II SA/Gd 935/02

WyrokWSA w Gdańsku2005-04-06

Skład orzekający: Marek Gorski, Jolanta Górska, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może stwierdzić niedopuszczalność odwołania z powodu uchybienia terminu, nie rozpatrując uprzednio wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może stwierdzić niedopuszczalności odwołania z powodu uchybienia terminu, jeśli nie rozpatrzył uprzednio wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu i odwołanie to dwie odrębne instytucje procesowe, a postanowienie w sprawie przywrócenia terminu musi zapaść jako pierwsze, aby umożliwić dalsze procedowanie w trybie odwoławczym.
Stan faktyczny
M. M. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Powiatowego Zespołu Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, ponieważ nie zgadzała się z jego treścią. Organ odwoławczy, Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, postanowił o niedopuszczalności odwołania z powodu uchybienia terminu. Skarżąca podniosła, że organ I instancji uznał odwołanie za wniesione w terminie, a ona sama, z uwagi na trudną sytuację życiową i brak zrozumienia procedur, wniosła odwołanie po terminie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Janina Guść Protokolant: Robert Daduń po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 02 kwietnia 2002 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. Powiatowy Zespół Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w B. orzeczeniem z dnia 5 lutego 2002 r. postanowił zaliczyć do osób niepełnosprawnych M. M. Dnia 20 marca 2002 r. M. M. matka M. M. wniosła o przywrócenie terminu odwoławczego gdyż nie zgadza się z powyższym orzeczeniem w pkt 4 stwierdzającym, że nie ma konieczności sprawowania zwiększonej stałej opieki pielęgnacyjnej. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w B. dnia 2 kwietnia 2002 r. wydał postanowienie o niedopuszczalności odwołania z powodu uchybienia terminu do odwołania. W uzasadnieniu swego postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że M. M. odebrała postanowienie organu I instancji w dniu 11 lutego 2002 r. Na odebranym postanowieniu znajdowało się pouczenie o przysługującym prawie do odwołanie w ciągu 14 dni od dnia jego otrzymania. Odwołanie strony wpłynęło do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w B. w dniu 20 marca 2002 r., a więc po upływie terminu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w G. M. M. podniosła, że organ I instancji przesyłając odwołanie do organu II instancji uznał odwołanie za wniesione w terminie. Skarżąca stwierdziła, że sama wychowuje 2 dzieci i opiekując się niepełnosprawnym dzieckiem, nie ma możliwości zarobkowania. Ponieważ nie zrozumiała procedur, odwołanie wniosła po terminie zgodnie z dodatkowymi wyjaśnieniami uzyskanymi w Ośrodku Pomocy Społecznej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację przytoczoną w swojej decyzji. Organ wskazał również na art. 58 k.p.a., który wymaga aby osoba wnosząca o przywrócenie terminu udowodniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. W danej sprawie nie zaistniały okoliczności, w których strona byłaby pozbawiona możliwości złożenia odwołana w terminie 14 dni. Organ przyjął, że pismo o przywrócenie terminu należy traktować jako odwołanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że stosownie do art. 97 § I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.] sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu prze-właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo ( postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne zgodnie z ustawą z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sprawują wymiar sprawiedliwości prze kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga jest zasadna, jednakże z innych względów niż w niej podniesione. Organ I instancji błędnie utożsamia dwie różne instytucje procesowe. Czym innym jest wniosek przywrócenie terminu (art. 58 - 60 k.p.a.) a czym innym odwołanie (art. 127 i nast. k.p.a.). w niniejszej sprawie M. M. pismem z dnia 20 marca 2002 r. wniosła równocześnie przywrócenie terminu i odwołanie. W takiej sytuacji pierwszą kwestią do rozważenia przez organ jest postanowienie w sprawie przywrócenia terminu i dopiero to rozstrzygnięć upoważnia do dalszego orzekania w trybie przewidzianym dla odwołania. Kolejno: rozpatrywania tych zagadnień jest logiczna i o tyle istotna, że orzeczenia w tych sprawach podlegają osobnemu zaskarżeniu. Oba zagadnienia mogą być różnie rozstrzygane. W myśl art. 134 k.p.a organ odwoławczy postanawia o niedopuszczalności odwołań oraz uchybienie terminu do wniesieni odwołania. Jednak postanowienie stwierdzają uchybienie terminu może zostać wydane dopiero po rozpatrzeniu zagadnienia wstępnej jakim jest wniosek o przywrócenie terminu. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie, organ II instancji mógł orzec o uchybienie terminu do wniesienia odwołania a nie stwierdzić o niedopuszczalność odwołania. Co więc orzeczenie to mogło zapaść dopiero po uprawomocnieniu się postanowienia o odmowy przywrócenia terminu. Sąd zauważył podnoszoną przez skarżącą sprzeczność między opinią organu instancji o wniesieniu odwołania w terminie i postanowieniem organu odwoławczego, którym mówi o uchybieniu terminu. Jednakże o uchybieniu terminu zawsze orzeka organ instancji a stwierdzenie organu I instancji ma jedynie charakter niewiążącego stanowiska. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § l ust. I lit. c) ustawy z dnia sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, p 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło