II SA/Gd 97/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Szumacher, Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.), Asesor WSA K. Retyk, Protokolant Beata Kaczmar, po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi G.W. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 28 czerwca 2001r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia kwatery stałej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy z dnia 8 maja 2001r. nr [...] i zasądza od Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz skarżącego G.W. kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania, a nadto stwierdza, że zaskarżona decyzja jak i decyzja Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy z dnia 8 maja 2001 r nr [...] nie może być wykonana. Zaskarżoną decyzją z dnia 28 czerwca 2001r. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, na podstawie art. 13 ust. 4 i 5 pkt.2 i art.42 ust. 1 w związku z art. 41 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego WAM, mocą której nakazano skarżącemu opuszczenie i opróżnienie wraz ze wszystkimi osobami prawa jego reprezentującymi osobnej kwatery stałej położonej przy ulicy [...](dwa pokoje z kuchnią i pomieszczenia przynależne o pow. użytkowej 48,40 m2 w tym powierzchni mieszkalnej 30,60 m2). Organy administracji publicznej ustaliły, że skarżący otrzymał przydział opisanej wyżej kwatery nr [...] dnia 19 czerwca 1985 r., Organ wskazał, iż małżonka skarżącego posiada mieszkanie własnościowe w P., ul. [...], przeto ma obowiązek zwrócić przydzielony mu lokal. Organ wskazał również, iż skarżący wymeldował się z kwatery w dniu 15 września 1995r. Organ odwoławczy nie podzielił argumentacji odwołania skarżącego i stwierdził, że pozostawanie w separacji z żoną nie pozbawiało go praw do lokalu w P. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania w sprawie. Skarżący wskazywał, iż mieszkanie w P. należy do żony, jest oddalone od garnizonu ponad 100 km. Ponadto wskazywał, iż zamieszkuje w kwaterze w B.. Odpowiadając na skargę organ wnosi o jej oddalenie ponawiając argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany granicami skargi (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Przepis art. 42 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) nie daje podstawy do wyciągnięcia wniosków jakie wynikają ze skargi. Przepis art. 42 ust. 1 ("W wypadkach określonych w art. 38, 41, 43 i 44 dyrektor oddziału terenowego Agencji wydaje decyzje o zwolnieniu kwatery lub wypowiada umowę najmu") nie zawiera sam przesłanek jakimi ma się kierować organ administracyjny, odsyłając jedynie do podstaw jakie wynikają z przepisów w nim wymienionych. Podstawy materialnoprawnej nie może stanowić także powołany przez organ art. 41 ust.4 i 5 ustawy. Przepis ten miał następujące brzmienie: "4. W wypadku gdy żołnierz zawodowy i jego małżonek posiadają odrębne lokale mieszkalne w garnizonie, w którym żołnierz pełni służbę, i za jeden z tych lokali uiszczają czynsz regulowany, są obowiązani przekazać ten lokal do dyspozycji właściciela (zarządcy) nieruchomości. 5.W stosunku do osób, o których mowa w art. 23 ust. 1 lub 2, przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio, niezależnie od miejscowości, w której posiadają lokal." Przepis art. 41 ust.4 i 5 (obowiązujący w dacie wydania decyzji) ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) adresowany jest do żołnierza bądź żołnierza rencisty, emeryta oraz jego małżonka i na nich nakłada obowiązek zwrotu lokalu temu dysponentowi, do którego jest obowiązany płacić czynsz regulowany. Przepis ten nie wiąże obowiązku z wydaniem decyzji administracyjnej, a jedynie z faktem posiadania innego (odrębnego) lokalu. Decyzja administracyjna nie kształtuje w tym przypadku ani nie tworzy prawa, a jedynie stanowi zobowiązanie do wykonania istniejącego obowiązku i to niezależnie do tego kiedy on powstał. Nie ma racji organ administracyjny, że przepis art. 41 ust.4 odnosi do kwatery stałej. Stosownie bowiem do art. 21. 1. "Na zakwaterowanie żołnierzy zawodowych, pełniących czynną służbę wojskową jako służbę stałą, są przeznaczone osobne kwatery stałe, zwane dalej "kwaterami". 2. Kwaterą jest samodzielny lokal mieszkalny w rozumieniu przepisów o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych. 3. Kwatera zasiedlona przez osobę inną niż określona w art. 24 ust. 1 stanowi lokal mieszkalny w rozumieniu niniejszej ustawy." Wynika stąd, że art. 41 ust. 4 nie odnosił się w ogóle do takiej sytuacji w jakiej znalazł się skarżący. Przepis art. 41 ust. 4 i 5 ma bowiem zastosowanie do lokali mieszkalnych, a nie do kwatery (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2001 r. I SA 2309/99 LEX nr 52562) Nadto przepis ten (już nie obowiązujący) nie pozwalał na posiadanie przez żołnierza zawodowego i jego małżonka odrębnych lokali mieszkalnych o ile za jeden z nich płacili czynsz regulowany. W takim przypadku lokal ten należało przekazać do dyspozycji właściciela (zarządcy) tego lokalu. Przepis wyraźnie mówi o opłacaniu za lokal mieszkalny (a nie kwaterę) czynszu regulowanego, a stosownie do art. 36 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP osoby, które zajmują kwatery lub lokale mieszkalne na podstawie decyzji o przydziale lub umowy najmu w budynkach pozostających w zasobach Agencji, gmin lub Skarbu Państwa, uiszczają czynsz i opłaty za świadczenia uzyskiwane od wynajmującego w wysokościach, terminach i na zasadach obowiązujących dla lokali mieszkalnych stanowiących własność Skarbu Państwa. Nie jest to zatem czynsz regulowany wprost jak to określa ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych ("W wypadkach przewidzianych ustawą wysokość czynszu ustala się w sposób w niej określony (czynsz regulowany)." a stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy tej nie stosuje się do lokali mieszkalnych będących w dyspozycji m. in. Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Zatem i z tego wynika, że ust. 4 art. 41 miał zastosowanie do lokali mieszkalnych innego dysponenta aniżeli WAM. (por. wyrok NSA OZ w Poznaniu z dnia 15 stycznia 1998 r. II SA/Po 677/97 nie publ.) Należy mieć też na uwadze, że art. 41 ust.1 i 2 wyraźnie odnosi się do pojęcia "kwatera" natomiast ust. 3 do terminu "lokale mieszkalne", które znajdują się w zasobach agencji. Inna zaś redakcja występuje w ust. 4, w której chodzi o lokale żołnierza zawodowego i jego małżonka (takia sytuacji nie zachodzi w tej sprawie), a nadto by jeden z posiadanych lokali (a nie kwatera) był tego rodzaju, iż podlega - co wyżej podniesiono - czynszowi regulowanemu. Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 55 ust 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271).