II SA/Gd 908/04

WyrokWSA w Gdańsku2005-03-03

Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pobyt w obozie jenieckim, który nie został wymieniony w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów w sprawie określenia miejsc odosobnienia, może stanowić podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich?
Ratio decidendi
Pobyt w obozie jenieckim może stanowić tytuł do przyznania uprawnień kombatanckich tylko w sytuacji, gdy był spowodowany działalnością kombatancką, o której mowa w ustawie. Sam fakt przebywania w obozie, który nie został wymieniony w odpowiednich przepisach jako miejsce odosobnienia o warunkach porównywalnych do obozów koncentracyjnych, nie jest wystarczający do przyznania tych uprawnień.
Stan faktyczny
Skarżący E. K. ubiegał się o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie jenieckim w T. w maju 1940 r. Organ odmówił przyznania uprawnień, wskazując, że obóz ten nie został wymieniony w rozporządzeniu określającym miejsca odosobnienia o szczególnych warunkach pobytu, a pobyt w nim nie był wynikiem działalności kombatanckiej. Skarżący twierdził, że fakt represjonowania został potwierdzony przez Stowarzyszenie Wysiedlonych.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi E. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi E. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 29 października 2004 r. nr [...] w przedmiocie uprawnień kombatanckich oddala skargę. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 29.10.2004r., nr [...], powołując się na przepisy art.127 § 3 i art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 4 ust 1 pkt. 1 lit. b, c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz.U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 26 stycznia 2004r., Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie w T. w 10.05.1940r. E. K. W uzasadnieniu wskazano, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające uchylenie decyzji własnej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i c ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uprawnienia kombatanckie przysługują osobą, które podlegały represją wojennym i okresu powojennego przebywając z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych czy rasowych w innym miejscu odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych lub w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny- a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Strona podnosi, że przebywała w obozie jeńców wojennych w T. w maju 1940r., jednak obóz ten nie został wymieniony w § 5 lub § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. Nr 106, poz. 1154). Na podstawie dostępnych urzędowi materiałów ustalono, że miejsce, w którym przebywała strona to obóz dla jeńców podoficerów i szeregowych. Podkreślić należy, iż z tytułu pobytu w obozie jenieckim przysługują uprawnienia kombatanckie na podstawie art. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach. Jednakże zgodnie z treścią tego przepisu wolą ustawodawcy nie każdy pobyt w takim obozie skutkuje zasadnością wydania pozytywnej decyzji. W świetle powyższego Kierownik Urzędu stwierdził, iż pobyt strony w w/w obozie nie spełnia warunków, o których mowa w przepisach ustawy. Skargę na powyższą decyzję wniósł E. K., wnosząc o jej uchylenie i uznanie go za osobę represjonowaną przez okupanta hitlerowskiego, twierdząc, iż powyższy fakt represjonowania został potwierdzony przez Stowarzyszenie Wysiedlonych, którego jest pełnoprawnym członkiem od 1998r. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie i skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Skarżący ubiegał się o przyznanie mu powołując się na fakt prze bywania w administracji, odmawiając mu przyznania uprawnień kombatanckich, obozie jenieckim. Organ uprawnień kombatanckich wskazał jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. b i c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, w myśl którego uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego przebywając z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych czy rasowych w innym miejscu odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych lub w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny- a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że skarżący przebywał w obozie jeńców wojennych w T. od dnia 10.05. 1940r., jednakże obóz ten nie został wymieniony w § 5 lub § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości, a tym samym nie został zakwalifikowany do innych miejsc odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa w rozumieniu wart. 4 ust. 1 pkt. 1 lit a i b ustawy. Obóz ten nie był także obozem wychowawczym lub karnym obozem pracy. Podkreślić należy, iż pobyt w obozie jenieckim może stanowić tytuł przyznania uprawnień kombatanckich jedynie w sytuacji, gdy był spowodowany działalnością kombatancką, o której mowa wart. 1 ust.2 ustawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wykazał, aby strona prowadziła taką działalność, a zatem pobyt w obozie jenieckim nie był jej wynikiem. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie jednoosobowym, na podstawie art. 119 w związku z art. 120 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z podanych w uzasadnieniu przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło