II SA/Gd 9/20

WyrokWSA w Gdańsku2020-09-30

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Diana Trzcińska, Magdalena Dobek-Rak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości, w wyniku którego wydzielono działkę pod poszerzenie drogi wojewódzkiej, jest zgodna z prawem, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego określa tę działkę jako ulicę zbiorczą, a uchwała sejmiku województwa zalicza ją do dróg wojewódzkich?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie ocenia zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z przepisami wyższego rzędu, w tym z rozporządzeniem dotyczącym warunków technicznych dróg. W postępowaniu o podział nieruchomości kluczowa jest zgodność projektu podziału z ustaleniami planu miejscowego, a nie zamiary inwestycyjne zarządcy drogi czy skutki finansowe podziału. Skoro plan miejscowy przeznacza teren pod funkcję drogową, a uchwała sejmiku województwa potwierdza, że dana ulica jest drogą wojewódzką, podział jest zgodny z prawem.
Stan faktyczny
Województwo P. wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości. Celem podziału było wydzielenie stref drogowych, w tym działki przeznaczonej pod poszerzenie drogi wojewódzkiej – ul. Ś. Województwo zarzuciło, że podział jest niezgodny z planem miejscowym i uchwałą sejmiku, ponieważ plan określa działkę jako ulicę zbiorczą, a uchwała nie precyzuje przebiegu dróg na poziomie poszczególnych działek. Skarżący podniósł również, że nie ma pewności co do przyszłego charakteru drogi i nie zamierza prowadzić inwestycji, co rodzi wątpliwości co do skutków prawnych w postaci przejścia własności.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędziowie Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.), Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak, Protokolant Sekretarz Sądowy Katarzyna Sałek-Gałązka, po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 30 września 2020 r. sprawy ze skargi Województwa P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 22 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości oddala skargę. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 22 października 2019 r., sygn. akt [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z 6 maja 2019 r., nr [..], w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: A. wystąpiła z wnioskiem z 19 marca 2018 r. o podział nieruchomości zapisanej w Księdze Wieczystej nr [..], prowadzonej w Sądzie Rejonowym, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków nr dz. [..], obr. [..], położonej w G. Celem podziału jest wydzielenie stref drogowych nr [..]. W toku postępowania postanowieniem z 4 kwietnia 2018 r., nr [..] Prezydenta Miasta zaopiniował pozytywnie projekt podziału ww. nieruchomości. Decyzją z 6 maja 2019 r. Prezydent Miasta orzekł o zatwierdzeniu projektu podziału działki nr [..], stanowiącej własność A., na działki o numerach: [..] i [..]. W uzasadnieniu wskazano, że nowopowstała działka nr [..] przeznaczona jest pod poszerzenie drogi publicznej w kategorii drogi wojewódzkiej - ul. Ś. – w oparciu o uchwałę Sejmiku Województwa nr [..] z 30 listopada 2009 r w sprawie ustalenia przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w Województwie oraz miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nr [..] – karta terenu 007 – KD82 ul. Ś. – ulica zbiorcza. Natomiast nowopowstała działka nr [..] przeznaczona jest pod drogę publiczną w kategorii drogi gminnej. Odwołanie od powyższej decyzji wniosło Województwo, zaskarżając ją w części dotyczącej zapisu, że "nowopowstała działka nr [..] przeznaczona jest pod poszerzenie drogi publicznej w kategorii drogi wojewódzkiej - ul. Ś.". Wniesiono o zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej ww. zapisu i orzeczenie co do istoty sprawy bądź ewentualnie o uchylenie decyzji w tej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzją z 22 października 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że zgodność wstępnego projektu podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego została potwierdzona prawomocnym postanowieniem Prezydenta Miasta z 4 kwietnia 2018 r., które stanowi podstawę wydania zaskarżonej decyzji zatwierdzającej projekt podziału. Kolegium przypomniało, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa powszechnie obowiązującego, a zatem organy administracji publicznej są związane ustaleniami w nim zawartymi. Natomiast planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [..], zatwierdzonego uchwałą nr LII/1581 Rady Miasta z dnia 29 sierpnia 2002 r. (Dz. Urz. Woj. nr 21, poz. 210 z dnia 7 lutego 2003 r.). Powołując się na doktrynę i orzecznictwo zauważono, że przebieg przyszłej drogi, o której mowa w art. 98 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm., dalej u.g.n.), powinien wynikać z planu miejscowego, a w przypadku jego braku - z ostatecznej decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. W niniejszej sprawie zakwestionowano zapis zawarty w zaskarżonej decyzji dotyczący działki nr [..] w zakresie jej przeznaczenia pod drogę w kategorii drogi wojewódzkiej. Kolegium, ustosunkowując się do tego zarzutu, powołało się na art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2068 ze zm.) oraz § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 124) i stwierdziło, że kategoria drogi może zostać nadana drodze publicznej dopiero po jej wybudowaniu, jako obiektu budowlanego i po uzyskaniu przez nią warunków techniczno-użytkowych, określonych w przepisach jako odpowiednie dla danej kategorii drogi. Nadanie kategorii drodze następuje zatem, po planistycznym przeznaczeniu gruntu pod drogę publiczną, po ewidencyjnym oraz prawnym wydzieleniu tych gruntów i po wybudowaniu drogi. Bezsporne jest, że ustawodawca w art. 98 ust 1 u.g.n., wymienił kategorie dróg, o których mowa w powołanych powyżej przepisach ustawy o drogach publicznych, które nie mają jednak związku z nadawaniem kategorii drogom, które jeszcze nie zostały zbudowane. Na podstawie ustalonej w planie miejscowym lub decyzji lokalizacyjnej funkcji danej drogi ustala się, jaka docelowo powinna być kategoria danej drogi i kto w związku z tym ma zostać właścicielem wydzielonych pod drogę działek gruntu. Bezsporne jest także to, że zgodnie z art. 98 ust. 1 u.g.n., wydzielenie działki pod drogę przesądza losy prawne gruntu. Zatem to treść planu wywołuje skutek w postaci przejścia prawa własności nieruchomości np. na województwo. Skoro zatem podstawowym warunkiem wystąpienia skutków rzeczowych w postaci uwłaszczenia gminy, powiatu lub województwa jest wydzielenie działki przeznaczonej w planie pod drogę o charakterze publicznym, o określonych parametrach technicznych i użytkowych odpowiadającym klasom dróg, a dopiero po wybudowaniu drogi następuje określenie jej kategorii, to przeznaczenie omawianej działki w planie pod ulicę główną Ś. uzasadniało kwestionowane określenie charakteru nowopowstałej działki przeznaczonej pod drogę publiczną o charakterze drogi wojewódzkiej. Kolegium zwróciło także uwagę, że należy rozróżnić kompetencję gminy do ustalenia w planie przebiegu dróg publicznych od skorzystania przez sejmik województwa z kompetencji do zaliczenia istniejącej już drogi do danej kategorii dróg w trybie art. 6, art. 6a i art. 7 ustawy o drogach publicznych. Mimo więc braku wyraźnego określenia w planie charakteru drogi jako drogi wojewódzkiej, taki jej charakter wynika z uchwały Sejmiku Województwa z dnia 30 listopada 2009 r., w której w § 1 wskazano, że przebieg istniejących dróg wojewódzkich w Województwie ustala się jak w załączniku do uchwały, w którym w punkcie 20 poz. 221 zaliczono ulicę Ś. do kategorii drogi wojewódzkiej. Wskazano, że art. 98 ust. 1 u.g.n. nie zawiera rozróżnienia działek wydzielonych pod drogi publiczne ze względu na stopień zaawansowania planów inwestycyjnych dróg ani też nie uzależnia przejścia własności działki od faktycznych zamiarów zarządcy drogi. Istotne jest natomiast to, czy plan miejscowy gminy przeznacza teren, na którym znajduje się dana działka, na cele drogowe. Natomiast plany inwestycyjne zarządcy drogi nie stanowią przesłanki do przejścia własności działki. Skargę na powyższą decyzję wniosło Województwo, zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania poprzez naruszenie art. 80 k.p.a. i zasady swobodnej oceny dowodów, bowiem ocena dowodów dokonana przez organ była dowolna, a nie swobodna. Wskazano, że w sytuacji, gdy z treści pisma Departamentu Infrastruktury Urzędu Marszałkowskiego Województwa z 10 maja 2019 r. wynika, że uchwała nr [..] Sejmiku Województwa z 30 listopada 2009 r. w sprawie ustalenia przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w Województwie, w swojej treści odnosi się do przebiegu dróg wojewódzkich na terenie Województwa bez podawania poszczególnych działek zajętych pod drogi, a tym bardziej przeznaczonych pod przyszłe poszerzenia dróg - brak jest podstaw do przyjęcia zasadności przeznaczenia całości lub części nowopowstałej działki nr [..] pod drogę kategorii wojewódzkiej; 2. przepisów prawa materialnego w postaci art. 98 ust. 1 w związku z art. 93 ust. 1 u.g.n. w związku z § 4 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, że działka nr [..] przeznaczona jest pod poszerzenie drogi publicznej w kategorii wojewódzkiej, podczas gdy wnioski tej treści nie dadzą się wysnuć w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym nie potwierdza tego również treść uchwały nr [..] Sejmiku Województwa z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ustalenia przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w Województwie, ani też treść miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [..] zatwierdzony uchwałą nr LII/1581 Rady Miasta z 29 sierpnia 2012 r.; 3. przepisów prawa materialnego w postaci § 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, poprzez wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że działka nr [..] przeznaczona pod ulicę Ś. - ulicę zbiorczą jest zgodne z treścią powyżej wskazanego przepisu, w sytuacji gdy zgodnie z treścią rozporządzenia klasę ulicy zbiorczej można przypisać drodze w kategorii powiatowej lub gminnej a nie drodze wojewódzkiej, bez znaczenia przy tym pozostaje fakt, że kategoria drogi może być wydana dopiero po jej wybudowaniu. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że wbrew ocenie organu, dokonany podział nieruchomości narusza art. 93 ust. 1 oraz ust. 2 u.g.n. Zauważono, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nowopowstała działka nr [..] ma następujące przeznaczenie: dla strefy 82 jedna jezdnia o dwóch pasach ruchu, szerokość pasa ruchu 3,5 m chodnik oraz dla strefy 81 jedna jezdnia o dwóch pasach ruchu, szerokość pasa ruchu 3,0 m, chodnik - działka oznaczona jako A1 - ulica zbiorcza i ulica lokalna, oznaczenie [..]. Natomiast jak wynika z treści uchwały nr [..] Sejmiku Województwa z 30 listopada 2009 r. w sprawie ustalenia przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w Województwie, ulica Ś. została zaliczona do kategorii dróg wojewódzkich, jednakże w swojej treści uchwała odnosi się do przebiegu dróg wojewódzkich na terenie Województwa bez podawania poszczególnych działek zajętych pod drogi, a tym bardziej przeznaczonych pod przyszłe poszerzenia dróg. Zdaniem skarżącego, z treści tych dwóch aktów nie dadzą się wysnuć wnioski, do jakich doszedł organ w treści skarżonej decyzji, że potwierdzają one przeznaczenie nowopowstałej działki numer [..] po drogę wojewódzką, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego odnosi się bowiem do ulicy zbiorczej i ulicy lokalnej, czego nie należy utożsamiać z drogą wojewódzką, tym bardziej, że klasę ulicy zbiorczej można przypisać drodze w kategorii powiatowej lub gminnej a nie drodze wojewódzkiej. Podniesiono, że skutkiem praktycznym decyzji zatwierdzającej na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości podział nieruchomości obejmujący wydzielenie działek pod drogę publiczną lub pod poszerzenie takiej drogi jest to, że przejście działek pod drogi publiczne z mocy prawa na podstawie tego przepisu jest rozstrzygane przez sąd powszechny w sprawie o wpis prawa własności w księdze wieczystej, względnie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. O tym, który z podmiotów wymienionych w art. 98 ust. 1 u.g.n. nabędzie z mocy tego przepisu prawo własności działek gruntu, winny decydować postanowienia planu. Jednocześnie ustalenia takie powinny mieć oparcie w planach zagospodarowania przestrzennego województwa. Plan miejscowy winien precyzować, że planowana na danym terenie inwestycja drogowa dotyczyć będzie drogi powiatowej, wojewódzkiej czy też krajowej, przy czym takie ustalenia powinny być jednoznaczne. Zdaniem skarżącego również ta okoliczność nie została w niniejszej sprawie w sposób należyty przez organ zbadana, choć z punktu widzenia stosowania art. 98 u.g.n. ustalenie odpowiedniej kategorii drogi, w skład której ma wejść wydzielana działka gruntu, jest istotne przede wszystkim do ustalenia podmiotu publicznego, na rzecz którego ma przejść własność wydzielanej działki. Jak zauważyło Kolegium skutki prawne, o których mowa w art. 98 ust. 1 u.g.n., w postaci utraty własności lub prawa użytkowania wieczystego działek wydzielonych pod drogi publiczne, nie są przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, ale są następstwem wydania tej decyzji. Przejście prawa własności następuje bowiem z mocy samego prawa, jednakże aby takie przejście doszło do skutku w dacie wydawania decyzji podziałowej musi istnieć akt prawny określający przebieg i kategorię drogi. W ocenie skarżącego, w sprawie okoliczność ta jest niemożliwa do ustalenia na podstawie treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz uchwały nr [..] Sejmiku Województwa z 30 listopada 2009 r., co faktycznie czyni zaskarżoną decyzję niewykonalną. Ponadto, podkreślono, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego winien precyzować, czy planowana na danym terenie inwestycja drogowa dotyczyć będzie drogi powiatowej, wojewódzkiej, czy też krajowej. Takie ustalenia winny być jednoznaczne, wobec konsekwencji związanych z przewłaszczeniem wydzielonego pod drogi gruntu i obowiązku wypłaty z tego tytułu odszkodowania, bowiem nie można domniemywać znaczenia miejscowego planu. Zdaniem skarżącego Kolegium przeprowadziło takie domniemanie, co uznać należy za niedopuszczalne, bowiem w dacie wydawania decyzji podziałowej nie istniał faktycznie żaden akt, który przesądzałby, że na skarżącego przejdzie z mocy prawa własność wydzielonych pod drogi działek. Zatem organ naruszył zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 k.p.a. Przypomniano, że z pisma Departamentu Infrastruktury Urzędu Marszałkowskiego Województwa z 10 maja 2019 r. wynika, że uchwała nr [..] Sejmiku Województwa z dnia 30 listopada 2009 r. w swojej treści odnosi się do przebiegu dróg wojewódzkich na terenie Województwa bez podawania poszczególnych działek zajętych pod drogi, a tym bardziej przeznaczonych pod przyszłe poszerzenia dróg. Wskazano w nim również, że skarżący nie posiada wiedzy na temat ewentualnych planów inwestycyjnych związanych z rozbudową drogi wojewódzkiej nr [..] (ul. Ś.). Zasadność przeznaczenia całości lub części nowopowstałej działki nr [..] pod drogę kategorii drogi wojewódzkiej będzie więc możliwa do ustalenia dopiero po przedstawieniu do analizy dokumentacji technicznej rozbudowy ul. Ś. Kwestia ta zatem wbrew uznaniu organu nie została w jakikolwiek sposób przesądzona. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Poddawszy zaskarżoną decyzję ocenie legalności w granicach wyznaczonych wyżej powołanymi przepisami sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Bezsporną okolicznością w niniejszej sprawie jest, że działka o nr ew. [..], obr. [..] w G. o powierzchni 2068 m2, objęta wnioskiem o dokonanie podziału, stanowi grunt rolny oznaczony symbolem S-RIVa. Nieruchomość ta objęta jest postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – uchwałą nr LII/1581 z 29 sierpnia 2002 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [..] (Dz. Urz. Woj. nr 21, poz. 210 z 7 lutego 2003 r.). W wyniku podziału powstały dwie działki: nr [..] i [..]. Nowopowstała działka nr [..] przeznaczona jest pod poszerzenie drogi publicznej w kategorii drogi wojewódzkiej - ul. Ś. – w oparciu o uchwałę Sejmiku Województwa nr 1023/XL/09 z 30 listopada 2009 r w sprawie ustalenia przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w Województwie oraz miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nr [.] – karta terenu 007 – KD82 ul. Ś. – ulica zbiorcza. Natomiast nowopowstała działka nr [..] przeznaczona jest pod drogę publiczną w kategorii drogi gminnej. Z wyrysu do ww. planu miejscowego, obejmującego teren działki nr [..] w G. wynika, że nieruchomość ta w planie przeznaczona jest pod funkcję drogową (dr). Zarazem, funkcja ta jest realizowana w ramach dwóch jednostek planistycznych, nawiązujących do odrębnych kategorii dróg publicznych: 008 – 81 (karta terenu nr 008 – ulica lokalna L1/2) i 007 – 82 (karta terenu 007 – ulica zbiorcza Z 1/2). Skarżąca nie kwestionuje rozstrzygnięcia w zakresie objętym kartą terenu 008, a więc dotyczącym działki [..]. Natomiast, w odniesieniu do nowopowstałej działki nr [..], znajdującej się w jednostce objętej kartą terenu 007 i strefie 82, z postanowień szczególnych planu wynika, że strefa ta obejmuje ulicę Ś. – ulicę zbiorczą Z 1/2, jezdnię o dwóch pasach uchu, szerokość pasa 3.5 m, chodnik. Jak wskazano powyżej, zgodnie z decyzja podziałową działka nr [..] została przeznaczona pod poszerzenie drogi publicznej w kategorii drogi wojewódzkiej – ul. Ś. Skarżący zarzuca niezgodność stwierdzonego podziału z uchwałą Sejmiku Województwa z 30 listopada 2009 r. w sprawie przebiegu istniejących dróg wojewódzkich w województwie, argumentując że z uchwały tej nie wynikają numery poszczególnych działek, przez które przebiega lub powinna przebiegać ta droga w razie jej poszerzenia. Wreszcie, skarżący sprzeciwia się skutkom wydzielenia ww. projektowanej działki jako przeznaczonej pod drogę wojewódzką, gdyż Województwo nie zamierza (na chwilę obecną) prowadzić inwestycji w zakresie poszerzenia ulicy Ś., nie widząc tym samym podstaw do wypłaty odszkodowań za przejęty grunt. Zgodnie z treścią art. 93 ust. 1 i 2 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (ust. 2 art. 93 u.g.n.) i stanowi jedyne kryterium i przesłankę dla podziału nieruchomości. Ewidencyjny podział nieruchomości pełni więc rolę służebną wobec planu miejscowego i musi być zgodny zarówno z częścią graficzną, jak i z częścią tekstową planu (por. wyrok WSA w Warszawie z 23.11.2005 r., I SA/Wa 1918/04, LEX nr 213637). Podział nieruchomości musi zatem być zgodny z postanowieniami zawartymi w planie miejscowym, a organ administracji rozstrzygając w tym zakresie musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy powstałe w wyniku podziału działki stwarzają hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu określonego w planie. Ocena ta dotyczy całości nieruchomości, czyli każdej z działek, które miałyby powstać na skutek podziału (por. też wyrok WSA w Gdańsku z 7.09.2016 r., II SA/Gd 222/16, LEX nr 2141773 i wyrok WSA w Poznaniu z 30.05.2018 r., II SA/Po 146/18, LEX nr 2505589). Plan miejscowy pełni tu rolę nadrzędną, więc to planowany podział nieruchomości musi spełnić wymogi tego planu, a nie odwrotnie. Zatem w sprawie, której przedmiotem jest podział nieruchomości, sąd nie może badać (i nie bada) legalności uchwał w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (por. też wyrok WSA w Łodzi z 6.04.2018 r., II SA/Łd 117/18, LEX nr 2475298). Przenosząc powyższe rozważania na grunt analizowanej sprawy wskazać należy, i tego też w zasadzie nie kwestionuje skarżący, że projektowany podział nieruchomości jest zgodny z częścią tekstową i graficzną ww. miejscowego planu. Analiza mapy z projektem podziału działki nr [..] na działki nr [..]-[..], stanowiącej integralną część decyzji z 6 maja 2019 r. (organu I instancji) i zestawienie jej z ww. wyrysem z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przedstawiającym działkę nr [..] i jej rozmieszczenie w poszczególnych jednostkach planistycznych (007 – 82 i 008 – 81), a także postanowieniem opiniującym z 4 kwietnia 2018 r. prowadzi do wniosku, że zatwierdzony projekt podziału, w tym na działkę nr [..] przeznaczoną pod poszerzenie drogi wojewódzkiej, jest całkowicie zgodny z planem miejscowym. Bez wątpienia, co wynika z ww. uchwały Sejmiku Województwa z 30 listopada 2009 r. w sprawie ustalenia przebiegu granic dróg wojewódzkich w województwie [..], ulica ś., w załączniku do uchwały w punkcie 20, została zaliczona do dróg wojewódzkich. Wbrew argumentacji skarżącego, uchwała ta, przeciwnie niż to wynika z jej nazwy, nie służy ustalaniu przebiegu tych dróg w znaczeniu wymieniania działek gruntu, przez które przebiega lub ma przebiegać. Taką rolę bowiem pełni właśnie plan miejscowy, który podlega – w zakresie przebiegu poszczególnych kategorii dróg – uzgodnieniu z odpowiednimi ich zarządcami. Bezspornie wynika z niego, że jednostka planistyczna 007 – 82 obejmuje ulice Ś., a ta z kolei stanowi drogę wojewódzką, co potwierdza ww. uchwała, podjęta przez Sejmik Województwa. W konsekwencji, dokonany podział nie narusza postanowień planu w zakresie przeznaczenia wydzielonych działek gruntu pod poszczególne kategorie dróg publicznych. Bez znaczenia jest w tym kontekście fakt, że przyjęte w planie miejscowym oznaczenie ulicy Ś. jako drogi zbiorczej, zgodnie z nomenklaturą wynikającą z § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, przeczy jej klasie jako drogi wojewódzkiej. Sąd dostrzega w tym zakresie niezgodność kontestowanego planu miejscowego w ww. rozporządzeniem, według którego drogą zbiorczą mogą być wyłącznie drogi gminne lub powiatowe, a nie wojewódzkie. Jak jednak wskazano powyżej, w postępowania dotyczącym podziału nieruchomości sąd nie ocenia zgodności z prawem postanowień planu miejscowego. Oczywiście, skarżący może domagać się zmiany tego planu, zarówno w zakresie klasyfikacji ulicy Ś., jak i jej przebiegu. Wówczas rozstrzygnięcie w zakresie zgodności podziału z jego postanowieniami straci aktualność, bowiem jest ono integralnie związane z odpowiednimi postanowieniami planu miejscowego, aktualnymi w dacie decydowania w przedmiocie podziału. Należy zwrócić uwagę, że służebna rola ewidencyjnego podziału nieruchomości względem ustaleń planu miejscowego polega na tym, że konfigurację wydzielanych w ramach podziału nieruchomości działek gruntu należy dostosować do możliwości ich zabudowy (lub wykorzystania w inny sposób) określonych w planie miejscowym. Nie można natomiast dostosowywać postanowień planu miejscowego do wydzielanych w wyniku podziału nieruchomości, gdyż niweczyłoby to sens istnienia planu miejscowego jako instrumentu mającego zapewnić ład przestrzenny. Konsekwentnie, w kontekście omawianej jedynej przesłanki podziału nieruchomości, jaką jest jego zgodność z planem miejscowym, bez znaczenia pozostają zamiary inwestycyjne podmiotów uwłaszczonych w wyniku podziału, celowość przedsięwzięcia oraz jego skutki prawne i finansowe. Miały one bowiem znaczenia na etapie uchwalania planu i uzgadniania poszczególnych rozwiązań planistycznych, wpisujących się w infrastrukturę drogową określonej kategorii. Powyższa argumentacja wykazała, że zarzut skargi w zakresie naruszenia przepisu prawa materialnego – art. 93 u.g.n. - okazał się niezasadny. Podobnie, zdaniem sądu, chybiony jest zarzut naruszenia art. 98 ust. 1 u.g.n. Zgodnie z jego treścią, działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Cytowany przepis nie stanowi prawnej podstawy orzekania w sprawie podziału nieruchomości i nie znajduje w niej zastosowania, lecz wskazuje na prawne skutki podziału, które w istocie kwestionuje skarżące Województwo. W konsekwencji, zarzut naruszenia cytowanego przepisu w niniejszej sprawie nie mógł okazać się skuteczny. Sąd uznał za prawidłowe wyjaśnienia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w zakresie przyjętej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Nie znalazły także potwierdzenia zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), bowiem znajduje ona potwierdzenie w ustaleniach, dokonanych w oparciu o kompletny materiał dowodowy, właściwie oceniony. Z tych przyczyn, sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło