II SA/Gd 93/08

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-10-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy wnioskodawca ubiega się ponownie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), sąd powinien dokonać ponownej oceny sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych, uwzględniając nowe okoliczności faktyczne, które nie były znane przy pierwszym wniosku?
Ratio decidendi
Sąd powinien dokonać ponownej oceny sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych wnioskodawcy ubiegającego się ponownie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli wnioskodawca wykaże nowe okoliczności faktyczne, które nie były znane sądowi przy rozpoznawaniu pierwszego wniosku. W przypadku braku takich nowych okoliczności, sąd może oprzeć się na wcześniejszej ocenie, chyba że nastąpiła zmiana sytuacji uzasadniająca odmienną ocenę.
Stan faktyczny
E. M., emerytka, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Wcześniej sąd przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z wpisu sądowego, odmawiając ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni złożyła kolejny wniosek, argumentując, że jej sytuacja nie uległa zmianie, ale pojawiła się nowa okoliczność w postaci pobytu w sanatorium uzdrowiskowym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano E. M. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 30 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 29 listopada 2007 r. Nr [...] przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia przyznać E. M. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. E. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest na emeryturze, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, duże kwoty wydatkuje na leki i rehabilitacje. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania to kwota 600-700 zł. Otrzymuje emeryturę w kwocie 1200 zł. Z uzyskiwanych dochodów nie jest w stanie pokryć kosztów niniejszego postępowania. W mieszkaniu zameldowany jest były mąż, który w okresie gdy przebywa w mieszkaniu częściowo pokrywa koszty jego utrzymania, ma to miejsce jednak sporadycznie. W bardzo trudnych sytuacjach pomagają skarżącej synowie. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Wnioskodawczyni po raz pierwszy zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata wnioskiem z dnia 25 lutego 2008 r. (k. 25 akt). Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w osobie referendarza sądowego, przyznał wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z wpisu sądowego, zaś w pozostałej części odmówił przyznania prawa pomocy. Mając zatem na uwadze fakt, że wnioskodawczyni po raz kolejny zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tym razem przez zwolnienie od kosztów, gdyż pełnomocnika z wyboru ustanowiła na własny koszt, a pierwszy wniosek został prawomocnie rozstrzygnięty w/w postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2008 r. - należało dokonać porównania jej sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych istniejących w dacie złożenia pierwszego wniosku z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 165 cytowanej wyżej ustawy postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Analiza ta winna być zatem dokonana pod kątem przytoczenia przez wnioskodawczynię nowych okoliczności faktycznych, nieznanych Sądowi w chwili rozpoznawania pierwszego wniosku, które uzasadniałyby odmienną ocenę jej sytuacji i w konsekwencji - przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawczynię w uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu dotyczącym majątku i dochodów wskazuje, iż okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania postanowienia w dniu 2 kwietnia 2008 r., zwłaszcza w zakresie wysokości dochodów nie uległy zmianie. Nie uległy zmianie zasoby majątkowe wnioskodawczyni, ani też sytuacja zdrowotna skarżącej. Okolicznością którą w chwili obecnej uznać należy za przemawiającą za przyznaniem zwolnienia od kosztów sądowych jest przebywanie przez skarżącą w sanatorium uzdrowiskowym, co jak wiadomo z doświadczenia życiowego, pomimo, iż wyjazd taki odbywa się w ramach świadczeń NFZ to wymaga posiadania środków finansowych z uwagi na konieczność dojazdu do uzdrowiska oraz obowiązek poniesienia przez kuracjusza częściowej odpłatności za pobyt. Wobec powyższego, Sąd na mocy przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 165 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło