II SA/Gd 96/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. S., L. S. i A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 listopada 2009 r., Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej warunków zabudowy postanawia 1. przyznać S. S. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z ½ części wpisu sądowego od skargi, 2. odmówić S. S. przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. S. S. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawczyni jest emerytką, inwalidką II grupy, osobą schorowaną, cierpiącą na miażdżycę, arytmię serca i dyskopatię. Z powodu stanu zdrowia ponosi w każdym miesiącu wydatki na leki w wysokości ponad 200 zł. W 2004 r. przeszła zabieg kardiologiczny wszczepienia stymulatora serca. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury w kwocie 1 532,95 zł miesięcznie (netto). Ze względu na schorzenia ruchowe w 1999 r. kupiła samochód osobowy marki [...], rok produkcji 1999. Podała, że dużą część emerytury wydaje na leki, a pozostała ledwie wystarcza na opłaty i utrzymanie, przy czym wnioskodawczyni wspólnie z siostrą L. S. ponosi koszty utrzymania domu, które łącznie wynoszą 856,67 zł. Oświadczyła ona również, że jest współwłaścicielką domu bliźniaczego o powierzchni 93 m2 i przysługuje jej udział w 1/3 prawa własności tego domu oraz działki gruntu, na której dom jest wybudowany (1178 m2). Poza tym, nie posiada żadnych oszczędności i innych składników majątku, nieruchomości i wartościowych przedmiotów. W związku z powziętymi wątpliwościami, co do stanu majątkowego skarżącej oraz jej zasobów pieniężnych Referendarz, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), pismem z dnia 19 lutego 2010 r. (doręczonym w dniu 23 lutego 2010 r.), wezwał ją do przedłożenia – w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów źródłowych: - wyciągów wszystkich posiadanych przez wnioskodawczynię osobistych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, ze szczególnym uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na lokatach lub oświadczenia o ich nieposiadaniu, - odpisu zeznania podatkowego złożonego w 2008 roku, - wskazania, czy opłaty za media ponosi samodzielnie, czy też stosownie do swego udziału we własności, tj. w 1/3 części. W odpowiedzi na powyższe wezwanie wnioskodawczyni nadesłała zestawienie rachunków, założonych na swoje nazwisko, na którym uwidocznione jest saldo na dzień 26 lutego 2010 r. (1 159,54 zł). Dostarczając powyższy dokument wnioskodawczyni jednak nie wykonała prawidłowo wezwania Referendarza, który wezwał do przedłożenia wyciągu z rachunku z okresu ostatnich trzech miesięcy, a nie informacji o saldzie na koniec miesiąca lutego 2010 r. Wnioskodawczyni poinformowała, że dokonuje spłaty kredytu zaciągniętego na remont domu, a rata z tego tytułu wynosi 292 zł miesięcznie. Z dostarczonego na wezwanie Referendarza dokumentu PIT-37 wynika, że wnioskodawczyni w roku podatkowym 2008 osiągnęła dochód w wysokości 20 605 zł. Odnosząc się zaś do kwestii ponoszenia opłat za dom, wnioskodawczyni podała, że wskazane w treści formularza PPF koszty utrzymania ponosi wspólnie z siostrą L. Druga z jej sióstr – mimo że również jest współwłaścicielką domu – kosztów nie ponosi, gdyż mieszka oddzielnie. Mając na względzie fakt, że strona wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych (wniosek zawarty w rubryce 4 formularza PPF), Sąd rozważał, czy wnioskodawczyni spełnia wyżej wymienione przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem, rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym, to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W niniejszej sprawie uznać należy, że wniosek skarżącej zasługuje na częściowe uwzględnienie, przez zwolnienie z obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od skargi. Wnioskodawczyni mieszka razem z siostrą, a zatem nie ma nikogo na utrzymaniu oraz posiada stały dochód w postaci emerytury na poziomie ponad 1 500 zł netto miesięcznie. Ponadto, wnioskodawczyni jest współwłaścicielką domu o powierzchni ponad 90 m2. Z uwagi na to, iż dochody skarżącej nie są szczególnie wysokie, uwzględniono jej wniosek przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu od niniejszej skargi. Zauważyć jednak należy, że wnioskodawczyni – wbrew zobowiązaniu referendarza – nie wyjaśniła wszystkich wątpliwości dotyczących jej sytuacji finansowej. Wezwanie o nadesłanie wyciągów z kont bankowych nie zostało prawidłowo wykonane. Uwzględniając jednak wniosek skarżącej częściowo Referendarz wziął pod uwagę jej stan zdrowia – wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, wydatkującą duże kwoty miesięcznie na leki. Jej środki finansowe są w związku z tym ograniczone. W ocenie Referendarza, uznać należy, biorąc pod uwagę dochody skarżącej i stan jej majątku, że – uwzględniwszy fakt zwolnienia skarżącej z połowy wpisu od skargi - będzie ona w stanie partycypować w pozostałych kosztach sądowych niniejszej sprawy. Z tych względów Referendarz, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.