II SA/Gd 961/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Gdańsku wniosku A. M. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewody Pomorskiego z dnia 7 lipca 2025 r., nr WSO-III.756.1909.2025.KS w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. A. M. złożył skargę na postanowienie Wojewody Pomorskiego z 7 lipca 2025 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego, składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tej skargi w następującym stanie sprawy: Postanowieniem z 20 maja 2025 r. Starosta Nowodworski nałożył na skarżącego, zamieszkałego w B., grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 5.000 zł, jednocześnie wzywając go do uiszczenia nałożonej grzywny. Postanowienie zostało doręczone na adres skarżącego w B. Skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie, wskazując adres zamieszkania w B., jednocześnie jednak podając adres do korespondencji: ul. M. [...] w S. (k. 40 akt). Następnie Starosta poinformował pismem z 11 czerwca 2025 r., że nie widzi podstaw do zastosowania art. 132 k.p.a. Powyższe pismo zostało doręczone skarżącemu pod wskazany w zażaleniu adres korespondencyjny, co potwierdza podpisane przez skarżącego potwierdzenie odbioru. Postanowieniem z 7 lipca 2025 r. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Przesyłkę zawierającą postanowienie nadano w dniu 8 lipca 2025 r. Publiczną Usługą Hybrydową (PUH krajowy ekonomiczny z elektronicznym potwierdzeniem odbioru rozszerzonym) na adres korespondencyjny wskazany w zażaleniu. Przesyłka została zwrócona do nadawcy z adnotacją na kopercie, że adresata w dniu 11 lipca 2025 r. nie ma pod wskazanym adresem. Przesyłka została zwrócona do nadawcy 11 lipca 2025 r., co potwierdza pieczęć na kopercie. W dniu 15 lipca 2025 r. - wpłynęła do siedziby organu. Pismem z 17 września 2025 r. skarżący złożył prośbę o informację o stanie sprawy, gdyż nie otrzymał żadnej korespondencji zawierającej rozstrzygnięcie, ani też informacji o przedłużeniu postępowania. Pismem z 26 września 2025 r. Wojewoda poinformował o wysłaniu do skarżącego postanowienia z 7 lipca 2025 r. na wskazany przez niego adres korespondencyjny. Pismo z 26 września 2025 r. zostało wysłane PUH do skarżącego na adres wskazany w piśmie z 17 września 2025 r., tj. na adres K. [...] B. i wydane odbiorcy 16 października 2025 r. W dniu 23 października 2025 r. (data stempla pocztowego) skarżący reprezentowany przez pełnomocnika złożył skargę na ww. postanowienie z 7 lipca 2025 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W złożonym wniosku skarżący podniósł, że doręczenie postanowienia z 7 lipca 2025 r. było nieprawidłowe. Przesyłka nie została doręczona, ani prawidłowo awizowana. Nadto Wojewoda powinien dokonać doręczenia na adres wskazany w piśmie skarżącego z 17 września 2025 r. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podzielił stanowisko strony skarżącej, że przesyłka nie była prawidłowo awizowana. Wojewoda wyjaśnił, że pierwsze i ostatnie awizo miało miejsce w dniu 11 lipca 2025 r., a w dniu 15 lipca 2025 r. korespondencję zwrócono do urzędu. Wojewoda wskazał, że w dniu 12 listopada 2025 r. postanowienie z 7 lipca zostało nadane na adres elektroniczny pełnomocnika. Wojewoda załączył potwierdzenie wysłania korespondencji w dniu 12 listopada 2025r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi podlega odrzuceniu. Stosownie do postanowień art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Na mocy art. 87 § 1 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Stosownie do dyspozycji art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Strona skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi na postanowienie Wojewody z 7 lipca 2025 r., wskazując, że postanowienie to nie zostało doręczone skarżącemu, a termin do wniesienia skargi nie rozpoczął swojego biegu. Mając na uwadze powyższe należało w pierwszej kolejności rozważyć kwestię skuteczności doręczenia zaskarżanego postanowienia. Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 i § 2-4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako: "k.p.a.") w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Doręczenie korespondencji jest czynnością procesową organu administracji publicznej, wywołującą skutki prawne przewidziane w przepisach k.p.a. Od daty doręczenia rozpoczynają bowiem bieg niektóre terminy do dokonania czynności procesowych, a ponadto doręczenie pisma może wywoływać także inne skutki prawne, w szczególności - związanie organu rozstrzygnięciem jest zasadniczo skuteczne od chwili jego doręczenia. W piśmiennictwie przyjmuje się, że instytucja doręczeń urzeczywistnia zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu, bowiem umożliwia stronie zapoznanie się z czynnościami organu i innych uczestników postępowania albo uczestniczenie w tych czynnościach (vide: A.Wróbel (w:) M.Jaśkowska, A.Wróbel Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, Kraków 2000 r., s. 321). Przyjmuje się też, że k.p.a. wprowadza zasadę oficjalności doręczeń. Obowiązek dokonywania wszelkich doręczeń z urzędu spoczywa na organie prowadzącym postępowanie administracyjne. Zasada ta znajduje zastosowanie w każdym postępowaniu, niezależnie od jego struktury podmiotowej. Nieprawidłowe, czyli niezgodne z przepisami k.p.a., doręczenie pisma, od którego rozpoczyna bieg termin procesowy, należy uznać za naruszenie zasady oficjalności doręczeń pism, mogące spowodować pozbawienie strony możliwości obrony swych praw. Niezgodne z przepisami postępowania administracyjnego doręczenie pisma (decyzji, postanowienia) może być uznane przez sąd administracyjny w konkretnych okolicznościach sprawy za pozbawione znaczenia prawnego i uzasadniać stwierdzenie, że do doręczenia doszło w innej dacie, niż to przyjmuje organ, albo że w ogóle nie doszło do doręczenia (vide: wyrok NSA z 18 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 448/16, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2025 r. sygn. akt I OSK 2434/24, wyrok NSA z 26 kwietnia 2023 r. sygn. II OSK 1487/20). Jak przy tym wskazał NSA w wyroku z 26 kwietnia 2022 r., sygn. II OSK 2253/19 (LEX nr 3354299), w razie doręczenia zastępczego, muszą zostać łącznie spełnione przesłanki określone w art. 44 k.p.a. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego nie może budzić wątpliwości, że doręczyciel dochował wymogów z art. 44 k.p.a., w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że doręczenie kwestionowanego postanowienia skarżącemu przesyłką nadaną 8 lipca 2025 r. nie spełnia warunków do uznania je za prawidłowe. W ocenie Sądu Wojewoda prawidłowo co prawda wysłał ww. przesyłkę na wskazany przez skarżącego w zażaleniu adres korespondencyjny, który to adres nie tylko nie został zmieniony przez skarżącego do dnia 8 lipca 2025 r., ale też wcześniej pod tym adresem skarżący odebrał korespondencję. Jak jednak słusznie zauważyła zarówno strona skarżąca jak i Wojewoda w odpowiedzi na skargę – ww. przesyłka nie była prawidłowo awizowana. Podkreślenia wymaga, że operator pocztowy nie dokonał powtórnego awiza przesyłki (zgodnie z art. 44 § 3 k.p.a.), nadto nie przechowywał przesyłki w placówce pocztowej przez okres 14 dni (art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a.). W niniejszej sprawie nie może zatem być mowy, że skarżący w dniu wniesienia skargi uchybił terminowi do jej wniesienia, ponieważ zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W okolicznościach niniejszej sprawy zaś za skuteczne można uznać powtórne doręczenie przez Wojewodę stronie skarżonego postanowienia, co nastąpiło 12 listopada 2025 r. Od tej daty też można liczyć bieg terminu do wniesienia skargi. W rezultacie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, zgłoszony w piśmie (skardze) z 23 października 2025 r., jako pozbawiony przedmiotu, należy uznać za niedopuszczalny. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 88 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.