II SA/Gd 860/10

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-02-08

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy strona nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających trudną sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Przyznanie prawa pomocy wymaga wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na stronie. W przypadku niewystarczających lub niekompletnych dokumentów, organ rozpoznaje wniosek na podstawie posiadanej dokumentacji i może odmówić przyznania prawa pomocy, jeśli dochody rodziny pozwalają na pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
M. O. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewody dotyczącej sprzeciwu w sprawie wykonania robót budowlanych. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwoma dorosłymi synami, wszyscy zatrudnieni i osiągający dochody. Organ wezwał M. O. do przedstawienia szczegółowych dokumentów potwierdzających sytuację majątkową, jednak nie dostarczył on wszystkich wymaganych dokumentów, w tym wyciągów z rachunków bankowych i zeznań podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówić M. O. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2011r.na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 4 października 2010r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie wykonania robót budowlanych postanawia: odmówić M. O. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 10 stycznia 2011r. M. O. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i dwoma dorosłymi pracującymi synami. Posiada mieszkanie o pow. 90,5 m2 oraz działkę budowlaną z rozpoczętą budową domu. Podał, iż posiada zgromadzone środki na budowę domu. Czworo członków rodziny jest zatrudnionych i osiąga dochody z tytułu pracy: M. O. kwotę 2380,36 zł; T. O. 1610,19 zł; K. O. 1701,30 zł; D. O. 1000 zł. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawcy pismem z dnia 18 stycznia 2011 r., zobowiązano go do przedłożenia szeregu dokumentów źródłowych i złożenia oświadczeń w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania: wyciągu z posiadanych przez skarżącego, jego żonę i synów rachunków i lokat bankowych – w tym konta i lokat dewizowych – z ostatnich trzech miesięcy z uwzględnieniem aktualnego salda tychże rachunków, bądź też oświadczenia o ich nieposiadaniu, udokumentowania wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania, w tym opłat za media; udokumentowania wysokości środków zgromadzonych na budowę domu; zobowiązać do przedłożenia kopii zeznań podatkowych złożonych za 2009r. przez skarżącego, jego żonę i synów; dokumentów o wysokości otrzymywanych wynagrodzeń za pracę wszystkich pracujących członków rodziny skarżącego w okresie ostatnich 3 miesięcy; oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącego, jego żonę i synów pojazdów mechanicznych (podania marki, roku produkcji, daty zakupu i aktualnej wartości). W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wskazał, iż kont i lokat dewizowych członkowie rodziny nie posiadają. Wyciągi z posiadanych rachunków bakowych przedstawione nie zostały. Również nie przedstawiono kopii złożonych zeznań podatkowych za 2009 rok. Skarżący oświadczył, iż posiada samochód osobowy Renault Megane Scenie 1.9DTI rok prod. 1998, zakupiony w 2009r. o wartości około 5500 zł. Z zaświadczenia o wynagrodzeniu K. O. wynika, iż jego średnie zarobki netto wynoszą 1387 zł, wynagrodzenie D. O. 3000 zł brutto, M. O. 2920,77 zł brutto; T. O. 1248,87 zł netto. Skarżący nie wykonał zobowiązania w zakresie przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych oraz kopii zeznań podatkowych, a także wskazania wysokości oszczędności przeznaczonych na sfinansowanie budowy domu. Rozpatrując wniosek w pierwszej kolejności wskazać należy, iż stosownie do przepisów art. 246 § 1 pkt 2 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy podzielić, pogląd, że użycie w przytoczonym przepisie określenia: "gdy wykaże" oznacza, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia trudnej sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Na mocy art. 255 P.p.s.a. w sytuacji gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Czynności określone w tym przepisie podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji podmiot wezwany do uzupełnienia oświadczenia winien z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania, gdyż jak już wyżej wskazano to w interesie strony leży przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy. Skarżący jednak nie zastosował się w pełni do wystosowanego wezwania bowiem nie przedstawił wszystkich wskazanych w wezwaniu dokumentów, uniemożliwiając tym samym pełną ocenę jego rzeczywistego stanu majątkowego. Skoro zatem strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej w wezwaniu sądowym dokumentacji to powinna liczyć się z tym, że referendarz będzie rozpoznawał wniosek w oparciu o dokumenty zgromadzone w aktach sprawy. Skarżący, odpowiadając na wezwanie o dodatkowe informacje w sprawie swojej sytuacji finansowej, wykonał je wybiórczo, pomijając istotne elementy wezwania oraz zaniechał przedstawienia niektórych informacji dotyczących statusu majątkowego swojej rodziny. Na podstawie posiadanej dokumentacji nie można w żadnej mierze przyjąć, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wysokość dochodu czteroosobowej rodziny, gdzie każda z osób osiąga dochody z wynagrodzenia za pracę z pewnością pozwala na pokrycie wszelkich kosztów niniejszego postępowania. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło