący podzielili równo między siebie, choć niewątpliwie jest to wewnętrzna sprawa rozliczeń pomiędzy stronami postępowania.
Wobec powyższego, Referendarz na mocy przepisu art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 165 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło