II SA/Gd 912/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. i R. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 października 2008 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić J. S. i R. S. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. J. i R. S. wnieśli sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 29 stycznia 2009 r. Wskazali, że rozstrzygnięcie w nim zawarte jest niesłuszne, gdyż przy wydawaniu rozstrzygnięcia referendarz nie wziął pod uwagę okoliczności, iż skarżący są osobami w podeszłym wieku, ponoszącymi ponadprzeciętne wydatki na leki. Skarżący wskazali, że oprócz niezbędnych leków ponoszą wydatki związane z opłatą mediów, spłacają zobowiązania kredytowe. W tej sytuacji nie stać ich poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, a zupełnie nie podzielają poglądu, zawartego w skarżonym postanowieniu, iż powinni w pierwszej kolejności uiścić opłaty sądowe a dopiero w dalszej kolejności – raty kredytów. Uwzględniając fakt, że wniesiony sprzeciw nie podlegał odrzuceniu, zgodnie z dyspozycją art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), postanowienie, od którego wniesiono sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlegała ponownemu rozpatrzeniu przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawców wynika, że prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości 2 665,15 zł miesięczne. Wnioskodawcy są właścicielami nieruchomości rolnej o powierzchni 1100 m2; Mieszkają w mieszkaniu, którego właścicielką jest G. W., jednak skarżący nie wyjaśnili, jakie więzy łączą ich z tą osobą, a w szczególności, czy prowadzą z nią wspólne gospodarstwo domowe. W tej sytuacji przyjąć należało, że skarżący nie mają nikogo na utrzymaniu i prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe. Poza powyższymi składnikami majątkowymi oraz samochodem osobowym marki [...] rocznik 1991, według oświadczenia, skarżący nie posiadają innych nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3000 Euro oraz jakichkolwiek zasobów pieniężnych, w tym oszczędności i papierów wartościowych. Jak wynika z załączonych dokumentów źródłowych, wnioskodawcy spłacają dwa kredyty i raty miesięczne z tego tytułu wynoszą 518 zł oraz 129,90 zł. Opłaty czynszowe stanowią miesięczny wydatek na poziomie 450 zł. Z oświadczenia skarżących wynika, że na leki wydają miesięcznie ¼ swych dochodów, tj. około 650 zł, czego jednak w żaden sposób nie udokumentowali. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). W ocenie Sądu, skarżący nie wykazali, iż nie są w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania. Jak wynika ze złożonego oświadczenia, oboje skarżący osiągają regularne dochody w postaci emerytur, których wysokość łączna stanowi kwotę ponad 2 600 zł miesięcznie. Ponadto posiadają oni nieruchomość rolną. Wnioskodawcy nie mają nikogo na utrzymaniu, a więc z osiąganych dochodów pokrywają wyłącznie swoje potrzeby. Zobowiązania kredytowe wnioskodawców stanowią kwotę około 700 zł miesięcznie, jednak z dokumentów przedłożonych sądowi nie wynika, na jakie cele kredyty te zostały zaciągnięte. Tytułem opłat czynszowych wnioskodawcy wydatkują 450 zł miesięcznie. W ocenie Sądu, nawet uwzględniwszy kwotę ponad 600 zł wydatkowaną przez skarżących miesięcznie na leki, nie sposób przyjąć, że skarżący nie są w stanie uiścić kwoty 200 zł tytułem wpisu sądowego (w tej kwocie na obecnym etapie zamykają się koszty sądowe w sprawie). Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy przeznaczona jest dla osób najuboższych, które w szczególności z uwagi na sytuacje losowe, pozbawione są dochodów, czy możliwości zarobkowych, bądź też osiągane przez nich dochody są bardzo niskie. Skarżący do grona takich osób nie należą, gdyż oboje osiągają dochody, których wysokość najniższa nie jest, nie mając nikogo na utrzymaniu. W tej sytuacji uznać należy, że skarżący nie wykazali, że spełniają ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wobec powyższego, Sąd na mocy przepisu art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.