II SA/Gd 91/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia NSA Barbara Skrzycka – Pilch Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzja z dnia 15 marca 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnego wybudowania obiektu stanowiącego własność T. i D. K., zlokalizowanego w G. na działce nr [...], która jest własnością M. D. i M. K. W uzasadnieniu Inspektor powołał się na oświadczenie T. K., iż domek letniskowy znajdujący się na działce nr [..] nabył w dniu 9 października 1998 r. od poprzedniego właściciela E. P.. Równocześnie Inspektor wyjaśnił, że sprawa samowolnego wybudowania przez E. P. obiektu budowlanego zlokalizowanego na działce nr [...] w G. została rozstrzygnięta ostateczną decyzją Urzędu Wojewódzkiego w G. Wydział Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska nr [...] z dnia 31 grudnia 1976 r. która utrzymała w mocy decyzję Zastępcy Naczelnika Miasta Gminy K. nr [...] z dnia 15 września 1976 r. w części dotyczącej rozbiórki obiektów, w tym będącego budowie domku letniskowego należącego do E. P. Wykonanie powyższej decyzji podlega wykonaniu w drodze egzekucji administracyjnej. W konsekwencji upomnieniem z dnia 20 września 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., działając jako organ egzekucyjny, wezwał D. i T. K. do rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu zlokalizowanego na działce nr [..] w G. Na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 27 kwietnia 2007 r., nr [...], wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne w administracji dotyczące wykonania obowiązku. W piśmie z dnia 11 maja 2007 r., D. i T. K. zgłosili zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej wskazując, że domagają się wstrzymania postępowania egzekucyjnego wobec nieistnienie podstawy prawnej obowiązku o charakterze niepieniężnym tj. decyzji z dnia 15 września 1976 r. nr [..]. Postanowieniem z dnia 17 maja 2007 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.) dalej jako U.p.e.a. oraz na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. nr 106, poz. 1126) dalej jako U.p.b. oddalił zarzut zgłoszony przez zobowiązanych. W zażaleniu od powyższego postanowienia zobowiązani domagali się ponownego rozpatrzenia sprawy wskazując przy tym, że niska szkodliwość społeczna samowolnej zabudowy daje organom nadzoru budowlanego możliwość wyrażenia zgody na warunkowe pozostawienie obiektu, aż do jego samoistnego unicestwienia. Postanowieniem z dnia 2 lipca 2009 roku, nr [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie nie znajdując podstaw prawnych do jego zmiany lub uchylenia. W uzasadnieniu postanowienia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego i egzekucyjnego. Organ wyjaśnił równocześnie, że nie ma podstaw prawnych do wstrzymania postępowania egzekucyjnego, wszczętego w celu przymuszenia zobowiązanych do wykonania nakazanego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego zlokalizowanego na działce nr [...] w G. Argumenty podnoszone przez T. i D. K. w zarzutach dotyczą w istocie postępowania umorzonego decyzją z dnia 15 marca 2002 r. Tymczasem nakaz rozbiórki domku letniskowego stał się wykonalny w terminie natychmiastowym po uprawomocnieniu się decyzji Zastępcy Naczelnika Miasta Gminy K. nr [..] z dnia 15 września 1976 r., czyli po wydaniu przez Urząd Wojewódzki w G. Wydział Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska decyzji z dnia 31 grudnia 1976r. która utrzymała w mocy decyzję w części dotyczącej rozbiórki obiektów. Podstawy prawne zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego zostały enumeratywnie wyliczone w art. 33 U.p.e.a. zaś te sformułowane przez T. i D. K. nie mieszczą się w dyspozycji przywołanego przepisu. Organ drugiej instancji powołując się na akta sprawy wyjaśnił, że decyzja Naczelnika Miasta Gminy z dnia 15 września 1976 r. nakazująca dokonania w terminie do dnia 10 października 1976 r. rozbiórki wszystkich domków letniskowych zlokalizowanych w G. a wybudowanych na terenie stanowiącym własność F. D. bez pozwolenia na budowę dotyczyła również będącego wówczas w budowie domku letniskowego E. P. Po rozpatrzeniu sprawy Wojewoda decyzją z dnia 31 grudnia 1976 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalając jednocześnie nowy termin rozbiórki obiektu do dnia 28 lutego 1997 r. Dalej organ wyjaśnił, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku E. P. decyzją z dnia 19 maja 2009 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia 31 grudnia 1976 r. Ponieważ strona nie wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja Głównego Inspektora stała się ostateczna. W skardze na powyższe postanowienie T. K. domagał się uchylenia obu postanowień oraz zasądzenia na swoja rzecz kosztów postępowania, zarzucając organom naruszenia art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 U.p.b. oraz art. 34 U.p.e.a. W uzasadnieniu skargi T. K. powołał się na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 24 kwietnia 2003 r. a dotyczące R. W., gdzie jak wskazał w identycznym stanie prawnym i faktycznym organ orzekł o braku podstaw do wydania nakazu rozbiórki obiektu wybudowanego na tej samej co skarżącego działce budowlanej nr [...] w G. Zdaniem skarżącego niedopuszczalna jest sytuacja w której nakazano mu rozbiórkę jego domku letniskowego podczas gdy równocześnie inny domek letniskowy położone na tej samej działce jest chroniony prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odpowiadając na zarzut organ wyjaśnił ponadto, że w postępowaniu przeciwko R. W. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 12 grudnia 2002 r. również nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego, przy czym decyzja została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Dopiero w wyniku wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z dnia 24 kwietnia 2003 r. podjętą w trybie samokontroli uchylił swoją i poprzedzająca ją decyzję Inspektora Powiatowego orzekając równocześnie o braku podstaw do wydania nakazu rozbiórki. Wobec cofnięcia skargi przez R. W. postępowanie sądowe zostało umorzone. W niniejszej sprawie natomiast podstawą do przeprowadzenia rozbiórki była prawomocna i ostateczna decyzja Naczelnika Miasta i Gminy K. z dnia 15 września 1976 r., która wiąże również organy egzekucyjne w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonym postanowieniu z punktu widzenia zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W przedmiotowej sprawie skarga jest bezzasadna, a zarzuty w niej podniesione nie podważają zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Prawidłowo ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny wskazuje, że w stosunku do E. P. wydana została w dniu 15 września 1976 r. decyzja nakazująca mu dokonanie rozbiórki domku letniskowego postawionego na działce nr [...] w G. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 31 grudnia 1976 r. W tej dacie Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję rozbiórkową. Z kolei w dniu 9 października 1998 r. skarżący T. K. nabył domek letniskowy znajdujący się na działce nr [...] w G. od poprzedniego właściciela E. P. Nie ulega też wątpliwości, że mimo upływu kilkudziesięciu lat od wydania nakazu rozbiórki, nałożony na skarżącego obowiązek nie został wykonany. W tej sytuacji wystawienie tytułu wykonawczego, poprzedzone doręczeniem upomnienia wzywającego do wykonania decyzji, stało się konieczne dla uruchomienia postępowania egzekucyjnego zmierzającego do przymuszenia zobowiązanego do dokonania orzeczonej rozbiórki. Środki ochrony prawnej przysługujące uczestnikom postępowania egzekucyjnego po jego wszczęciu, w tym zarzuty, prawo zgłoszenia których służy zobowiązanemu, mają na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania. Nie służą one natomiast do weryfikacji ostatecznych decyzji czy postanowień, stanowiących podstawę tytułu wykonawczego. Powyższą zasadę wyraża art. 29 § 1 U.p.e.a., stanowiący, iż organ egzekucyjny bada z urzędu wyłącznie dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Badanie dopuszczalności egzekucji obejmuje sprawdzenie prawidłowości jej wszczęcia tj. istnienie wniosku wierzyciela, o ile wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym oraz poprzedzenie wszczęcia egzekucji wcześniejszym upomnieniem. Zgodnie z art. 15 U.p.e.a. egzekucja administracyjne może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania obowiązku przez zobowiązanego przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do realizacji obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Jest oczywistym też, że egzekucję można wszcząć dopiero po upewnieniu się, iż nie doszło do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji a sam obowiązek podlega egzekucji administracyjnej. W sprawie niniejszej kwestia dopuszczalności wszczęcia egzekucji jest oczywista. Podstawą zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym mogą być tylko ściśle określone okoliczności, których zamknięty katalog zawarty jest w art. 33 U.p.e.a. takie jak: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Skarżący w swoich zarzutach podniósł okoliczności, które jak trafnie uznały organy egzekucyjne obu instancji, nie mieszczą się w żadnej z ustawowych podstaw zarzutów wymienionych w art. 33 ustawy egzekucyjnej. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy wskazać, iż w istocie nie zmierzają one do wykazania bezprawności zaskarżonego postanowienia, zaś Sąd nie ma obowiązku badania treści rozstrzygnięć zapadłych w innych sprawach nawet wówczas, gdy są to sprawy podobne. Takie badanie sprowadzałoby się w istocie do kwestionowania prawidłowość decyzji o nakazie rozbiórki. Mając powyższe na uwadze skargę jako bezzasadną oddalono na podstawie art. 151 P.p.s.a.