II SA/Gd 867/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi Skarbu Państwa Prezydenta Miasta na decyzję Wojewody z dnia 26 września 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia 26 września 2008 r. Wojewoda, na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w ramach uprawnień autokontrolnych, uchylił własną decyzję z dnia 19 czerwca 2008 r., uchylającą w całości decyzję Prezydenta Miasta, wykonującego zadania starosty z zakresu administracji rządowej z dnia 8 kwietnia 2008 r., orzekającą o ustaleniu odszkodowania w wysokości 131.929,00 zł., na rzecz J. S.-K., za nieruchomość położoną w G. przy ul. [...], stanowiącą obecnie część działki nr [...], oraz umorzył postępowanie odwoławcze w wyżej wymienionej sprawie. Skargę na przedmiotową decyzję wniósł Prezydent Miasta żądając jej uchylenia, oraz stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 8 kwietnia 2008 r. jednocześnie wnosząc o wstrzymanie wykonania obu tych decyzji. Wniosek ten uzasadnił treścią przepisu art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, w razie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, organ, który wydał decyzję, wstrzymuję z urzędu jej wykonanie w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W ocenie skarżącego skoro przedmiotowa sprawa dotyczy wypłaty odszkodowania, czyli sprawy o której mowa w dziale III ustawy o gospodarce nieruchomościami, wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione. Ponadto dodano, że realizacja wypłaty odszkodowania, na podstawie wadliwej decyzji mogłaby spowodować wystąpienie znacznej szkody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym na stronie skarżącej ciąży obowiązek wykazania, iż wyżej wymienione przesłanki zostały spełnione. W niniejszej sprawie, uzasadniając wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, skarżący wskazali na wynikający z art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) obowiązek organu administracyjnego. Zgodnie z art. 9 w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122 i art. 126, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie skarżący organ wskazał także na możliwość wystąpienia znacznej szkody w przypadku wypłaty odszkodowania na podstawie wadliwej decyzji. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przepis art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami nakłada obowiązek wstrzymania wykonania decyzji z urzędu przez organ administracyjny, który tę decyzję wydał. Przepis ten nie nakłada natomiast takiego obowiązku na sądy administracyjne. Podstawą do wstrzymania wykonania decyzji w sprawach zawisłych przez przed sądami administracyjnymi jest art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oznacza to, że Sąd badając zasadność wstrzymania danej decyzji, kieruje się przesłankami określonymi w tym przepisie. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ochrona stron postępowania jedynie w szczególnych sytuacjach, gdy wskutek wykonania zaskarżonej decyzji może dojść do niebezpieczeństwa powstania szkody, czyli określonej starty, czy też skutków trudnych do odwrócenia w aspekcie materialnym. Wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji dotyczy jedynie decyzji wykonalnych. Nie dotyczy to decyzji uchylających, oraz decyzji o umorzeniu postępowania, a taka treść ma zaskarżona decyzja wojewody. Wynika to z samej istoty tego orzeczenia, które ma charakter procesowy, a na jego podstawie nie nadaje się stronie uprawnień, ani nie ustala obowiązków o charakterze prawno - materialnym. W doktrynie i literaturze jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Co do zasady cechy wykonalności nie mają rozstrzygnięcia odmowne (por. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- komentarz, LexisNexis, W-wa 2004, str. 122). Ponadto należy wskazać, że Sąd nie może wstrzymać decyzji Prezydenta Miasta z dnia 8 kwietnia 2008 r., ponieważ jej wykonanie zostało już wstrzymane postanowieniem Wojewody z dnia 6 października 2008 r., który decyzją z dnia 3 grudnia 2008 r. stwierdził nieważność przedmiotowej decyzji. Z tych też przyczyn orzeczono, na podstawie przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (a contrario) jak w sentencji postanowienia.